ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Υποχρεωτική αναδιάρθρωση σε όσα κράτη δεν συμμορφώνονται

Τι προβλέπει ο νέος μηχανισμός για αναδιάρθρωση χρέους και συμμετοχή ιδιωτών; Η βασική διαφορά του μόνιμου Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) είναι ότι θα αναγκάζει κράτη-μέλη που ζητούν βοήθεια να προχωρούν σε αναδιάρθρωση του χρέους τους στην περίπτωση που η τρόικα, ύστερα από έλεγχο, διαπιστώνει ότι ακόμη και με την εφαρμογή μνημονίου το χρέος δεν είναι εξυπηρετήσιμο. Σε αυτή την περίπτωση το εν λόγω κράτος-μέλος θα πρέπει να εξασφαλίζει τη συμμετοχή ιδιωτών, δηλαδή οι ιδιώτες πιστωτές θα αναγκάζονται να υποστούν ζημίες. Αρχικά θα ζητείται η επιμήκυνση της αποπληρωμής ομολόγων που θα εκδοθούν από το 2013 και μετά, στη συνέχεια η μείωση επιτοκίου και τέλος η απομείωση χρέους (κούρεμα). Ο ESM θα μπορεί να δώσει δάνεια μέχρι 500 δισ. ευρώ και κατ’ εξαίρεση να αγοράζει ομόλογα κρατών-μελών που έχουν ήδη υπογράψει μνημόνιο στην πρωτογενή αγορά. Τα επιτόκια δανεισμού θα είναι ελαφρώς χαμηλότερα απ’ ό,τι σήμερα.

Πώς επηρεάζεται η Ελλάδα; Η απαίτηση για αναδιάρθρωση χρέους και για τη συμμετοχή ιδιωτών αυξάνει το ρίσκο για τους ιδιώτες επενδυτές, γεγονός που αναμένεται να οδηγήσει σε σχετικά υψηλά επιτόκια δανεισμού για κάποιο διάστημα. Παράλληλα, θα πρέπει να αναμένεται και υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας κρατών-μελών που θεωρούνται επίφοβα για προσφυγή στον ESM. Επίσης αυξάνεται η πίεση για ταχύτερη εφαρμογή του Μνημονίου προκειμένου το 2013 το ελληνικό χρέος να θεωρείται βιώσιμο.

Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΕFSF):

Ο προσωρινός μηχανισμός βοήθειας (EFSF) αποφασίστηκε ότι θα μπορεί να διαθέσει από τον Ιούνιο 440 δισ. ευρώ. Ο λόγος που δεν ισχύει η απόφαση από σήμερα είναι ότι η φινλανδική κυβέρνηση δεν μπορούσε να δεσμευτεί ότι θα αυξήσει τις εγγυήσεις προς το ταμείο εξαιτίας της προεκλογικής περιόδου. Κατά τα άλλα, ισχύουν οι αποφάσεις της συνόδου κορυφής της Ευρωζώνης στις 11 Μαρτίου, σύμφωνα με τις οποίες και το EFSF θα μπορεί να αγοράζει κρατικά ομόλογα απευθείας από κράτη-μέλη που έχουν υπογράψει μνημόνιο. Εξαρχής προβλεπόταν ότι η διαδικασία επικύρωσης του EFSF θα πρέπει να ολοκληρωθεί μέχρι τον Ιούνιο, ενώ οι Ευρωπαίοι ηγέτες είχαν δεσμευτεί ότι θα παρουσιάσουν τη συνολική απάντηση στην κρίση μέχρι το τέλος Μαρτίου, υπόσχεση που τήρησαν.

Τι σημαίνει για την Ελλάδα το γεγονός ότι το EFSF δεν θα μπορεί να δανείζει από σήμερα 440 δισ.; Απολύτως τίποτε, διότι ούτως ή άλλως η Ελλάδα δανείζεται από δικό της ξεχωριστό μηχανισμό. Οσον αφορά το χαμηλότερο επιτόκιο δανεισμού και την επιμήκυνση, ισχύει απολύτως η απόφαση που έλαβαν οι αρχηγοί κρατών της Ευρωζώνης στις 11 Μαρτίου. Αλλωστε, πώς αλλιώς θα μπορούσε να ήταν, αφού πρόκειται για απόφαση των ηγετών της Ευρωζώνης; Οσον αφορά το ενδεχόμενο η Ελλάδα να ζητήσει την αγορά ομολόγων της από το EFSF στις αρχές του 2012, η πιστή εφαρμογή του Μνημονίου θα πρέπει να θεωρείται απαραίτητη προϋπόθεση.