ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το πιο ακριβό νόμισμα παγκοσμίως είναι το bitcoin

Από την αρχή του έτους η αξία ενός bitcoin έχει αυξηθεί κατά 5.700%. Ναι. Δεν πρόκειται περί τυπογραφικού λάθους. Χθες ένα bitcoin αντιστοιχούσε σε 509 ευρώ. Τι είναι όμως το bitcoin, πώς χρησιμοποιείται, είναι νόμιμο, είναι χρήσιμο, είναι επικίνδυνο; Το bitcoin είναι ένα νόμισμα, όπως το ευρώ ή το δολάριο. Πλην όμως είναι ένα ψηφιακό νόμισμα, δηλαδή δεν υπάρχει σε φυσική μορφή. Αυτό δεν είναι τόσο κακό, διότι και για το bitcoin ισχύει η αρχή ότι νόμισμα μπορεί να είναι οτιδήποτε γίνεται αποδεκτό από δύο ή περισσότερους συναλλασσόμενους ως μέσο για την πληρωμή αγαθών ή υπηρεσιών. Οπως και κάθε άλλου νομίσματος, η αξία του bitcoin εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη ζήτηση που έχει. Το πρόβλημα του πληθωρισμού αντιμετωπίζεται από την κυκλοφορία περιορισμένου αριθμού bitcoin, συγκεκριμένα 21 εκατομμυρίων bitcoin. Το bitcoin δημιουργήθηκε στα τέλη του 2008 από κάποιον (ή κάποιους) ονόματι Σατόσι Νακαμότο. Φιλοδοξία του κ. Νακαμότο ήταν η δημιουργία ενός ψηφιακού νομίσματος, το οποίο θα μπορεί να χρησιμοποιείται προκειμένου να γίνονται, πολύ γρήγορα και με μηδενικό ή ελάχιστο κόστος, πληρωμές μέσω του Διαδικτύου. Ισως το κυριότερο χαρακτηριστικό που έδωσε ο κ. Νακαμότο στο νέο νόμισμα είναι ότι οι συναλλαγές με αυτό είναι μη αναστρέψιμες, σε αντίθεση με όλες τις άλλες συναλλαγές με άλλα νομίσματα όπου ένας από τους δύο συναλλασσόμενους μπορεί να ζητήσει από τους μεσάζοντες (τράπεζες, υπηρεσίες πληρωμών όπως Paypal κ.τ.λ.) την ακύρωση της συναλλαγής και την επιστροφή των χρημάτων του. Ενα ακόμη ενδιαφέρον, ίσως και επαναστατικό, χαρακτηριστικό του είναι ότι δεν υπάρχει μια κεντρική αρχή, μια κεντρική τράπεζα, η οποία να ελέγχει το bitcoin μέσω της έκδοσης νέων νομισμάτων ή της εκκαθάρισης των συναλλαγών. Ποιος επιτελεί αυτές τις λειτουργίες; Δυνητικά όποιος διαθέτει έναν προσωπικό υπολογιστή.

Πού το βρίσκουμε

Πώς, όμως, δημιουργούνται τα bitcoin και πώς μπορεί κανείς να τ’ αποκτήσει; Είτε με τον παραδοσιακό τρόπο, δηλαδή πουλώντας κάποιο αγαθό, υπηρεσία ή εθνικό νόμισμα (δολάριο, ευρώ) σε αντάλλαγμα για bitcoin, είτε «νοικιάζοντας» την ισχύ του υπολογιστή σου στους χρήστες για συναλλαγές με bitcoin. Η αμοιβή για το «ενοίκιο» πληρώνεται σε bitcoin. Οι συναλλαγές με bitcoin βασίζονται σε στρατιωτικού τύπου κρυπτογράφηση προκειμένου να διασφαλίζονται το αδιάβλητο των συναλλαγών και ότι καμία συναλλαγή δεν μπορεί ν’ ακυρωθεί. Οποιοσδήποτε, λοιπόν, διαθέτει προσωπικό υπολογιστή μπορεί να «κατεβάσει» το ειδικό λογισμικό και να χρησιμοποιήσει την υπολογιστική ισχύ του κομπιούτερ του προκειμένου να επεξεργαστεί και να επιβεβαιώσει, μαζί με χιλιάδες άλλους χρήστες, τις συναλλαγές με bitcoin και τελικά να διασφαλίσει την ασφαλή λειτουργία του συστήματος. Οι νέες συναλλαγές επιβεβαιώνονται κάθε δέκα λεπτά, είναι δημόσιες και οι χρήστες που συμμετέχουν στην επιβεβαίωσή τους ανταμείβονται με bitcoin. Ο αριθμός των νέων bitcoin που δημιουργούνται κάθε χρόνο μειώνεται με προκαθορισμένο ρυθμό μέχρι ο συνολικός αριθμός bitcoin να φτάσει τα 21 εκατομμύρια. Πόσο χρήσιμο είναι το νέο ψηφιακό νόμισμα; Προς το παρόν οι χρήστες του δεν είναι τόσοι πολλοί, ωστόσο η δημοτικότητά του αυξάνεται και όλο και περισσότεροι άνθρωποι και επιχειρήσεις προσθέτουν το bitcoin στα μέσα συναλλαγής που αποδέχονται. Αν αυτό θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια είναι άγνωστο.

Μεγάλα κέρδη αλλά και μεγάλο ρίσκο

Σήμερα το bitcoin είναι το πιο ακριβό νόμισμα του κόσμου. Μπορεί κανείς να γίνει πλούσιος κερδίζοντας ή ανταλλάσσοντας bitcoin; «Κανείς δεν θα πρέπει να περιμένει ότι θα γίνει πλούσιος με το bitcoin ή οποιαδήποτε πρωτοεμφανιζόμενη τεχνολογία.

Είναι σημαντικό κανείς να είναι επιφυλακτικός απέναντι σε οτιδήποτε ακούγεται πολύ καλό για να είναι αληθινό ή παραβιάζει βασικούς οικονομικούς κανόνες», προειδοποιούνται οι δυνητικοί επενδυτές από την αγγλική ιστοσελίδα του bitcoin.

Και είναι λογικό. Στο διάστημα 11-18 Νοεμβρίου η αξία του bitcoin αυξήθηκε κατά 107% έναντι του δολαρίου.

Ομως, όσο μεγαλώνει η απόδοση ενός στοιχήματος, τόσο μεγαλώνει και το ρίσκο.

Σήμερα μπορεί κανείς να κερδίσει 50% ή 100% αγοράζοντας bitcoin, όμως εξίσου εύκολα αύριο η αξία του νομίσματος μπορεί να μειωθεί κατά το ίδιο ποσοστό. Ενα ακόμη ερώτημα είναι κατά πόσο αξιόπιστο μπορεί να είναι ένα νόμισμα ως συναλλακτικό μέσο με τόσο μεγάλες διακυμάνσεις της αξίας του. Η απάντηση είναι ότι μεσομακροπρόθεσμα δεν μπορεί. Επειτα υπάρχει το ζήτημα κατά πόσο το bitcoin είναι το αγαπημένο νόμισμα μαφιόζων, εμπόρων ναρκωτικών ή άλλων σκοτεινών τύπων που προσπαθούν να ξεπλύνουν τα παράνομα κέρδη τους.

Πρόσφατα οι αμερικανικές αρχές έκλεισαν τον ιστότοπο Silk Road όπου γίνονταν πολλές αγοραπωλησίες ναρκωτικών, όπλων κ.τ.λ .αποκλειστικά χρησιμοποιώντας bitcoin.

Βέβαια, ανάλογες συναλλαγές γίνονται και με τη χρήση δολαρίων ή ευρώ, οπότε το να κατηγορήσει κανείς το νόμισμα είναι λάθος. Η ανωνυμία που προσφέρει το bitcoin είναι περιορισμένη και σε καμία περίπτωση δεν προσεγγίζει το επίπεδο ανωνυμίας που προσφέρει μια συναλλαγή με μετρητά. Τελικά, είναι πολύ νωρίς για να κρίνει κανείς με ασφάλεια αν το bitcoin πράγματι θα γίνει αυτό που ήθελε ο ιδρυτής, δηλαδή ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο ψηφιακό νόμισμα. Προς το παρόν, μάλλον είναι ένα μέσο για άγρια κερδοσκοπία.