ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Υπό όρους η συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις εταιρειών με χρέη

Υπό όρους η συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις εταιρειών με χρέη

Επιχειρήσεις με μικροοφειλές σε εφορία και ασφαλιστικά ταμεία ή ακόμη και επιχειρήσεις που βρίσκονται σε διαδικασία πτώχευσης θα μπορούν να λαμβάνουν μέρος –υπό προϋποθέσεις– στους διαγωνισμούς για τις δημόσιες συμβάσεις. Αυτό προβλέπει, μεταξύ άλλων, το ογκώδες νομοσχέδιο για τις δημόσιες συμβάσεις αγαθών, υπηρεσιών και έργων, που τέθηκε από την Παρασκευή 11 Μαρτίου σε δημόσια διαβούλευση. Το χρονοδιάγραμμα της κυβέρνησης προβλέπει ψήφιση του νομοσχεδίου εντός του Απριλίου, έτσι ώστε το νέο νομοθετικό πλαίσιο να ισχύσει από την 1η Μαΐου. Οι βασικές καινοτομίες που εισάγει το νέο νομοσχέδιο, οι περισσότερες κατ’ εφαρμογήν της πλέον πρόσφατης κοινοτικής οδηγίας για τις δημόσιες συμβάσεις, της 2014/24/Ε.Ε., είναι οι ακόλουθες:

• Επιτρέπεται υπό προϋποθέσεις η συμμετοχή στους διαγωνισμούς επιχειρήσεων με οφειλές στην εφορία και στα ασφαλιστικά ταμεία. Ειδικότερα, όπως αναφέρεται στο άρθρο 68 του νομοσχεδίου, η συμμετοχή μπορεί να επιτραπεί όταν ο αποκλεισμός θα ήταν σαφώς δυσανάλογος, ιδίως όταν μόνο μικρά ποσά των φόρων ή των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης δεν έχουν καταβληθεί.

• Κατά παρέκκλιση, επίσης, μπορούν να συμμετέχουν στους διαγωνισμούς επιχειρήσεις που τελούν υπό πτώχευση ή έχουν υπαχθεί σε διαδικασία εξυγίανσης ή ειδικής εκκαθάρισης ή πτωχευτικού συμβιβασμού ή έχουν αναστείλει τις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες. Προϋπόθεση, σύμφωνα με το νομοσχέδιο, είναι η αναθέτουσα αρχή να διαθέτει στοιχεία ότι η επιχείρηση θα είναι σε θέση να εκτελέσει τη σύμβαση. Τόσο η προηγούμενη όσο και αυτή η ρύθμιση γίνονται, βεβαίως, λαμβάνοντας υπ’ όψιν το επιχειρηματικό κλίμα που επικρατεί στην Ελλάδα. Ωστόσο, ούτε στην κοινοτική οδηγία ούτε στο νομοσχέδιο προσδιορίζονται με σαφήνεια η έννοια του «μικρού ποσού οφειλής» ή τα στοιχεία εκείνα που θα δείχνουν ότι μια επιχείρηση υπό πτώχευση μπορεί να εκτελέσει αποτελεσματικά μια δημόσια σύμβαση.

• Προβλέπεται στο άρθρο 24 πιθανότητα αποκλεισμού μιας επιχείρησης από κάποιον διαγωνισμό, όταν μεταξύ των μελών της διοίκησής της και στελεχών της δημόσιας διοίκησης που σχετίζονται με την ανάθεση των δημοσίων συμβάσεων υπάρχει συγγενική σχέση έως και τετάρτου βαθμού, ή αν μέλος της αναθέτουσας αρχής έχει ποσοστό άνω του 0,5% σε επιχείρηση που συμμετέχει στον διαγωνισμό.

• Παρέχεται η δυνατότητα αναπροσαρμογής της τιμής στη διάρκεια της σύμβασης, ρύθμιση που δεν προβλέπεται στην κοινοτική οδηγία. Θεωρείται, ωστόσο, ότι μπορεί να περιορίσει το φαινόμενο αφενός της υπερτιμολόγησης εξαρχής και αφετέρου της επαναπροκήρυξης διαγωνισμών, με το επιχείρημα της αλλαγής δεδομένων. Ειδικότερα, το άρθρο 76 προβλέπει τη δυνατότητα να ορίζεται στα έγγραφα της σύμβασης όρος περί αναπροσαρμογής των τιμών, όταν προβλέπεται χρόνος παράδοσης των υλικών μεγαλύτερος των 12 μηνών.

• Μειώνεται ο χρόνος των διαδικασιών. Ειδικότερα, οι προθεσμίες για την υποβολή προσφορών στην περίπτωση του ανοιχτού διαγωνισμού μειώνονται από τις 52 στις 35 ημέρες.

• Για λόγους μείωσης της γραφειοκρατίας εισάγεται στη διαδικασία των διαγωνισμών το Ευρωπαϊκό Ενιαίο Εγγραφο Σύμβασης (άρθρο 59 του νομοσχεδίου), το οποίο αποτελείται από επικαιροποιημένη υπεύθυνη δήλωση, ως προκαταρκτική απόδειξη προς αντικατάσταση των πιστοποιητικών που εκδίδουν δημόσιες αρχές ή τρίτα μέρη.

• Παρέχεται η δυνατότητα ανάθεσης συμβάσεων κατ’ αποκλειστικότητα σε προστατευόμενα παραγωγικά εργαστήρια, κοινωνικούς συνεταιρισμούς περιορισμένης ευθύνης, κοινωνικές συνεταιριστικές επιχειρήσεις, καθώς και σε κάθε άλλο οικονομικό φορέα που έχει κύριο σκοπό την επαγγελματική και κοινωνική ένταξη ατόμων με αναπηρία ή μειονεκτούντων προσώπων, εφόσον περισσότεροι από το 30% των εργαζομένων του φορέα είναι εργαζόμενοι με αναπηρία ή μειονεκτούντες εργαζόμενοι.

Την ίδια ώρα, πάντως, διαπιστώνεται για μία ακόμα φορά η μερική εφαρμογή του ΕΣΗΔΗΣ (Εθνικό Σύστημα Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων). Προβλέπεται ότι με απόφαση του υπουργού Οικονομίας ο χρόνος έναρξης υποχρεωτικής εφαρμογής του ΕΣΗΔΗΣ μπορεί να μετατίθεται σε όλες ή ορισμένες κατηγορίες δημοσίων συμβάσεων, για όλες ή για ορισμένες αναθέτουσες αρχές και στο σύνολο της διαδικασίας ανάθεσης της δημόσιας σύμβασης ή σε επιμέρους στάδια. Επιπλέον θα απαιτηθεί η έκδοση σειράς υπουργικών αποφάσεων για τη χρήση του ΕΣΗΔΗΣ, καθώς και για τη διαλειτουργική σύνδεσή του με άλλες βάσεις δεδομένων και μητρώα της δημόσιας διοίκησης.