ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ιαπωνικό «φρένο» στην αύξηση επιτοκίων

Επιτείνεται ο προβληματισμός της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας καθώς ο ενδεχόμενος αντίκτυπος του σεισμού της Ιαπωνίας στην παγκόσμια οικονομία μπορεί να λειτουργήσει ανασταλτικά στην πρόθεσή της να αυξήσει τα επιτόκια του ευρώ. Αν και αντιμετώπιζε ήδη δίλημμα ανάμεσα σε μια αναπτυξιακή νομισματική πολιτική, ικανή να κατοχυρώσει την ανάκαμψη της Ευρωζώνης, και μια πιο περιοριστική πολιτική, που θα αναχαιτίσει τις πληθωριστικές πιέσεις, η Τράπεζα αιφνιδίασε τις αγορές στις αρχές του μηνός προαναγγέλλοντας αύξηση των επιτοκίων του ευρώ από τα ιστορικά χαμηλά επίπεδα του 1% πιθανώς και μέσα στον Απρίλιο. Ενώπιον των νέων δεδομένων, όμως, οικονομικοί αναλυτές και επενδυτές εκτιμούν ότι περιορίζονται οι πιθανότητες μιας άμεσης αύξησης των επιτοκίων. Πολλές από τις τράπεζες που εξέφρασαν εκτιμήσεις για τον αντίκτυπο του σεισμού στην οικονομία, οι Citigroup, UBS και Nomura, προεξοφλούν ότι μετά μια προσωρινή επιβράδυνση η τρίτη οικονομία στον κόσμο θα ανακάμψει σύντομα χάρη στις δραστηριότητες ανοικοδόμησης της χώρας. Μαζί με αυτή πιθανολογούν ότι θα τονωθεί η παγκόσμια ζήτηση για πετρέλαιο και μέταλλα.

Στο ενδεχόμενο να επηρεαστούν οι αποφάσεις της Τράπεζας από την κατάσταση στην Ιαπωνία αναφέρεται ο διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ, Κριστιάν Νουαγιέ. Σε συνέντευξή του στη γερμανική οικονομική εφημερίδα Handelsblatt, ο κ. Νουαγιέ τόνισε πως η ΕΚΤ «θα εξετάσει όλες τις πληροφορίες που έχουμε στη διάθεσή μας και η Ιαπωνία θα αποτελέσει στοιχείο της εκτίμησής μας για την παγκόσμια κατάσταση». Αναλόγως αβέβαιος για την κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ, ο Φινλανδός ομόλογός του, Ερκι Λικάνεν, δήλωσε πως η ανησυχία της Τράπεζας για τον πληθωρισμό δεν έχει μειωθεί, αλλά άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να επηρεαστούν οι αποφάσεις της τους επόμενους μήνες από την κρίση που βρίσκεται σε εξέλιξη στην Ιαπωνία. Σε συνέντευξή του στην αμερικανική εφημερίδα The Wall Street Journal, ο κ. Λικάνεν τόνισε πως εξακολουθεί να είναι ιδιαιτέρως πιθανή μια αύξηση επιτοκίων τον Απρίλιο. Προσέθεσε, πάντως, πως η ΕΚΤ δεν προσανατολίζεται ακόμη σε μια σειρά αυξήσεων επιτοκίων, καθώς «είναι εποχή αβεβαιότητας» και δεν υπάρχουν ενδείξεις σημαντικών αυξήσεων στους μισθούς ή στις εκτιμήσεις για μελλοντικό πληθωρισμό.

Πριν από τον σεισμό της Ιαπωνίας σημαντική μερίδα οικονομικών αναλυτών προεξοφλούσαν τουλάχιστον δύο αυξήσεις των επιτοκίων του ευρώ και τις εκτιμήσεις τους φαινόταν να επιβεβαιώνουν δηλώσεις του απερχόμενου προέδρου της Bundesbank, Αξελ Βέμπερ. Σύμφωνα, άλλωστε, με τα στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η Eurostat, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη επιταχύνθηκε τον Φεβρουάριο στο 2,4% καταγράφοντας τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων 28 μηνών. Οι εκτιμήσεις κατατείνουν, άλλωστε, σε περαιτέρω αύξησή του, καθώς η άνοδος των τιμών του πετρελαίου διοχετεύεται στις τιμές καταναλωτή. Σε ό,τι αφορά το σχόλιο του κ. Λικάνεν περί των αυξήσεων των μισθών, τα στοιχεία της Eurostat φέρουν το κόστος της εργασίας να έχει σημειώσει αύξηση 1,6% το δ΄ τρίμηνο του περασμένου έτους μετά την αύξηση 0,9% το γ΄ τρίμηνο.

Σύμφωνα, πάντως, με οικονομικούς αναλυτές των τραπεζών Nomura, International Lloyds Bank και Royal Bank of Scotland, η ΕΚΤ είναι πιθανό να τηρήσει στάση αναμονής μέχρις ότου έχει σαφέστερη εικόνα των επιπτώσεων. Η πλειονότητα των αναλυτών δίνει πιθανότητα από 50% έως 75% σε μια αύξηση των επιτοκίων τον Απρίλιο, ενώ οι αντίστοιχες εκτιμήσεις πριν από τον σεισμό ήταν 90%. Σύμφωνα, άλλωστε, με δημοσκόπηση της Bank of America Merrill Lynch, που διεξήχθη πριν από τον σεισμό, οι διαχειριστές κεφαλαίων έδιναν πιθανότητα 72% να αυξηθούν τα επιτόκια μέχρι τον Ιούλιο.