ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Οι αγορές αναμένουν τα τεστ των τραπεζών

Η πορεία των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων θα εξαρτηθεί, πρωτίστως, από την ποιοτική αξιολόγηση των τραπεζών της Ευρωζώνης (AQRs) από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ). Μόνον έτσι «θα ξεκαθαρίσει το τοπίο» ανάμεσα στις υγιείς και τις προβληματικές τράπεζες, τονίζει στην «Κ» η Νικολέτ ΜακΝτόναλντ-Μπράουν, στρατηγική επενδύτρια στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, της βρετανικής επενδυτικής εταιρείας Schroders. Η δεύτερη παράμετρος είναι καθαρά μακροοικονομική. Η ανάπτυξη και η ανεργία αποτελούν μεγάλα αινίγματα για τις αγορές, συμπληρώνει η κ. ΜακΝτόναλντ-Μπράουν. Ωστόσο, τηρώντας στάση συγκρατημένης αισιοδοξίας, θεωρεί ότι έχει υπάρξει σημαντική βελτίωση στην Ευρώπη από πέρυσι, όταν η επιβίωση της Ευρωζώνης δεν ήταν καθόλου βέβαιη. Και σε κάθε περίπτωση, μια δυναμικότερη ανάκαμψη στην περιφέρεια της Ευρωζώνης θα πυροδοτηθεί από την κατανάλωση, με τον δανεισμό από τις τράπεζες να ενισχύεται από τα τέλη του 2014 και στις αρχές του 2015.

– Πόσο σημαντική είναι η ποιοτική αξιολόγηση των τραπεζικών ισολογισμών από την ΕΚΤ στην πορεία των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων;

– Η συμβολή της ΕΚΤ θα είναι κρίσιμη για να λυθεί ο γρίφος της φερεγγυότητας των τραπεζών της Ευρωζώνης. Στα χρηματιστήρια της περιφέρειας, το 40% των δεικτών, ιδιαίτερα στην Ιταλία και στην Ισπανία, απαρτίζεται από μετοχές του ευρύτερου χρηματοπιστωτικού κλάδου. Οπερ σημαίνει ότι είναι αναγκαίο να διευκρινιστούν κρίσιμα ζητήματα όπως τα κριτήρια με βάση τα οποία προσδιορίζονται τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα κοινοί κανόνες για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Είναι στην αρμοδιότητα των κρατικών εποπτικών αρχών, πυροδοτώντας τεράστια σύγχυση για την τραπεζική φερεγγυότητα εν μέσω της κρίσης χρέους. Η αξιολόγηση των τραπεζών θα αποσαφηνίσει την κατάσταση.

– Ωστόσο, δεν θα προκαλέσουν κάποια αναστάτωση τα κενά στην κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών που αναμένεται να προκύψουν από τα AQRs, εάν αναλογιστεί κανείς και τους νέους κανόνες για τον καταμερισμό απωλειών ανάμεσα σε μετόχους, ομολογιούχους, καταθέτες…

– Είναι πραγματικά απίθανο να υπάρξει καταστροφικό αποτέλεσμα. Βραχυπρόθεσμα, κάποιες τράπεζες θα συναντήσουν δυσκολίες μέχρι να επανέλθουν σε ομαλούς ρυθμούς, με ισχυρή την πιθανότητα για αποτυχίες στις ασκήσεις κεφαλαιακής επάρκειας της ΕΚΤ και διαγραφές περιουσιακών στοιχείων. Είναι, όμως, ένα απαραίτητο στάδιο για να αποκατασταθεί μακροπρόθεσμα η φερεγγυότητα του κλάδου. Σήμερα βρισκόμαστε σε μια αδιέξοδη κατάσταση. Καμία τράπεζα δεν δανείζει διότι δεν γνωρίζει πώς θα μεταχειριστούν οι Αρχές τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια.

– Κατά πόσο αναμένεται να επηρεαστούν οι αποδόσεις των μετοχών από τις μακροοικονομικές εξελίξεις;

– Το κεφάλαιο της ανάπτυξης και της ανεργίας είναι μείζονος σημασίας. Εκτιμούμε ότι μια άνοδος του ρυθμού ανάπτυξης κατά 1% είναι αρκετή για να πυροδοτήσει ενίσχυση των κερδών ανά μετοχή έως και 15% σε όλη την Ευρώπη. Αναμφισβήτητα, έχει υπάρξει αρκετή πρόοδος από πέρυσι, όταν ο φόβος και η αβεβαιότητα για την επιβίωση της Ευρωζώνης είχαν κατακλύσει τις αγορές. Τους τελευταίους 18 μήνες, όμως, δεν είχαμε τραγικές εξελίξεις. Διατηρούμε την πεποίθηση ότι ο δανεισμός των τραπεζών θα υποκινηθεί από την ενίσχυση του καταναλωτικού κλίματος, ιδιαίτερα στην περιφέρεια της Ευρωζώνη. Αυτό υπονοείται, άλλωστε, από τη σταθεροποίηση των αποταμιεύσεων. Προς το παρόν, όμως, δεν έχει καταγραφεί μεγάλη ανατροπή του καταναλωτικού κλίματος. Κανένα νοικοκυριό δεν δανείζεται, αλλά προβλέπουμε ότι αυτό θα αλλάξει στα τέλη του 2014 ή αρχές του 2015.

– Ποιες είναι οι συνολικές προσδοκίες σας για τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και τις αναδυόμενες αγορές το τρέχον έτος;

– Μέχρι σήμερα, οι ΗΠΑ ήταν, ας πούμε, ο «αρχηγός του κοπαδιού». Οι αποτιμήσεις των μετοχών στις ευρωπαϊκές και αναδυόμενες αγορές παραμένουν χαμηλές και άρα ελκυστικότερες συγκριτικά με τη Wall Street.

Απλώς, στην Ευρώπη συμβαίνει ένα παράδοξο. Οι αποδόσεις των μετοχών είναι ελκυστικότερες από τα ομόλογα λόγω χαμηλού πληθωρισμού. Από την άλλη πλευρά, όμως, οι εταιρείες προσβλέπουν στον πληθωρισμό για να ενισχυθούν τα περιθώρια κέρδους τους. Για να εκπλαγούν ευχάριστα οι αγορές, θα πρέπει η ανάπτυξη να είναι ισχυρότερη των προσδοκιών στην Ευρωζώνη.

Ευρωπαϊκές μετοχές

Ο περιορισμός των μέτρων στήριξης από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) θα υλοποιηθεί αργά ή γρήγορα, οπότε δεν αναμένονται νέες αναταράξεις και δραματικές εξελίξεις στις διεθνείς αγορές, εκτιμά η Νικολέτ ΜακΝτόναλντ-Μπράουν, στρατηγική αναλύτρια της Schroders.

Επισημαίνοντας ότι υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι για να αξιολογήσει κανείς τις αποδόσεις των μετοχών, η κ. ΜακΝτόναλντ-Μπράουν κρίνει ότι οι μετοχές των ευρωπαϊκών εταιρειών υπόσχονται συγκριτικά ελκυστικότερες αποδόσεις από τις αμερικάνικες με βάση το χάσμα εσόδων μεταξύ τους. Οι μετοχές των αμερικανικών εταιρειών έχουν καταρρίψει το ένα ρεκόρ ανόδου μετά το άλλο, ενώ η Ευρώπη αναμένει ακόμη μια αισθητή ενίσχυση της ανάπτυξης και της επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Στο επίκεντρο της προσοχής της κ. ΜακΝτόναλντ-Μπράουν βρίσκονται οι εταιρείες μεσαίας κεφαλαιοποίησης, όπως αυτές που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή καταναλωτικών αγαθών, οι οποίες θα αντλούν το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων τους από την Ευρώπη και όχι από τον αναδυόμενο κόσμο, όπως ίσχυε έναν χρόνο πριν.

Σε ό,τι αφορά τις οικονομικές προβλέψεις της Schroders, ο επικεφαλής οικονομολόγος για την Ευρώπη, Ζαντ Ζανγκάνα, εκτιμά ότι θα υπάρξει πτώση των τιμών στα τρόφιμα και την ενέργεια το 2014. Αλλά, τα απαισιόδοξα σενάρια για αποπληθωρισμό θα υλοποιηθούν μόνον από μια «εθελοντική» υποχώρηση της κατανάλωσης, όταν δηλαδή τα νοικοκυριά θα προτιμούν να αποταμιεύουν και να μην ξοδεύουν, αναμένοντας καλύτερες ευκαιρίες από τη συνεχόμενη πτώση των τιμών. Η Schroders εκτιμά ότι ο ρυθμός ανάπτυξης στην Ευρωζώνη θα διαμορφωθεί στο 1% το 2014 και στο 1,4% το 2015. Στη Γερμανία αναμένεται να φθάσει το 2,2% το 2014 και το 2,1% το 2015, στη Γαλλία 1% και 1,2%, στην Ιταλία -0,1% και 0,6% και στην Ισπανία -0,1% και 1% αντίστοιχα.