ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ελαστικότερους κανόνες για τον έλεγχο των συστημικών τραπεζών προωθεί η Ε.Ε.

michelbarnier--2

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ-ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. «Αν οι τράπεζες δεν πάνε καλά, τότε και η οικονομία δεν μπορεί να πάει καλά», δήλωνε χθες ο επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς και Υπηρεσιών, Μισέλ Μπαρνιέ, αναφερόμενος στους καινούργιους κανόνες που πρότεινε, με σκοπό να ελέγξουν τις δραστηριότητες των 30 μεγαλυτέρων ευρωπαϊκών τραπεζών που είναι πολύ μεγάλες για να καταρρεύσουν (too big to fail), δεχόμενος την κριτική ιδίως από Γερμανία και Γαλλία. Η κριτική εστιάσθηκε κυρίως στην καθυστέρηση της κατάθεσης των κανόνων, αλλά και στο ότι το σχέδιο είναι ελαστικότερο για τις τράπεζες απ’ ό,τι αναμενόταν.

Η τελευταία πρόταση για την αναδιάρθρωση του τραπεζικού συστήματος, που κατατέθηκε από την Επιτροπή χθες, είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς, όπως ανέφερε ο κ. Μπαρνιέ, «το 75% της ευρωπαϊκής οικονομίας χρηματοδοτείται από τράπεζες και από τη στιγμή που ξεκίνησε η κρίση το 2008, οι Ευρωπαίοι πολίτες πλήρωσαν 1,6 τρισ. ευρώ, 13% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ σε διασώσεις τραπεζών».

Η πρωτοβουλία του Μπαρνιέ σκοπό έχει πρώτον, να απαγορεύσει στις τράπεζες την επικίνδυνη δραστηριότητα των χρηματιστηριακών συναλλαγών με τα ίδια κεφάλαια, προστατεύοντας έτσι τους καταναλωτές από ρίσκο που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο ακόμα και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της Ευρώπης. Δεύτερον, να δοθεί περισσότερη αρμοδιότητα στις εποπτικές αρχές τραπεζών, θέτοντας ένα μέτρο σε διάφορες τραπεζικές δραστηριότητες, όπως σύνθετα παράγωγα (οι συναλλαγές παραγώγων είναι ίσες με 12 φορές το παγκόσμιο ΑΕΠ) και πράξεις τιτλοποίησης μεταξύ άλλων για να μειώνεται έτσι ο κίνδυνος έκθεσης της τράπεζας. Η τράπεζα πρέπει να αρχίσει διάλογο με τον επιβλέποντα ελεγκτή, ο οποίος θα πρέπει να απομονώσει τους κινδύνους και να κατευθύνει τις τράπεζες προς τη σωστή κατεύθυνση. Οι τράπεζες θα έχουν τη δυνατότητα να μη διαχωρίζουν τις δραστηριότητές τους, εφόσον μπορούν να αποδείξουν στον επόπτη τους ότι οι κίνδυνοι που δημιουργούνται μπορούν να μοιραστούν και με άλλα μέσα. Το τρίτο κομμάτι της πρότασης Μπαρνιέ αφορά τη διαφάνεια των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών και του σκιώδους τραπεζικού τομέα. Αυτό που έκανε τον τραπεζικό τομέα πιο ευάλωτο, τονίζει ο επίτροπος, «είναι το γεγονός ότι δεν υπάρχει αρκετή διαφάνεια, πολλοί βίωσαν μία άτακτη πτώχευση της τράπεζάς τους και οι άνθρωποι δεν γνωρίζουν ακριβώς τι συμβαίνει με τα χρήματά τους, γι’ αυτό εμείς ενισχύουμε τη διαφάνεια αυτών των συναλλαγών. Αυτό πρακτικά θα γίνει με θέσπιση κανόνων, διαχωρίζοντας το εμπορικό κομμάτι της τράπεζας από τον υπόλοιπο τραπεζικό όμιλο».

Στην πρόταση Μπαρνιέ φαίνεται να αντιτάσσονται η Γαλλία και η Γερμανία, καθώς υποστηρίζουν ότι θα βλάψει τον δανεισμό των τραπεζών τους, ενώ, αντιθέτως, πολλοί ευρωβουλευτές υποστηρίζουν ότι αυτή η πρόταση δεν είναι αρκετά αυστηρή με τις τράπεζες και ότι ήρθε πολύ αργά για να μελετηθεί και να ψηφιστεί, καθώς οι εκλογές του Ευρωκοινοβουλίου είναι μόλις τον Μάιο.

Η πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Σάρον Μπόουλς, δήλωσε ότι «είναι λίγο προσβλητικό να παρουσιάζεται αυτή η πρόταση τώρα. Ο Μπαρνιέ έπρεπε να το είχε παρουσιάσει πολύ πριν από τις εκλογές ή καθόλου».