ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το διπλό όφελος των stress test

Το διπλό όφελος των stress test

Από ουρανοξύστες που δεσπόζουν πάνω από σκονισμένες ισπανικές πόλεις-φαντάσματα μέχρι άδεια εμπορικά πλοία που κάθονται άπραγα στα στενά της Σιγκαπούρης, οι ευρωπαϊκές τράπεζες χρηματοδότησαν αποτυχημένες επενδύσεις ύψους δισεκατομμυρίων ευρώ την εποχή της ανάπτυξης.

Καθώς, όμως, η οικονομία περνούσε από τη φάση της ανάπτυξης σε αυτή της ύφεσης, οι Ευρωπαίοι τραπεζίτες σε μεγάλο βαθμό απέτυχαν να εγγράψουν στους ισολογισμούς τους δάνεια που ποτέ δεν πρόκειται ν’ αποπληρωθούν.

Αντιθέτως συνέχισαν, χωλαίνοντας, όντας πολύ αδύναμοι να χορηγήσουν νέα δάνεια προς τις επιχειρήσεις και υπερβολικά προστατευμένοι από τους πολιτικούς και τις κανονιστικές αρχές ώστε να κάνουν τις επιλογές που ενδεχομένως θα έπλητταν τους μετόχους τους, αλλά θα ήταν ευεργετικές για τις οικονομίες των χωρών τους.

H Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή (ΕΒΑ), η οποία συντονίζει τις εθνικές κανονιστικές αρχές, έκανε ένα μεγάλο βήμα ώστε να εξαναγκάσει τις τράπεζες να καθαρίσουν τους ισολογισμούς τους.

Η ΕΒΑ αποκάλυψε τις λεπτομέρειες για το τεστ αντοχής που θα διενεργήσει τους επόμενους μήνες προκειμένου να κρίνει αν οι ευρωπαϊκές τράπεζες μπορούν ν’ αντέξουν ένα νέο οικονομικό σοκ ή μια πτώση των αγορών.

Το φιάσκο του 2011

Τα προηγούμενα τεστ αντοχής που είχαν διενεργηθεί το 2011, αποδείχτηκαν φιάσκο: ορισμένες από τις τράπεζες που τα είχαν περάσει με τυμπανοκρουσίες, λίγους μήνες μετά χρεοκόπησαν.

Το αποτέλεσμα ήταν οι επενδυτές να μην είναι βέβαιοι για την πραγματική κατάσταση των τραπεζών, γεγονός που με τη σειρά του δυσκόλεψε τις τράπεζες στην προσπάθειά τους να εκδώσουν ομόλογα ή να πουλήσουν μετοχές.

Τα τραπεζικά τεστ αντοχής που ανακοινώθηκαν την περασμένη εβδομάδα θα είναι πολύ πιο αυστηρά, περιλαμβάνουν (υποθετικό) σενάριο περί απότομης ανόδου της απόδοσης των ομολόγων (και ανάλογη πτώση της τιμής τους) και ύφεση 2,1% του ΑΕΠ, αθροιστικά, σε περίοδο τριών ετών, σε σύγκριση με ύφεση 0,4% εντός δύο ετών που περιελάμβαναν τα τεστ αντοχής του 2011.

Ορισμένες χώρες, όπως η Βρετανία, θα προσθέσουν ακόμη πιο καταστροφικά σενάρια, όπως μεγάλη πτώση της τιμής των ακινήτων. Και τα κρατικά ομόλογα που κατέχουν οι τράπεζες δεν θα έχουν τόσο ευνοϊκή μεταχείριση όσο είχαν στα τεστ του 2011, όταν συντηρούνταν η ψευδαίσθηση ότι η αξία σχεδόν όλων των κρατικών ομολόγων που κατέχουν είναι η ίδια με αυτή που είχαν πληρώσει για να τ’ αποκτήσουν.

Ολα αυτά θα γίνουν αφότου η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ξεσκονίσει όλες τις αραχνιασμένες γωνίες των θησαυροφυλακίων των τραπεζών της Ευρωζώνης στο πλαίσιο του Ελέγχου Ποιότητας του Ενεργητικού τους (AQR).

Ωστόσο, ο βασικός λόγος ώστε κανείς να περιμένει ότι τα εφετικά τραπεζικά τεστ αντοχής θα είναι διαφορετικά από τα προηγούμενα, είναι ότι κινούνται στην κατεύθυνση που κυλάει το ρεύμα και όχι αντίθετα απ’ αυτό.

Η κάθαρση καθυστέρησε

Ο κ. Χουβ βαν Στένις, αναλυτής της Morgan Stanley, επισημαίνει ότι οι ευρωπαϊκές τράπεζες εγγράφουν τις ζημίες από μη εξυπηρετούμενα δάνεια και αντλούν κεφάλαια ύψους περίπου 35 δισ. ευρώ από επενδυτές στην προσπάθειά τους να προλάβουν τ’ αποτελέσματα των τεστ που αναμένεται ν’ ανακοινωθούν τον Οκτώβριο. Ο κ. Στένις νομίζει ότι γι’ αυτό τον λόγο η διαδικασία αυτή τη φορά θα είναι πραγματικά καθαρτική. Μακάρι, όμως, να είχε συμβεί αυτό πριν από μερικά χρόνια.