ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Τηλεόραση με ευρωπαϊκό πρόσωπο

Το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο για τα ΜΜΕ δημοσιοποίησε την έρευνα που πραγματοποίησε για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Ενωσης όσον αφορά στην εφαρμογή του Κεφαλαίου ΙΙΙ της Τηλεοπτικής Οδηγίας, και πιο συγκεκριμένα τα άρθρα 4 και 5 που ορίζουν ότι οι τηλεοπτικοί φορείς, όπου αυτό είναι εφικτό, θα πρέπει η πλειονότητα των προγραμμάτων που προβάλλουν (εκτός ειδήσεων, αθλητικών, τηλεπαιχνδιών, διαφημίσεων και τηλεαγορών) να είναι ευρωπαϊκής προέλευσης, ενώ τουλάχιστον το 10% του τηλεοπτικού τους χρόνου ή το 10% του προϋπολογισμού παραγωγής προγραμμάτων να αποτελείται από έργα που έχουν παραχθεί από ανεξάρτητους παραγωγούς. Η μελέτη εξέτασε εάν τα παραπάνω άρθρα έχουν ενσωματωθεί στην εθνική νομοθεσία των χωρών – μελών.

Ευρωπαϊκές παραγωγές

Σύμφωνα με τη μελέτη του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου που πραγματοποίησε η Ελληνίδα ερευνήτρια Ελευθερία Περτζινίδου, σε πολλές χώρες ο ορισμός του τηλεοπτικού χρόνου περικλείει όλα τα προγράμματα εκτός των ειδήσεων, αθλητικών, τηλεπαιχνδιών, διαφημίσεων και τηλεαγορών. Σε μερικές περιπτώσεις υπήρχαν μικρές διαφοροποιήσεις, όπως αυτή της Γαλλίας, η οποία κάνει διάκριση ανάμεσα στις οπτικοκοακουστικές και τις κινηματογραφικές παραγωγές. Οσον αφορά στον όρο της «πλειονότητας Ευρωπαϊκών παραγωγών», αρκετές χώρες έχουν δώσει διαφορετικούς ορισμούς. Για παράδειγμα, για τη Γαλλία το ποσοστό αυτό ανέρχεται στο 60%, ενώ για την Ελλάδα στο 51%.

Οσον αφορά στο άρθρο 5 για τους ανεξάρτητους παραγωγούς, πολλές χώρες όπως η Δανία, η Φινλανδία, η Ισλανδία και η Σουηδία το υιοθετούν πλήρως όπως ακριβώς ορίζει η Οδηγία, ενώ άλλες, όπως η Πορτογαλία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ολλανδία και η Βρετανία έχουν επιβάλει υψηλότερα ποσοστά.

Ποσοστώσεις

Οσον αφορά στις εθνικές παραγωγές, μερικές χώρες έχουν επιβάλει συγκεκριμένες ποσοστώσεις όσον αφορά την προβολή της εθνικής γλώσσας ή αυτές των εθνικών τους μειονοτήτων (Γαλλική κοινότητα Βελγίου, Γαλλία, Ελλάδα, Ολλανδία, Νορβηγία, Πορτογαλία, Ισπανία και Βρετανία). Στις χώρες αυτές οι τηλεοπτικοί φορείς απαιτείται να έχουν εθνικές παραγωγές (τα ποσοστά διαφέρουν από 25% ως 50%) στο σύνολο του τηλεοπτικού τους χρόνου.

Μερικές χώρες θέτουν επίσης συγκεκριμένα κριτήρια όσον αφορά σε ορισμένους τύπους προγραμμάτων που πρέπει να προβάλλονται από τις συχνότητές τους. Στην Ολλανδία, το 25% τουλάχιστον των προγραμμάτων των δημόσιων φορέων πρέπει να είναι πολιτιστικού περιεχομένου και τουλάχιστον το 35% των προγραμμάτων να είναι ενημερωτικού και επιμορφωτικού περιεχομένου. Από τα πολιτιστικά προγράμματα, το 12,5% πρέπει να αφιερώνεται στις τέχνες.

Στη Γαλλία, όλοι οι τηλεοπτικοί σταθμοί υποχρεούνται να μεταδίδουν συγκεκριμένα ποσοστά κινηματογραφικής παραγωγής και σε συγκεκριμένες ώρες. Αλλες χώρες, υποχρεώνουν τους τηλεοπτικούς σταθμούς να χρηματοδοτούν συγκεκριμένες κατηγορίες προγράμματος (ταινίες στην Ισπανία, παιδικά προγράμματα στην Ιταλία, ταινίες κινουμένων σχεδίων στη Γαλλία).

Στην Πορτογαλία και τη Βρετανία, οι δημόσιοι φορείς πρέπει να προωθούν την πολυμέρεια στα προγράμματά τους, σε άλλες χώρες υπάρχουν πρόσθετες ρυθμίσεις για συγκεκριμένους τύπους προγραμμάτων και προέλευσή τους. Στη Γαλλία, οι επίγειοι τηλεοπτικοί φορείς υποχρεούνται να επενδύουν στην κινηματογραφική παραγωγή. Στην Ιρλανδία, την Αυστρία και τη γαλλική κοινότητα του Βελγίου, οι δημόσιοι φορείς έχουν την υποχρέωση να χρηματοδοτούν την οπτικοακουστική ή κινηματογραφική παραγωγή είτε αυτή προέρχεται από τους ανεξάρτητους παραγωγούς ή γενικά.

Η εποπτεία

Η εποπτεία της εφαρμογής των κοινοτικών κανονισμών συνήθως επαφίεται σε μια εποπτική αρχή, η οποία είναι υπεύθυνη για το οπτικοακουστικό πεδίο της χώρας της. Σε κάθε σχεδόν χώρα, η παρακολούθηση της εφαρμογής των κοινοτικών κανονισμών πραγματοποιείται με την αποστολή ενός ερωτηματολογίου στους τηλεοπτικούς φορείς, οι οποίοι και απαντούν σε μια σειρά ερωτήσεων. Γεγονός είναι ότι η συλλογή των στοιχείων πραγματοποιείται από τους ίδιους τους τηλεοπτικούς φορείς και μετά αποστέλλονται στις εποπτικές αρχές. Σε σχεδόν όλες τις χώρες, οι εποπτικές αρχές έχουν την αρμοδιότητα να επιβάλουν ποινές στους σταθμούς που δεν τηρούν τις κοινοτικές υποχρεώσεις τους, αν και αυτό δεν ισχύει παντού.