ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Προ-βολες

Οι αρμενικές εκκλησίες, ιδιαίτερα στις εστίες της διασποράς, ήταν και παραμένουν όχι μόνο χώροι λατρείας, αλλά και τόποι γύρω από τους οποίους διαμορφώνεται η κοινωνική και εθνική συνείδηση. Συνδεδεμένη με την εθνική ταυτότητα των Αρμενίων ήταν και παραμένει για πάνω από έναν αιώνα και η αρμενική εκκλησία της Θεσσαλονίκης.

Είναι αφιερωμένη στην Παναγία Θεοτόκο (Σουρπ Αστβατζατζίν) – αλλά η αρμενική κοινότητα γιορτάζει κάθε Νοέμβριο τη θεμελίωσή της με Μαντάγ (θυσία, προσφορά), λειτουργίες και εκδηλώσεις σύμφωνα με τις παραδόσεις του αρμενικού λαού. Εργο του Ιταλού αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι η αρμενική εκκλησία, στα εγκαίνιά της το 1903 δέσποζε από την οδό Τσιμισκή πριν περικυκλωθεί από τις πολυκατοικίες της μεταπολεμικής ανοικοδόμησης. Οι προσπάθειες οικοδόμησής της άρχισαν το 1884 με εισφορές Αρμενίων της πόλης την περίοδο που η κοινότητα αριθμούσε 50 περίπου οικογένειες από επιχειρηματίες, υψηλόβαθμους υπαλλήλους της οθωμανικής αυτοκρατορίας και γαλλικών εταιρειών που είχαν εγκατασταθεί στη Θεσσαλονίκη το 1890.

Το οικόπεδο αγοράστηκε το 1888, αλλά η πλήρης ιδιοκτησία του κατοχυρώθηκε το 1902 με την καταβολή 400 τουρκικών λιρών για την έκδοση εκχώρησης από τον Σουλτάνο Αμπντούλ Χαμίτ Β΄. Ταυτίστηκε με την ιστορία της Θεσσαλονίκης και τη μοίρα του αρμενικού λαού. Στους κόλπους της αλλά και στο Αρμενικό Πολιτιστικό Κέντρο βρήκαν καταφύγιο και παρηγοριά 6.000 περίπου Αρμένιοι πρόσφυγες το 1922 αλλά και οι πρόσφατοι οικονομικοί μετανάστες που διατηρούν τα ήθη και τα έθιμα της πατρίδας τους μέσα από την πολυπληθή (10.000 μέλη) πια αρμενική κοινότητα.

Την ερχόμενη Κυριακή (11.00-15.00), στην επέτειο για τα 110 χρόνια από την ανέγερσή της, οι αρμενικοί σύλλογοι της Θεσσαλονίκης διοργανώνουν μια υπαίθρια γιορτή «Street Bazaar» με αρμενικά εδέσματα και καλλιτεχνήματα στο προαύλιο του ναού (Διαλέττη 4 & Τσιμισκή, απέναντι από ΧΑΝΘ).