ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Ο Ελλην λόγος και πάλι στην Εφεσο

Με μια ασυνήθιστη συνέντευξη Τύπου, που δόθηκε καταμεσίς στην ορχήστρα του αρχαίου θεάτρου της Εφέσου, με τους επίσημους καθισμένους πίσω από ένα μακρόστενο τραπέζι, λευκοντυμένο με πτυχωτό και ανεμίζον στο απογευματινό αεράκι ύφασμα και με φόντο το κοίλον, τους δε δημοσιογράφους, φωτογράφους, τηλεοράσεις κ.λπ. όρθιους ολόγυρα ή καθισμένους οκλαδόν επί της ορχήστρας, αναγγέλθηκε και επίσημα την Κυριακή το απόγευμα, «επί τόπου», το γεγονός ότι για πρώτη φορά στην νεότερη εποχή θα ακουστεί και πάλι η ελληνική γλώσσα στο αρχαίο θέατρο της Εφέσου.

Δηλαδή, για την ακρίβεια, αυτή την «πρωτιά» επισήμανε μόνο (και ευλόγως) η ελληνική πλευρά, εκπροσωπούμενη από τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Παπανδρέου και τον διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου Νίκο Κούρκουλο, ενώ η τουρκική αντίστοιχη -ο υπουργός Εξωτερικών Ισμαήλ Τζεμ και η διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ της Σμύρνης Φιλίς Σάρτερ- στάθηκαν (ευλογότατα) μόνο στο γεγονός ότι στις φετινές εκδηλώσεις του φεστιβάλ παίρνει μέρος το ελληνικό Εθνικό Θέατρο με τους «Ιππείς» του Αριστοφάνη και ότι η συμμετοχή αυτή οφείλεται στις προσπάθειες που καταβάλλονται για να βελτιωθεί το κλίμα στις σχέσεις των δύο χωρών.

Η αριστοφανική κωμωδία, μάλιστα, με πρωταγωνιστές τους Γιώργο Αρμένη, Γιώργο Μοσχίδη, Θανάση Ευθυμιάδη, Νίκο Μπουσδούκο, Τάκη Χρυσικάκο κ.ά., σε σκηνοθεσία Γιάννη Ιορδανίδη, θα κάνει πρεμιέρα στο θέατρο της Εφέσου, στις 4 Ιουλίου, ενώ στην Επίδαυρο θα παιχτεί μια εβδομάδα αργότερα.

Η συμμετοχή ελληνικού (κρατικού) καλλιτεχνικού συγκροτήματος στα φετινά θερινά τουρκικά φεστιβάλ είναι η δεύτερη μέσα σε λίγες βδομάδες, μετά την εμφάνιση, την περασμένη βδομάδα, της Λυρικής Σκηνής στο Φεστιβάλ της Ασπένδου (Αττάλεια) με τον «Ζορμπά» του Μίκη Θεοδωράκη, παράσταση που, όπως γράψαμε το Σάββατο, αποθεώθηκε από τους Τούρκους και ξένους θεατές της.

Η υπαίθρια, ρομαντική συνέντευξη στο αρχαίο θέατρο της Εφέσου και η παρουσία του Νίκου Κούρκουλου και της Φιλίς Σάρτερ εκεί ήταν ένα από τα πολλά «συμβάντα» που συνέθεσαν το πρόγραμμα της διήμερης συνάντησης των υπουργών Εξωτερικών των δύο χωρών στα ελληνοτουρκικά ύδατα Σάμου – Κουσάντασι.

Σάββατο συναντήθηκαν οι δύο υπουργοί στη Σάμο, επισκέφτηκαν το δημαρχείο, ξεναγήθηκαν στο αρχαιολογικό μουσείο και στο Ηραίον, φύτεψαν ελαίες (ειρήνης) εκεί και στο Πυθαγόρειο, μίλησαν στο 3ο Οικονομικό Συνέδριο Επιμελητηρίων Ελληνικών Νησιών Αιγαίου και Τουρκικών Ακτών, που γινόταν εκεί, έφαγαν, χόρεψαν (ζεϊμπέκικο) και διανυκτέρευσαν στο Βαθύ.

Κυριακή πρωί έκαναν αντίστοιχα Τουρκία μεριά: Πήγαν με πλοία στο (αγνώριστο από την τεράστια τουριστική ανάπτυξη) Κουσάντασι, επισκέφθηκαν την πόλη και τις τοπικές αρχές, μίλησαν σε συνάντηση εμπορικών και τουριστικών εκπροσώπων, επισκέφθηκαν τον ιστορικό ναό της Παναγίας στην Εφεσο και τον αρχαιολογικό χώρο, καταλήγοντας στο θέατρο και στη συνέντευξη Τύπου, ενώ το διήμερο έκλεισε με (καθιστή αυτή τη φορά) δεξίωση κάτω από την επιβλητική είσοδο της αρχαίας βιβλιοθήκης και με ιδιαίτερο, κλειστό δείπνο για τους επίσημους κάπου στον αρχαιολογικό χώρο.

Εκείνο που τόνισαν, όπως ήταν φυσικό, οι τέσσερις ομιλητές στην εν θεάτρω συνέντευξη ήταν αφενός η προσπάθεια που καταβάλλεται για ανάπτυξη της ελληνοτουρκικής συνεργασίας, όπου ο πολιτισμός ενώνει και υποβοηθεί, αφετέρου η ανάγκη να συνεχιστεί και να ενδυναμωθεί η προσπάθεια αυτή. Ο κ. Κούρκουλος επισήμανε ότι ο αριστοφανικός λόγος που σε λίγες μέρες θα ακουστεί στην Εφεσο «γράφτηκε για να αγγίζει ανοικτές πληγές, χωρίς να φοβάται σκοπιμότητες και πολιτικές» και ευχήθηκε να γίνει η πολιτιστική προσέγγιση «πυξίδα για ηρεμότερες και σταθερότερες πορείες». Ο κ. Παπανδρέου χαρακτήρισε την τέχνη «γέφυρα φιλίας»και ευχήθηκε «καλή συνέχεια», ο δε κ. Τζεμ είπε ότι με τον Ελληνα ομόλογό του υποστηρίζουν σθεναρά αυτά τα ανοίγματα, «γιατί και οι δυο μας ξέρουμε πως η τέχνη είναι μόνιμη, ενώ η πολιτική παροδική»…