ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Tα κρατικά ταμεία στη Ρωσία στερεύουν ενώ βαδίζει σε εκλογές

Tα κρατικά ταμεία στη Ρωσία στερεύουν ενώ βαδίζει σε εκλογές

Τα πρώτα χρόνια μετά την ανάληψη της εξουσίας, ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, δεν αντιμετώπισε σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Το 2000, οπότε ανέλαβε για πρώτη φορά τα ηνία της Ρωσίας, η τιμή του πετρελαίου ήταν 28,44 δολάρια το βαρέλι. Επωφελήθηκε επί οκτώ χρόνια από την άνοδο των τιμών του πετρελαίου, που οδηγούσε σε ρυθμούς ανάπτυξης κατά μέσον όρο 7%. Τα προβλήματα άρχισαν να γίνονται σοβαρά το περασμένο έτος καθώς ο προϋπολογισμός του 2015 είχε σχεδιαστεί βάσει τιμής του πετρελαίου στα 50 δολάρια το βαρέλι, οπότε ακόμη και τα 40 δολάρια το βαρέλι ήταν ολέθρια εξέλιξη για τη Ρωσία.

Η Ρωσία ετοιμάζεται για τις βουλευτικές εκλογές, που έχουν προγραμματιστεί για τον Σεπτέμβριο. Το 2018 θα διεξαχθούν, άλλωστε, προεδρικές εκλογές, οπότε αναμένεται να θέσει εκ νέου υποψηφιότητα ο Βλαντιμίρ Πούτιν. Εξαιτίας της προεκλογικής περιόδου, η κυβέρνηση πιέζεται να προχωρήσει σε δαπάνες πάνω από τις δυνατότητές της, σύμφωνα με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας, Μιχαήλ Ντμίτριεφ, που προβλέπει πως «αν ενταθεί η λαϊκή δυσφορία, η Ρωσία θα υιοθετήσει λαϊκιστική οικονομική πολιτική για μεγάλο χρονικό διάστημα».

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Σεργκέι Γκουρίεφ, πρώην συμβούλου της ρωσικής κυβέρνησης, που θα αναλάβει στέλεχος στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD), οι δαπάνες που συνεπάγεται κάτι τέτοιο μπορούν να εξαντλήσουν σε ένα με δύο χρόνια τα αποθέματα ρευστότητας της Ρωσία. Προς το παρόν, η Ρωσία διατηρεί σημαντικά κεφάλαια στα δύο ταμεία με τα διαθέσιμά της. Οπως, όμως, επισημαίνει ο κ. Γκουρίεφ, αν εξαντληθούν τα κεφάλαια των δύο ταμείων, τότε «θα πρέπει να αυξηθεί η φορολογία των επιχειρήσεων υπονομεύοντας τις επενδύσεις και προκαλώντας εκροές κεφαλαίων και περαιτέρω μείωση του ΑΕΠ. Στα μέσα Ιανουαρίου, όταν η Μόσχα ήταν κατάλευκη από το χιόνι, το κλίμα ήταν βαρύ στο Φόρουμ Γκαϊντάρ, το πλησιέστερο ανάλογο του Νταβός για τη Ρωσία. Πρόκειται για το ετήσιο οικονομικό συνέδριο που ονομάστηκε έτσι προς τιμήν του Ρώσου οικονομολόγου Γεγκόρ Γκαϊντάρ. Ηταν ο άνθρωπος που έθεσε σε εφαρμογή τη θεραπεία-σοκ και εισήγαγε τον καπιταλισμό στη Ρωσία στις αρχές της δεκαετίας του 1990.

Ο υπουργός Οικονομικών, Αντόν Σιλουάνοφ, προειδοποίησε πως αν δεν περικοπούν δραστικά οι δαπάνες για να συρρικνωθεί το έλλειμμα στο 3%, η χώρα κινδυνεύει να διολισθήσει σε μια οικονομική κρίση τόσο σοβαρή όσο εκείνη του τέλους της δεκαετίας του 1990. Τότε η Ρωσία είχε κηρύξει στάση πληρωμών, το ρούβλι κατέρρευσε και ο πληθωρισμός εκτροχιάστηκε. Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ρωσίας, το περασμένο έτος η ρωσική οικονομία συρρικνώθηκε κατά 3,7% και ενδέχεται να σημειώσει περαιτέρω ύφεση 3% το 2016 αν οι τιμές του πετρελαίου μείνουν σε επίπεδα γύρω στα 35 δολάρια το βαρέλι. Τον Ιανουάριο, το ρούβλι σημείωσε νέα πτώση 60% σε σύγκριση με την ισοτιμία που είχε στα μέσα του 2014. Τον Δεκέμβριο, τις ημέρες πριν από τα Χριστούγεννα, οι λιανικές πωλήσεις, που στις καλές εποχές διόγκωναν τα κέρδη της γερμανικής αλυσίδας Metro, της σουηδικής Ikea, καθώς και πολλών άλλων, κατέγραψαν τη μεγαλύτερη μείωσή τους από το 1999.