ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Το μυστήριο της «έκτης αίσθησης» δεν υπάρχει

cirquedusoleil

 Νιώθετε στο περιβάλλον την παρουσία ανθρώπων που δεν μπορείτε να δείτε; Προαισθάνεστε τον επικείμενο κίνδυνο; Iσως απογοητευθείτε μαθαίνοντας ότι οι επιστήμονες απέκλεισαν την ύπαρξη της λεγόμενης «έκτης αίσθησης».

Στο παραπάνω συμπέρασμα κατέληξε μελέτη που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης, διήρκεσε έναν ολόκληρο χρόνο και δημοσιεύεται στην επιστημονική επιθεώρηση Plos One. Εκεί οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι οι άνθρωποι μπορούν να αντιληφθούν μία αλλαγή στο περιβάλλον ακόμη και όταν δεν μπορούν με λόγια να πουν περί τίνος πρόκειται. Ωστόσο, επισημαίνουν οι ερευνητές, αυτό δεν οφείλεται σε κάποια υπερφυσική ικανότητα, αλλά σε διάφορα σημάδια τα οποία έχουν «συλλάβει» με τις αισθήσεις όπως, παραδείγματος χάρη, την όραση.

Οι ερευνητές έδειξαν στους 48 εθελοντές, που συμμετείχαν στην έρευνα, τη φωτογραφία μιας γυναίκας. Σε κάποιες περιπτώσεις η εμφάνιση της γυναίκας σε μία από τις φωτογραφίες ήταν λίγο διαφορετική, είχε δηλαδή διαφορετικό χτένισμα ή φορούσε γυαλιά. Οι φωτογραφίες επιδείχθηκαν στους εθελοντές μόλις για 1,5 δευτερόλεπτο, ενώ μεταξύ δύο φωτογραφιών υπήρχε διάλειμμα ενός δευτερολέπτου. Στη συνέχεια, οι εθελοντές κλήθηκαν να απαντήσουν εάν είχε επέλθει κάποια αλλαγή στην εικόνα της γυναίκας. Μπορούσαν να επιλέξουν ποια ήταν η αλλαγή που είχαν αντιληφθεί ανάμεσα σε εννέα διαφορετικές απαντήσεις.

Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι οι εθελοντές μπορούσαν να «διαισθανθούν» ότι υπήρξε κάποια αλλαγή, χωρίς, ωστόσο, να μπορούν να εκφράσουν με λόγια «ποια» ήταν αυτή. Παρότι για κάποιους αυτό σήμαινε ότι διέθεταν «έκτη αίσθηση», οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι το πείραμα δεν αποδεικνύει κάτι τέτοιο.

«Αυτό που έκαναν οι εθελοντές ήταν να επεξεργαστούν τις πληροφορίες τις οποίες δεν μπορούσαν να εκφράσουν με λόγια, αλλά αντιλαμβάνονταν υποσυνείδητα», εξηγεί ο δρ Πιρς Χόου της Σχολής Ψυχολογικών Επιστημών της Μελβούρνης. «Είναι, κατά κάποιο τρόπο, λίγο σαν την αφηρημένη ζωγραφική, η οποία δεν αναπαριστά κάτι γνωστό, ένα βουνό ή τη θάλασσα, αλλά και πάλι λαμβάνεις πολλές πληροφορίες σχετικά με το τι ακριβώς συμβαίνει στον πίνακα. Οι πληροφορίες που διέθεταν ήταν αρκετές για να τους υποδείξουν ότι είχε επέλθει κάποια αλλαγή, αλλά δεν αρκούσαν για να τους αποκαλύψουν ποια ακριβώς ήταν αυτή. Πολλοί, μάλιστα, πίστευαν ότι διαθέτουν μια σχεδόν μαγική ικανότητα, παρότι στην πραγματικότητα τους είχαμε παραπλανήσει…».

Επίσης, ο Αυστραλός επιστήμονας επισημαίνει πως αποφάσισε να προχωρήσει στη συγκεκριμένη έρευνα όταν μία από τις φοιτήτριές του τον πληροφόρησε ότι διαθέτει «έκτη αίσθηση».

«Μου έλεγε ότι μπορούσε να καταλάβει εάν είχε συμβεί κάτι κακό σε κάποιον απλώς κοιτάζοντάς τον. Μου έλεγε ότι γνώριζε πως κάποια γνωστή της ήταν σε τροχαίο ατύχημα παρότι δεν είχε κανένα σημάδι ή τραύμα που να το μαρτυρεί. Της απάντησα τότε ότι πιθανώς να μην μπορούσε να εκφράσει με λόγια τα σημάδια που παρατηρούσε, αλλά σίγουρα τα έβλεπε και δεν το είχε συνειδητοποιήσει. Λαμβάνουμε πολλές πληροφορίες που δεν μπορούμε να εκφράσουμε με λόγια. Παραδείγματος χάρη, αυτό συμβαίνει πολύ συχνά όταν κάτι παύει να υπάρχει. Αν τα παιδιά μου κάνουν έντονη φασαρία στο διπλανό δωμάτιο και ξαφνικά ησυχάσουν, δεν αντιλαμβάνομαι ότι αυτό που με εξέπληξε είναι η έλλειψη φασαρίας. Ομως, αυτό είναι που μου κεντρίζει την προσοχή και όταν μπω στο διπλανό δωμάτιο, τα συλλαμβάνω να κάνουν κάποια μεγάλη αταξία. Δεν σημαίνει επ’ ουδενί ότι διαθέτω έκτη αίσθηση», καταλήγει ο επιστήμονας.

Η μελέτη του Χόου είναι η πρώτη που αποδεικνύει ότι αντιλαμβανόμαστε μέσω των αισθήσεων πράγματα τα οποία απλώς αδυνατούμε να εκφράσουμε με λόγια.