ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ

Δόκτωρ… υπερυπολογιστής

Δόκτωρ… υπερυπολογιστής

Τον «εξυπνότερο» υπερυπολογιστή στον κόσμο, τον Watson της IBM, χρησιμοποιούν εδώ και δύο χρόνια οι ογκολόγοι του Memorial Sloan-Kettering Cancer Center στη Νέα Υόρκη, λαμβάνοντας συμβουλές για τις καλύτερες δυνατές θεραπείες για τους ασθενείς τους. Γι’ αυτόν τον σκοπό, ο… δρ Watson επιστρατεύει εντυπωσιακές λειτουργίες που είναι μοναδικές σε υπολογιστή και τις οποίες «πρωτοδιαφήμισε» το 2011, όταν νίκησε τους δύο καλύτερους παίκτες του τηλεπαιχνιδιού γνώσεων Jeopardy.

Μεταξύ άλλων «διαβάζει» και «καταλαβαίνει» κείμενα γραμμένα σε αγγλικά – από τους ιατρικούς φακέλους ασθενών έως επιστημονικά άρθρα και κλινικές μελέτες. Με βάση όλα αυτά τα δεδομένα, προσδιορίζει τις πιο αποτελεσματικές φαρμακευτικές αγωγές, τις οποίες «περνάει» στους υπολογιστές των γιατρών. Για τον ρόλο του Watson ως «ιατρικού συμβούλου» μίλησε στην «Κ» ο John Crawford, επικεφαλής του ευρωπαϊκού τμήματος Τεχνολογιών Περίθαλψης και Επιστημών της Ζωής της IBM, ο οποίος βρέθηκε στην Αθήνα λαμβάνοντας μέρος στο πρόσφατο Συνέδριο για την Ηλεκτρονική Υγεία. Σύμφωνα με τον κ. Crawford, ο υπερυπολογιστής είναι η απάντηση της τεχνολογίας στον καταιγιστικό ρυθμό με τον οποίο αυξάνεται η ιατρική πληροφορία, που ουδείς μπορεί να παρακολουθήσει.

– Γιατί η IBM επέλεξε την ιατρική ως έναν από τους πρώτους κλάδους για να αξιοποιήσει τον υπερυπολογιστή;

– Επειδή ο Watson λειτουργεί περίπου όπως και οι γιατροί: σε κάθε νέο περιστατικό «διαβάζει» πρώτα το ιατρικό ιστορικό και αναζητεί τις καλύτερες δυνατές θεραπείες, λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές επιστημονικές δημοσιεύσεις και μελέτες παρόμοιων περιστατικών. Επίσης, δεν ψάχνει για τη μοναδική σωστή λύση, αλλά καταστρώνει μια σειρά από διαφορετικά σενάρια θεραπείας υπολογίζοντας για καθένα το ποσοστό βεβαιότητας, ενώ βελτιώνεται συνεχώς από την πείρα που αποκτά αλληλεπιδρώντας με τους γιατρούς, αφού «μαθαίνει» από τις επιλογές τους.

– Ποια είναι τα πλεονεκτήματα για τους γιατρούς;

– Το βασικό είναι πως οι προτεινόμενες θεραπείες βασίζονται σε έναν τόσο μεγάλο όγκο πληροφοριών, που είναι αδύνατον να λάβει υπόψη του ένας γιατρός. Ο Watson «τροφοδοτείται» συνεχώς με νέες έρευνες και άρθρα – αν «φορτώσουμε» στη μνήμη του ένα εκατομμύριο βιβλία, θα τα διαβάσει σε ένα δευτερόλεπτο! Η προετοιμασία του έγινε στο Κολέγιο Lerner της Κλινικής του Cleveland και στο Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου του Columbia, όπου σε πρώτη φάση απέκτησε πρόσβαση σε έναν τεράστιο όγκο δεδομένων. Στη συνέχεια εκπαιδεύτηκε περίπου με τον ίδιο τρόπο που διδάσκει κανείς ένα παιδί. Γι’ αυτό τον σκοπό, χρησιμοποιήθηκαν οι ερωτήσεις των εξετάσεων που δίνουν οι φοιτητές Ιατρικής στις ΗΠΑ για να πάρουν άδεια ασκήσεως επαγγέλματος. Οι γιατροί διόρθωναν τον Watson όταν απαντούσε λάθος ή του επιβεβαίωναν τις σωστές απαντήσεις.

– Από την άλλη πλευρά, σήμερα «διδάσκει» κι αυτός με τη σειρά του τους φοιτητές στο Cleveland.

– Ενα μέρος της εκπαίδευσης των φοιτητών γίνεται με τη μελέτη υποθετικών περιστατικών. Ετσι, εξετάζουν τις λύσεις που δίνει ο Watson και με ποια επιχειρήματα, αφού για κάθε προτεινόμενη θεραπεία παραθέτει τη βιβλιογραφία που τη δικαιολογεί.

– Πού αλλού χρησιμοποιείται σήμερα ο Watson;

– Σχεδόν παράλληλα με το Memorial Sloan-Kettering, ξεκίνησε να αξιοποιείται στις ΗΠΑ από την εταιρεία ασφαλειών υγείας Wellpoint, ώστε να αξιολογούνται οι εξετάσεις και οι θεραπείες που σχεδιάζουν να ακολουθήσουν οι συμβεβλημένοι γιατροί και οι νοσηλευτές. Από τον περασμένο Οκτώβριο, οι υποδείξεις του βοηθούν το Αντικαρκινικό Κέντρο MD Anderson στο Τέξας να προσδιορίσει ποιοι ασθενείς είναι καταλληλότεροι για συμμετοχή σε κλινικές δοκιμές.

– Ποιες είναι οι εντυπώσεις των γιατρών;

– Παρόλο που ακόμη δεν υπάρχουν δημοσιευμένες μελέτες που να ποσοτικοποιούν τα οφέλη, αυτό που εισπράττουμε είναι πως οι γιατροί νιώθουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη για τις αποφάσεις τους.

– Ποιες αλλαγές έχει κάνει η IBM στον Watson από την «πρόβα τζενεράλε» του στο τηλεπαιχνίδι Jeopardy;

– Μία από τις σημαντικότερες είναι πως, από το μέγεθος ενός ολόκληρου δωματίου που είχε τότε, σήμερα δεν ξεπερνά σε διαστάσεις τα τρία κουτιά πίτσας. Επίσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και μέσω του cloud, έτσι ώστε να μην είναι αναγκαία η εγκατάστασή του π.χ. σε ένα νοσοκομείο.