ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Αύξηση ηλικιωμένων, μείωση συντάξεων στην Ιαπωνία

wheat--2

Εξαιρετικά δυσοίωνο διαγράφεται το μέλλον των συνταξιούχων στην Ιαπωνία, καθώς η γήρανση του πληθυσμού συνεπάγεται σταδιακή αλλά σημαντική μείωση των συντάξεων τα επόμενα χρόνια.

Σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η κυβέρνηση Αμπε, σήμερα οι συντάξεις ενός ζεύγους ανέρχονται σε περίπου 220.000 γεν τον μήνα, ποσό αντίστοιχο περίπου των 1.900 ευρώ. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει σήμερα περίπου το 61,7% των αμοιβών που εισέπραττε το ζεύγος πριν από τη συνταξιοδότησή του. Αυτό το ποσοστό αναπλήρωσης, όμως, αναμένεται να μειωθεί γύρω στο 51% με 52% στα τέλη της δεκαετίας του 2040 για να περιοριστεί περαιτέρω γύρω στο 45% την αμέσως επόμενη δεκαετία. Η μείωσή του θα είναι συνάρτηση του ρυθμού ανάπτυξης της ιαπωνικής οικονομίας αλλά και των δημογραφικών εξελίξεων. Ως εκ τούτου, στην περίπτωση που η οικονομία συρρικνωθεί και μείνει στάσιμο το ποσοστό των εργαζομένων προς τους συνταξιούχους, οι εξελίξεις ενδέχεται να είναι ακόμη χειρότερες.  Σύμφωνα με ορισμένες απαισιόδοξες εκτιμήσεις, το ποσοστό αναπλήρωσης μπορεί να έχει περιοριστεί έως και στο 40% τη δεκαετία του 2050. Πρόκειται για επίσημες εκτιμήσεις της κυβέρνησης, οι οποίες παραμένουν ουσιαστικά αμετάβλητες σε σχέση με τις αμέσως προηγούμενες που έχει δώσει στη δημοσιότητα προ πενταετίας. Η κυβέρνηση Αμπε, που σημειωτέον δίνει στη δημοσιότητα τις σχετικές εκτιμήσεις κάθε πέντε χρόνια, έχει υποσχεθεί πως δεν θα μειωθεί το ποσοστό αναπλήρωσης κάτω από το 50%.  Ωστόσο, εντείνεται διαρκώς η ανησυχία πως μπορεί να αποδειχθεί μη βιώσιμο το συνταξιοδοτικό σύστημα της χώρας, καθώς όλο και λιγότεροι εργαζόμενοι καταβάλλουν εισφορές στα συνταξιοδοτικά ταμεία για να συντηρούν όλο και περισσότερους συνταξιούχους. Την ανησυχία ενέτεινε τον Ιούνιο έκθεση συμβούλων της Υπηρεσίας Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών, σύμφωνα με την οποία ένα μέσο ζευγάρι Ιαπώνων για να ζήσει 30 χρόνια μετά τη συνταξιοδότησή του θα πρέπει να διαθέτει αποταμιεύσεις ύψους 20 εκατ. γιεν, που αντιστοιχούν σε 170.000 ευρώ. Οπως σχολιάζει ο Καζουχίκο Νισιζάουα, εμπειρογνώμων επί θεμάτων κοινωνικής ασφάλισης στο Ερευνητικό Ινστιτούτο της Ιαπωνίας, «στην Ιαπωνία, γίνεται πολύ αργά η προσαρμογή των συντάξεων στα νέα δεδομένα και το συνταξιοδοτικό σύστημα παραμένει αμετάβλητο χωρίς καμία μεταρρύθμιση». Ο πληθυσμός της Ιαπωνίας είναι από τους γηραιότερους στον κόσμο. Το δημογραφικό της πρόβλημα είναι από τα σοβαρότερα στον ανεπτυγμένο κόσμο, καθώς παραμένει πολύ χαμηλός ο ρυθμός των γεννήσεων, ενώ η χώρα έχει μεγάλα ποσοστά μακροβιότητας. Το ζήτημα των συντάξεων είναι, έτσι, εξαιρετικά ευαίσθητο από πολιτικής απόψεως. Είναι ενδεικτικό ότι οι εκτιμήσεις της κυβέρνησης δόθηκαν στη δημοσιότητα έναν μήνα μετά τις εκλογές για την Ανω Βουλή. Η συγκυρία έδωσε λαβή σε φήμες πως η κυβέρνηση καθυστέρησε τη  δημοσιοποίησή τους για μετά τις εκλογές.