ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

H Τέταρτη Σταυροφορία και η σχέση της με τα Ιεροσόλυμα

Με τη φιλοδοξία να φωτίσει ένα καθοριστικό για το Βυζάντιο και την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου κεφάλαιο της Ιστορίας, όπως ήταν η Τέταρτη Σταυροφορία, η Ακαδημία Αθηνών οργανώνει στην έδρα της, από τις 9 έως τις 12 Μαρτίου, Διεθνές Συνέδριο, έχοντας την αποκλειστική χορηγία του Ιδρύματος I. Φ. Κωστοπούλου. Αφορμή για τη διοργάνωσή του η συμπλήρωση, εφέτος, 800 χρόνων από την Τέταρτη Σταυροφορία.

Το 1202, ένα στράτευμα Σταυροφόρων συγκεντρώθηκε στη Βενετία με στόχο την ανάκτηση των Αγίων Τόπων από τους Μουσουλμάνους. O στόχος εγκαταλείφθηκε και τελικά άλλαξε: τα στρατεύματα έπλευσαν προς την Κωνσταντινούπολη. Παρών και ο έκπτωτος διάδοχος τού Βυζαντινού θρόνου, ο οποίος είχε ζητήσει τη βοήθεια Δυτικών Συμμάχων, παρέχοντας έτσι την αφορμή για επίθεση εναντίον του Βυζαντίου. Αν και η σύμπραξη δεν καρποφόρησε, η Κωνσταντινούπολη κατελήφθη από τους Σταυροφόρους και τους Βενετούς στις 13 Απριλίου του 1204.

Οι επιπτώσεις υπήρξαν σημαντικές για ολόκληρη την περιοχή και, κυρίως, το μέλλον της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, με πλέον αξιοσημείωτη τον κατακερματισμό του γεωγραφικού και πολιτικού χώρου του Βυζαντινού κράτους σε ελληνικά ή δυτικά κρατίδια.

Αυτές ακριβώς τις επιπτώσεις θα εξετάσουν κορυφαίοι επιστήμονες και ερευνητές της νεώτερης γενιάς, οι οποίοι και πρόκειται να παρουσιάσουν διάφορα θέματα με άξονα την Τέταρτη Σταυροφορία. Το Συνέδριο θα αρχίσει με μία διάλεξη του καθηγητού Τζόναθαν Ρίλεϊ – Σμιθ. Θέμα της εισήγησής του η Τέταρτη Σταυροφορία ως θεσμός. Την εναρκτήρια συνεδρία έχει κληθεί να τιμήσει με την παρουσία του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Στεφανόπουλος. Στη συνέχεια θα αναλυθεί το ιστορικό πλαίσιο της Σταυροφορίας και η σχέση της με το Βασίλειο των Ιεροσολύμων. Στη δεύτερη μέρα των εργασιών του, το Συνέδριο θα απασχοληθεί με τα ίδια τα γεγονότα της Σταυροφορίας. Ανάμεσα στα άλλα θέματα που θα συζητηθούν επισημαίνονται οι σχέσεις των Εκκλησιών από τον 13ο αιώνα, οι εξελίξεις και οι αλλαγές στην οικονομία, στην αρχιτεκτονική και στην τέχνη τόσο στην ίδια την Κωνσταντινούπολη όσο και στην Αυτοκρατορία της Νικαίας, στο Δεσποτάτο της Ηπείρου και στα Βαλκάνια.