ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Άποψη: Οι μορφές χρεογράφων που πρωταγωνιστούν

s11_3105apodosi-kindinos-xreogr
s11_3105apodosi-kindinos-xreogr-2

Η εγχώρια επενδυτική εσωστρέφεια συνιστά ένα φαινόμενο που δεν χαρακτηρίζει μόνο τους Ελληνες επενδυτές. Παρά την πρόσφατη κρίση, η πλειοψηφία των ιδιωτών επενδυτών δεν φαίνεται να έχει κατανοήσει και επί τα βελτίω αναθεωρήσει την υποκείμενη επενδυτική φιλοσοφία του. Το πιο οξύμωρο όλων όμως είναι ότι και πλήθος θεσμικών επενδυτών εξακολουθούν με αγκυλωτική διάθεση να κινούνται στις ίδιες, προ κρίσεως, αδιεξοδικές επενδυτικές αποφάσεις.

Στο άρθρο αυτό επιχειρείται η μελέτη των αποδόσεων και κινδύνων ενός επιλεκτικά διευρυμένου δείγματος κλάσεων χρεογράφων. Η ανάλυση καλύπτει την περίοδο από το τέταρτο τρίμηνο του 1998 έως το πρώτο τρίμηνο του 2014, δηλαδή μια χρονική έκταση 15ετίας και βασίζεται σε μηνιαίες παρατηρήσεις προ φόρων συνολικών αποδόσεων σε ευρώ.

Η ανάγνωση των αποτελεσμάτων δείχνει ότι η κατάταξη των επενδυτικών αξιών με βάση την επιτευχθείσα ετήσια ονομαστική απόδοσή τους μεταβάλλεται σημαντικά από έτος σε έτος. Ωστόσο, στο σύνολο της περιόδου παρατήρησης, τα εμπορεύματα, οι εταιρείες επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία, οι μετοχές και τα ομόλογα των αναδυόμενων αγορών αποτέλεσαν τις πιο προσοδοφόρες τοποθετήσεις, με συσσωρευμένα κέρδη άνω των 250% και μέση ετήσια ονομαστική απόδοση άνω του 8,5%. Ο ελληνικοί τίτλοι σε αντίθεση εμφανίζουν μεικτή εικόνα. Οι επενδυτές που εμπιστεύτηκαν τις εγχώριες μετοχές στα τέλη του 1998 εγγράφουν ζημίες ύψους 34,2%, ενώ εκείνοι που προτίμησαν τότε τα κρατικά ομόλογα αποκομίζουν αντιθέτως κέρδη 105,7% που ξεπερνούν, οριακά μεν, ακόμη και αυτά των εντόκων γραμματίων και των προθεσμιακών καταθέσεων.

Λαμβάνοντας όμως υπόψη τον κίνδυνο, και πιο συγκεκριμένα την απόδοση ανά μονάδα κινδύνου, η εικόνα διαφοροποιείται πολύ με τις επενδύσεις σε ομόλογα και μετρητά Ευρωζώνης να αναδεικνύονται ως οι μεγάλοι πρωταγωνιστές, με μέση προσαρμοσμένη απόδοση άνω της μονάδος. Οι μετοχικές αξίες δεν κατατάσσονται μεταξύ των πιο επικερδών, είτε σε απόλυτο είτε σε προσαρμοσμένο επίπεδο επιλογών. Το γεγονός αυτό δεν επιβεβαιώνει τον κανόνα της υπεροχής των μετοχικών αξιών σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, ενώ αναδεικνύει το market timing ως τον ιδανικό και ασφαλέστερο τρόπο τοποθέτησης σε μετοχές.

Είναι άξιο σημείωσης ότι τα ελληνικά αξιόγραφα δεν συγκαταλέγονται σε καμία περίπτωση μεταξύ των ελκυστικών επενδύσεων, καθώς αφενός υπολείπονται σε απόδοση, αφετέρου εμφανίζουν μεγαλύτερη μεταβλητότητα. Ετσι, ο κανόνας της προδιάθεσης για εγχώριες τοποθετήσεις που αποτελεί τον κορμό της ακολουθούμενης επενδυτικής στρατηγικής του μέσου Ελληνα επενδυτή τεκμαίρεται ως μη αποδοτικός. Οπως προκύπτει από την ανάγνωση των στοιχείων, η γενικευμένη ανατίμηση του ευρώ την τελευταία 15ετία έχει πλήξει τις αποδόσεις των τοποθετήσεων σε USD και όχι μόνο. Εντέλει, η αποκόμιση κερδών μέσω των τοποθετήσεων σε νομίσματα ή θέσεις εκτός ευρώ επιτάσσει μεγάλη προσοχή.

Ωστόσο, μεταξύ των πλέον κερδισμένων είναι οι επενδυτές σε ελβετικές αξίες. Αξίζει να αναφερθεί ότι από το 1998 έως σήμερα, το JPY, τα νομίσματα των BRICs, αλλά και των χωρών παραγωγών εμπορευμάτων έχουν υποχωρήσει αισθητά. Σε γενικές γραμμές, η πλειονότητα των επιλεγμένων αξιών έχουν προσφέρει θετικές πραγματικές αποδόσεις, καθώς ο μέσος πληθωρισμός κατά το διάστημα ανάλυσης κυμάνθηκε στο 2,7%.

Σε επίπεδο επενδυτικής στρατηγικής, το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι η διαφοροποίηση, τόσο σε επίπεδο αξιών όσο και σε γεωγραφική ή χρονική βάση, αποδεικνύεται η βέλτιστη λύση στη διαδικασία της ανάπτυξης και διαχείρισης μιας επενδυτικής τοποθέτησης.

* Λέκτορας Ποσοτικής Χρηματοοικονομικής στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, επιστημονικός σύμβουλος στο Εργαστήριο Συστημάτων Αποφάσεων και Διοίκησης του ΕΜΠ και μέλος της Επενδυτικής Επιτροπής Αμοιβαίων Κεφαλαίων στην Attica Wealth Management ΑΕΔΑΚ.

** Οικονομολόγος και μέλος των Επενδυτικών Επιτροπών των εταιρειών FP Asset Management AG και ΕΔΕΚΤ Asset Management.