ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Άποψη: «Greek statistics» στα exit polls

Άποψη: «Greek statistics» στα exit polls

Ο​​λοι έμειναν άναυδοι από την αστοχία τόσο των δημοσκοπήσεων όσο και των exit polls, τα οποία δημιούργησαν εικόνα έντονης ανατροπής και άσκησαν, τουλάχιστον για μερικές ώρες, έντονη πίεση για ραγδαία αλλαγή του πολιτικού σκηνικού, τη στιγμή κατά την οποία η οικονομία φαίνεται να αναστρέφεται. Ο γράφων παρακολούθησε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τις πρώτες συζητήσεις σε blogs (ακόμα και στην έγκριτη «Καθημερινή») όπου οι αναγνώστες συζητούσαν, μεταξύ άλλων (άλλοτε με διάθεση χιούμορ και άλλοτε με σοβαρό τρόπο), την απόσυρση καταθέσεων σε περίπτωση κατά την οποία ο «αντιμνημονιακός» ΣΥΡΙΖΑ έβγαινε πρώτος με (αρκετά) μεγάλη διαφορά.

Με τέτοια θέματα δεν παίζουμε. Και τούτο διότι η απόσυρση των καταθέσεων (και η μεταφορά τους στο εξωτερικό) αποτελεί καταστροφική κίνηση τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τους αποταμιευτές. Στο τραπεζικό σύστημα, κάθε τράπεζα παρακρατεί ένα σχετικά μικρό ποσοστό των καταθέσεών της (γνωστό και ως ποσοστό διαθεσίμων) και το υπόλοιπο επιστρέφεται στην οικονομία με τη μορφή δανείων από την τράπεζα προς τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά. Αυτό σημαίνει ότι οι τράπεζες δημιουργούν χρήμα και άρα επηρεάζουν τη ρευστότητα της οικονομίας.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι καταθέσεις και τα ρέπος των κατοίκων εσωτερικού σημείωσαν μείωση (σε ετήσια βάση) κατά 1,9% το πρώτο τρίμηνο του 2014. Η εξέλιξη αυτή αναστρέφει τη θετική πορεία των καταθέσεων στη διάρκεια του τελευταίου τριμήνου του 2013, κατά το οποίο οι καταθέσεις αυξήθηκαν κατά 6,3%.

Σημειώνουμε επίσης ότι το πρώτο τρίμηνο του 2012 (όταν σε εξέλιξη βρίσκονταν οι συζητήσεις για «κούρεμα» ή χρεοκοπία) οι καταθέσεις μειώθηκαν κατά 20% (σε ετήσια βάση). Εάν λοιπόν οι καταθέσεις, ως απόρροια του δημοκρατικού μας δικαιώματος να ψηφίσουμε την ερχόμενη Κυριακή όποιον κρίνουμε ικανότερο, μειωθούν ακόμα περισσότερο, τότε από μόνοι μας θα «βγάλουμε τα μάτια μας».

Πράγματι, βάσει ενός απλού οικονομετρικού μοντέλου, το οποίο παρακολουθεί τη σχέση αιτιότητας μεταξύ του ρυθμού μεταβολής των καταθέσεων και της οικονομικής μας ανάπτυξης, εκτιμάμε ότι μια ξαφνική βουτιά των καταθέσεων κατά 20% θα οδηγήσει σε μείωση του ΑΕΠ κατά 1% το 2014 αντί της πολυδιαφημιζόμενης ανάπτυξης περί 0,6% με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ανεργία και βέβαια την επιστροφή στη μεμψιμοιρία. Ας το έχουν λοιπόν αυτό υπ’ όψιν όσοι με ευκολία μιλάνε ή αστειολογούν για εκλογές και καταθέσεις.

* Ο κ. Κώστας Μήλας είναι καθηγητής Χρηματοοικονομικών στο University of Liverpool.