ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Επιβολή χρηματικών κυρώσεων προληπτικά για το χρέος

Οι υπουργοί Οικονομικών κατέληξαν χθες σε κοινές θέσεις σχετικά με τις έξι νομοθετικές προτάσεις της Κομισιόν που αφορούν την ενίσχυση της οικονομικής διακυβέρνησης και ειδικότερα την ενίσχυση του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης (ΣΣΑ). Τα κράτη-μέλη αποδέχθηκαν σε γενικές γραμμές τις περισσότερες από τις προτάσεις της Επιτροπής, πλην της επιβολής κυρώσεων με αυτόματο τρόπο, γεγονός που οδήγησε τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Ζαν-Κλοντ Τρισέ να χαρακτηρίσει τις αλλαγές ανεπαρκείς.

Μέτρα

Βασικός στόχος του νέου ΣΣΑ είναι να προλαμβάνει τη δημιουργία μεγάλου χρέους και για πρώτη φορά να αντιμετωπίσει το ζήτημα της απώλειας ανταγωνιστικότητας των κρατών-μελών ιδίως της Ευρωζώνης. Χρηματικές κυρώσεις θα επιβάλλονται ακόμη και προληπτικά όταν εκτιμάται από την Κομισιόν ότι το έλλειμμα ή το χρέος ενός κράτους-μέλους αυξάνεται ανησυχητικά γρήγορα, έστω και αν ακόμη δεν έχει υπερβεί το όριο που θέτει το ΣΣΑ.

Η διαδικασία για την επιβολή κυρώσεων επιταχύνεται μεν, ωστόσο όχι ικανοποιητικά, αφού μεταξύ της σύστασης της Επιτροπής για τη λήψη διορθωτικών μέτρων και της απόφασης του Συμβουλίου για επιβολή κυρώσεων θα μεσολαβούν έξι μήνες. Και πάλι τα κράτη-μέλη θα έχουν τον ρόλο δικαστή και κατηγορουμένου, αλλά πλέον θα είναι πιο δύσκολο να απορρίψουν πρόταση της Επιτροπής για επιβολή κυρώσεων, αφού θα απαιτούνται τα δύο τρίτα των κρατών-μελών και γραπτή αιτιολόγηση.

Ιδιαίτερη βαρύτητα θα δίνεται πλέον στο υπερβολικό χρέος ενός κράτους-μέλους, το οποίο θα πρέπει να μειώνεται κατά 1/20 τον χρόνο για τρία χρόνια, προκειμένου να θεωρηθεί ικανοποιητικός ο ρυθμός μείωσης του χρέους και να μην αρχίσει Διαδικασία Υπερβολικού Ελλείμματος κατά του εν λόγω κράτους-μέλους. Ωστόσο ο ρυθμός μείωσης του υπερβολικού χρέους (το ποσοστό χρέους πάνω από το 60% που ορίζει το ΣΣΑ) παραμένει 1/20 τον χρόνo και μετά την τριετία.

Περίοδος χάριτος

Παράλληλα, προβλέπεται περίοδος χάριτος τριών χρόνων από την ψήφιση του σχετικού κανονισμού, ενώ θα λαμβάνεται ρητά υπόψη και το ιδιωτικό χρέος. Ωστόσο, η σημαντικότερη αλλαγή στο ΣΣΑ είναι ότι για πρώτη φορά θα παρακολουθούνται τα μακροοικονομικά δεδομένα των κρατών-μελών προκειμένου να αποτρέπεται η απώλεια ανταγωνιστικότητας που αναπόφευκτα θα πλήξει τη δημοσιονομική βάση ενός κράτους-μέλους.

Οι κυρώσεις για κράτη-μέλη που δεν λαμβάνουν μέτρα για να περιορίσουν το έλλειμμα και το χρέος τους ορίζονται σε 0,2% του ΑΕΠ τους κάθε χρόνο και ενδέχεται να επιβάλλονται ακόμη και προληπτικά. Παράλληλα, κράτη-μέλη που δεν λαμβάνουν μέτρα για να διορθώσουν μακροοικονομικά προβλήματά τους θα τιμωρούνται με πρόστιμο ίσο με το 0,1% του ΑΕΠ τους.

Τα χρήματα από τις κυρώσεις θα ενισχύουν τους δύο μηχανισμούς βοήθειας της Ευρωζώνης. Στόχος είναι το νέο ΣΣΑ να ψηφισθεί από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μέχρι τον Ιούνιο.