ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Επανενεργοποίηση «νεκρού» δορυφόρου έπειτα από 17 έτη

Επανενεργοποίηση «νεκρού» δορυφόρου έπειτα από 17 έτη

Να επαναφέρουν στην «ενεργό δράση» έναν δορυφόρο, με σκοπό να συνεχίσει την αποστολή που ξεκίνησε πριν από σχεδόν τέσσερις δεκαετίες, θα επιχειρήσουν εθελοντές μηχανικοί, προγραμματιστές και επιστήμονες. Ο δορυφόρος είναι ο International Sun-Earth Explorer 3 (ISEE-3), ένα μη επανδρωμένο σκάφος που εκτοξεύθηκε το 1978 για τη μελέτη του ηλιακού ανέμου και το οποίο μέσα στον επόμενο μήνα θα περάσει κοντά από τη Γη. Μια ευκαιρία που οι εθελοντές θέλουν να αξιοποιήσουν για να επα-ναπρογραμματίσουν τον ISEE-3, ώστε να αναλάβει ξανά τη δουλειά για την οποία βρέθηκε αρχικά στο Διάστημα. Η επιχείρηση επανα-προγραμματισμού του ISEE-3 έχει ονομασθεί ISEE-3 Reboot Project, ενώ επικεφαλής της είναι η αμερικανική εταιρεία Skycorp και το SpaceRef, ένα ειδησεογραφικό πρακτορείο που καλύπτει αποκλειστικά την εξερεύνηση του Διαστήματος. Πριν από δέκα ημέρες, οι υπεύθυνοι του πρότζεκτ υπέγραψαν συμφωνία με τη ΝΑSΑ, με βάση την οποία έχουν το «πράσινο φως» από τη διαστημική υπηρεσία να παρέμβουν στο software του δορυφόρου. Επίσης, λίγες ημέρες νωρίτερα, είχαν εξασφαλίσει 160.000 δολάρια από δωρεές απλών πολιτών, μέσα από την καμπάνια χρηματοδότησης που «έτρεξαν» στο σάιτ Rockethub, για να καλύψουν τα έξοδα.

Οπως οι ISEE-1 και ISEE-2 που εκτοξεύθηκαν έναν χρόνο νωρίτερα, αρχικός στόχος του ISEE-3 ήταν η παρακολούθηση του ηλιακού ανέμου, δηλαδή του ρεύματος φορτισμένων σωματιδίων που προέρχεται από τον Ηλιο. Το 1982, ωστόσο, τροποποιήθηκε η αποστολή του δορυφόρου και μεταβλήθηκε η τροχιά του, ώστε να μελετήσει από κοντινή απόσταση τον κομήτη GiacobiniZinner και τον κομήτη του Χάλεϊ – μάλιστα, η ΝΑSΑ άλλαξε και το όνομά του, «βαφτίζοντάς» τον International Cometary Explorer (ICE). Αφότου πέρασε κοντά από το πρώτο ουράνιο σώμα το 1985, έναν χρόνο αργότερα έγινε ο πρώτος δορυφόρος που «επισκέφθηκε» τον κομήτη του Χάλεϊ, προλαβαίνοντας τα σκάφη της Ιαπωνίας, της Ευρώπης και της τότε Σοβιετικής Ενωσης, που είχαν εκτοξευθεί για τον ίδιο σκοπό.

Το 1997, η ΝΑSΑ αποφάσισε να αποσύρει τον ISEE-3, απενεργοποιώντας τα επιστημονικά όργανά του και αφήνοντάς τον να περιπλανιέται άσκοπα στο Διάστημα. Μια περιπλάνηση που, έπειτα από 17 χρόνια, θα φέρει αυτό τον Ιούνιο τον δορυφόρο στη «γειτονιά» του πλανήτη μας. Ενα γεγονός που, σε αντίθεση με τη διαστημική υπηρεσία, οι εθελοντές του πρότζεκτ θεωρούν πως πρέπει να αξιοποιήσουν για να τον επαναφέρουν σε τροχιά που θα του δώσει τη δυνατότητα να ξεκινήσει ξανά τις μετρήσεις του ηλιακού ανέμου. Ετσι, έως τις 20 Ιουνίου που ο δορυφόρος θα βρίσκεται σε μικρή απόσταση από τη Γη, σχεδιάζουν να «ξυπνήσουν» από τη Γη τους κινητήρες του σκάφους, ώστε να αλλάξουν την πορεία του.

Εκτός από το ότι τα χρονικά περιθώρια είναι αρκετά στενά, οι τεχνικοί του πρότζεκτ θα πρέπει επίσης να προγραμματίσουν τις οδηγίες με τέτοιο τρόπο ώστε να σταλούν από το ραδιοτηλεσκόπιο Arecibo στο Πουέρτο Ρίκο, το οποίο δεν είναι συμβατό με το hardware του ISEE-3. Αν τα καταφέρουν τότε, ακολουθώντας τη νέα τροχιά του, το σκάφος θα περάσει από απόσταση μόλις 50 χιλιομέτρων από τη Σελήνη, καθ’ οδόν προς τον τελικό προορισμό του. Στην περίπτωση που κάτι δεν πάει καλά, τότε ο δορυφόρος θα συνεχίσει το ταξίδι του στο Διάστημα, δίνοντας το επόμενο «ραντεβού» με τη Γη σε 30-40 χρόνια.