ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Μεγάλες οι διαφορές στις αμοιβές των δύο φύλων σε Ευρώπη – ΗΠΑ

Μεγάλες οι διαφορές στις αμοιβές των δύο φύλων σε Ευρώπη – ΗΠΑ

Το χάσμα στην αμοιβή που λαμβάνει μια γυναίκα σε σχέση με έναν άντρα παραμένει σήμερα οξύ τόσο στην Ευρώπη όσο και στις ΗΠΑ. Μια γυναίκα στην Ευρωπαϊκή Ενωση αμειβόταν το 2014 κατά μέσον όρο 16,1% λιγότερο σε σχέση με έναν άντρα που έκανε την ίδια δουλειά. Δηλαδή μια γυναίκα λάμβανε 84 σεντ για κάθε ευρώ που κέρδιζε ένας άντρας. Στις ΗΠΑ το πρόβλημα είναι ακόμη πιο οξύ, δεδομένου ότι εκεί το χάσμα στις αμοιβές των δύο φύλων ανέρχεται κατά μέσον όρο στο 24%.

Στην Ευρωπαϊκή Ενωση των 28 κρατών-μελών παρατηρούνται πολύ μεγάλες διαφορές από χώρα σε χώρα. Το χάσμα είναι μικρότερο από 5% (πάντοτε υπέρ των αντρών) στη Σλοβενία και στη Μάλτα, ενώ στην Ελλάδα ήταν το 2010 στο 15%, πολύ κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Αντιθέτως το χάσμα είναι μεγαλύτερο από τον μέσο όρο σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρώπης: Στη Βρετανία το χάσμα στις αμοιβές είχε ανέλθει το 2014 στο 18,3%, στην Ισπανία στο 18,8% και στη Γερμανία στο 21,6%. Χειρότερη είναι η κατάσταση για μια γυναίκα εργαζόμενη στην Αυστρία, όπου το χάσμα είχε διαμορφωθεί το 2014 στο 22,9%, και στην Εσθονία όπου μια γυναίκα αμειβόταν κατά μέσον όρο 28,3% λιγότερο από έναν άντρα συνάδελφό της. Παράλληλα, πολύ περισσότερες γυναίκες εργάζονται με καθεστώς μερικής απασχόλησης σε σχέση με τους άντρες, ενώ το ποσοστό αυξάνεται όσο περισσότερα παιδιά έχει μια γυναίκα.

Σε μια εποχή όπου η Ευρωζώνη και γενικότερα η Ε.Ε. απειλείται από το φάντασμα του αποπληθωρισμού και όπου η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αφιερώνει δισ. ευρώ στην προσπάθειά της να αυξήσει τον πληθωρισμό προς τον στόχο του 2% (από -0,2% τον Φεβρουάριο), μπαίνει κανείς στον πειρασμό να σκεφθεί ότι η εξάλειψη του χάσματος στις αμοιβές μεταξύ αντρών και γυναικών θα περιόριζε σε πολύ μεγάλο βαθμό το πρόβλημα και παράλληλα θα οδηγούσε σε αύξηση της κατανάλωσης και τελικά του ρυθμού ανάπτυξης των ευρωπαϊκών οικονομιών. Βέβαια, οι υπέρμαχοι της ανταγωνιστικότητας θα αντιτείνουν πως η αύξηση του μισθού που λαμβάνουν οι γυναίκες στο ίδιο επίπεδο με αυτό των αντρών συναδέλφων τους θα έπληττε την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και θα οδηγούσε σε απώλεια θέσεων εργασίας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο να αναλάβει εντός του 2016 νομοθετική πρωτοβουλία, η οποία θα αναγκάζει τις εταιρείες να αποκαλύπτουν το ύψος της αμοιβής των εργαζομένων τους. Το 2014, η Κομισιόν είχε συστήσει στα κράτη-μέλη της Ε.Ε. να υιοθετήσουν νόμο που να ενισχύει τη διαφάνεια όσον αφορά τις αμοιβές, κάτι που η Επιτροπή είχε χαρακτηρίσει «ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματική εφαρμογή της αρχής της ίσης αμοιβής».

Και στις ΗΠΑ δεν είναι ικανοποιητική η κατάσταση για τις γυναίκες εργαζόμενες (βλέπε γράφημα). Πολλές φορές οι γυναίκες δεν έχουν ιδέα ότι αμείβονται με πολύ λιγότερα χρήματα από τους άντρες συναδέλφους τους. «Συχνά οι άνθρωποι διστάζουν να μιλήσουν για το πόσο αμείβονται και πώς επενδύουν, πράγμα που μπορεί να εμποδίσει τις γυναίκες από το να συνειδητοποιήσουν πόσο μεγάλο είναι το χάσμα στις αμοιβές», λέει στο Bloomberg η Σάλι Κρόουτσεκ, διευθύνουσα σύμβουλος της Ellevest, εταιρείας που συμβουλεύει γυναίκες. Κατά τον κ. Αντριου Τσάμπερλεϊν, επικεφαλής οικονομολόγο της εταιρείας ανάλυσης αμοιβών Glassdoor, οι γυναίκες πιθανότατα υποτιμούν το επίπεδο των σπουδών τους όταν διαπραγματεύονται την αμοιβή τους. «Κατά μέσον όρο οι γυναίκες διαθέτουν καλύτερη εκπαίδευση, και αν δεν αντιλαμβάνονται πλήρως την αξία του πτυχίου που κατέχουν, ίσως να μη ζητούν όσα τους αξίζουν», εξηγεί. Σύμφωνα με έρευνα της Glassdoor, μεγάλο χάσμα στις αμοιβές μεταξύ των δύο φύλων παρατηρείται στις ΗΠΑ γενικά στα ιατρικά επαγγέλματα, ενώ σε χειρότερη μοίρα από όλες τις επαγγελματίες φαίνεται ότι βρίσκονται οι γυναίκες προγραμματίστριες υπολογιστών. Οι άντρες συνάδελφοί τους αμείβονται κατά 28,3% περισσότερο. Αν και υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που συμβάλλουν στη δημιουργία του χάσματος μεταξύ αντρών και γυναικών, είναι δύσκολο να αρνηθεί κανείς ότι στην ουσία πρόκειται για διάκριση κατά των γυναικών.