ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

Ο Γολγοθάς εκεί ψηλά στο ΔΝΤ!

Ο Γολγοθάς εκεί ψηλά στο ΔΝΤ!

Στο περιθώριο μιας μυστικής συνόδου των G8, ο γενικός διευθυντής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ο φανταστικός Ντανιέλ Ροσέ, σκηνοθετεί την αυτοκτονία του σαν φόνο. Στο δείπνο, που προηγήθηκε της αυτοκτονίας, είχε προσκαλέσει και ένα… εξωτικό πλάσμα: έναν μοναχό, θεολόγο και ταπεινό φιλόσοφο. Ο αυτόχειρας (που το απόγευμα πριν από τη μοιραία πράξη του κατά τα φαινόμενα οδήγησε τη σύνοδο των ισχυρών του πλανήτη σε κρίσιμες αποφάσεις για τη μοίρα εκατομμυρίων θνητών) δεν άφησε κανένα σημείωμα, φέρνοντας τεχνηέντως τον παράξενο προσκεκλημένο του στο κέντρο του κύκλου που ελέγχει την τροχιά της παγκόσμιας οικονομίας. Ο Ροσέ είχε ένα σοβαρό προσωπικό πρόβλημα· ίσως και ένα βάρος στη συνείδησή του που τον ανάγκασε να εξομολογηθεί σαν αμαρτωλός. Ολα αυτά συμβαίνουν στο πρώτο ημίωρο των «Εξομολογήσεων» του Ιταλού σκηνοθέτη Ρομπέρτο Αντο.

Μυστικός Δείπνος

Οι «Εξομολογήσεις» αρχίζουν σαν Μυστικός Δείπνος που προοιωνίζεται τον Γολγοθά του πρώην τραπεζίτη και νυν κορυφαίου στο ΔΝΤ. Ο Ροσέ, ο οικοδεσπότης των εκλεκτών, που αισθάνονται ρίγη μόνον στο ενδεχόμενο κατάρρευσης των αγορών, απευθύνεται προς τους συνδαιτυμόνες του με μια ρήση του Κέινς, για τα οικονομικά ως επιστήμη στη σφαίρα της ηθικής. Κατόπιν το γυρίζει σε μισόλογα για απάτες, ψευδαισθήσεις και συνέπειες των πράξεων. Αφήνει και ένα μήλο (τον πειρασμό της ηθικής) να πέσει στο τραπέζι. Το πρωί, μετά την ανορθόδοξη εξομολόγησή του, θα τον βρουν στη σουίτα του με πλαστική σακούλα στο κεφάλι.

Ο Αντο, που είναι και συγγραφέας, κάνει ανθρωποκεντρικό σινεμά περιστρεφόμενος γύρω από κεφαλαιώδη ζητήματα της εποχής μας. Τον γοητεύει όμως και το παράδοξο: στις ταινίες συνηθίζει να δημιουργεί ζεύγη ή αναλογίες αταίριαστων ηρώων.

Στην προηγούμενη, το «Ζήτω η ελευθερία», ο φανταστικός αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης στην Ιταλία (κεντροαριστερός χωρίς πυξίδα) πέφτει σε υπαρξιακή κρίση και το σκάει κρυφά από κόμμα και σύζυγο, για να βρει καταφύγιο σε μια παλιά ερωμένη. Ο μακιαβελικός σύμβουλός του θα τον αντικαταστήσει με τον δίδυμο αδελφό του, φιλόσοφο που μόλις βγήκε από το ψυχιατρείο. Στις «Εξομολογήσεις», ο μοναχός (που φαντάζει σαν να ξεπήδησε από βιβλίο του Ουμπέρτο Εκο) τρυπώνει σαν… άλιεν στο παρασκήνιο του G8· η παράμετρος της ηθικής έρχεται ως μεταφυσική απειλή σε μια θεόκλειστη «λέσχη», που έχει αυτονομηθεί από θεσμούς της δημοκρατίας.

Ο Αντο, στοχαστής και άξιος σκηνοθέτης, παγιδεύτηκε όμως σε ένα σενάριο (γραμμένο από τον ίδιο) που βρίθει σχημάτων και ασαφειών. Εκεί που όλα δείχνουν πως η φαντασία του θα συμπαρασύρει τον θεατή σε λαβυρίνθους μυστηρίου, έρχεται η κλιμάκωση της πλοκής για να διαψεύσει κάθε προσδοκία. Η «απειλή» γίνεται μεταφυσική αύρα, σκορπίζοντας εδώ και εκεί τις σεβαστές προθέσεις. Το μυστήριο έφυγε νωρίς. Οι «Εξομολογήσεις» θα προβάλλονται στους κινηματογράφους από 8/12.

Το βαρόμετρο της εβδομαδας

Η «Δασκάλα», δραματική κομεντί του Τσέχου σκηνοθέτη Γιαν Χρεμπέκ, είναι συμπαγής σεναριακά και σκηνοθετικά, αλλά και λιγάκι ξεπερασμένη ως προς το θέμα της. (Εδώ και χρόνια το τσέχικο σινεμά περιστρέφεται γύρω από το σταλινικό τραύμα). Στις αρχές της δεκαετίας του ’80 στην Μπρατισλάβα της τότε Τσεχοσλοβακίας, μια δασκάλα, κομματικό στέλεχος, μετατίθεται σε ένα σχολείο της πόλης. Στην πρώτη συνάντηση με τους μαθητές της «φακελώνει» τους γονείς τους. Τις επόμενες ημέρες αρχίζει να ζητεί χάρες ανάλογα με την επαγγελματική τους δραστηριότητα. Η Σουζάνα Μορέτι (φωτ.) είναι απολαυστική στον ρόλο της.

Στην «Εγκλωβισμένη» ο Φάρεν Μπλάκμπερν (σκηνοθέτης κυρίως τηλεοπτικός) αφήνει ανεκμετάλλευτο το πλεονέκτημά του, τη Ναόμι Γουότς, και πνίγεται στα κλισέ ενός κοινότοπου θρίλερ γύρω από το οιδιπόδειο. Μια παιδοψυχίατρος εγκλωβίζεται με τον γιο της στο σπίτι της στο χιονισμένο δάσος.

Το «Citizenfour», ντοκιμαντέρ της Λόρα Πόιτρας βραβευμένο με Οσκαρ, έρχεται στις ελληνικές αίθουσες με δύο χρόνια καθυστέρηση. Πρόκειται για το τελευταίο μέρος μιας τριλογίας της Πόιτρας για την Αμερική μετά τις 11/9. Το 2013 σε ένα ξενοδοχείο του Χονγκ Κόνγκ, ο Εντουαρντ Σνόουντεν, το διασημότερο «βαθύ λαρύγγι», αποκαλύπτει στη σκηνοθέτιδα αλλά και σε δημοσιογράφους του «Γκάρντιαν» στοιχεία γύρω από το πολύκροτο σκάνδαλο παρακολουθήσεων και υποκλοπών από την αμερικανική Εθνική Υπηρεσία Ασφαλείας (NSA). Ο Σνόουντεν, ο οποίος ζει προσωρινά στη Μόσχα, καταζητείται στις ΗΠΑ για κατασκοπεία.