ΑΠΟΨΕΙΣ

Ενδοσκοπος

Εχει παράπονα ο κ. Παπανδρέου;

Ηττήθηκε, λοιπόν, το πολυ-προβεβλημένο «life style» της ηγεσίας του «νέου» ΠΑΣΟΚ, το οποίο τόσο συγκίνησε προεκλογικώς τόσους «σινιέ» τηλεοπτικούς και καλλιτεχνικούς «αστέρες» του αθηναϊσμού. Το εκλογικό σώμα έφερε σε θέση μειοψηφίας την ιδιότυπη άποψη περί «μοντέρνας» πολιτικής που πρότεινε ο κ. Γ. A. Παπανδρέου και υπερασπίστηκαν σθεναρώς μια ομάδα στενών συνεργατών του, ορισμένοι υπουργοί, ένας αριθμός φανατισμένων στελεχών της βάσης και γνωστοί πολιτικοί «κομφερανσιέ» της συντριπτικής πλειοψηφίας των τηλεοπτικών καναλιών.

Το ΠΑΣΟΚ, παράταξη με μεγάλη κοινωνική βάση, έδωσε τη μάχη του τραυματισμένο από τις πολιτικές των «εκσυγχρονιστών» του «δεύτερου κύματος» και από την ατυχή ιδέα του αρχηγού του για «διεύρυνση» του κόμματος κατά τον τρόπο που το έκανε, έδωσε τη μάχη έχοντας έναν αρχηγό με ισχνό πολιτικό λόγο, και την έχασε.

Ο κ. Παπανδρέου δεν μπορεί να έχει παράπονα από τη «βάση» του ΠΑΣΟΚ που έκανε ό,τι το δυνατόν για να αποφύγει μια καθαρή ήττα, αυτό το ακαθόριστο μετα-πολιτικό «νέο» ΠΑΣΟΚ. Ούτε θα πρέπει να έχει μεγάλα παράπονα από τα «πρώτης τάξεως» στελέχη του κόμματος, που δεν «μάτωσαν» για να υπερασπιστούν το «νέο» που διαφήμισε. O νέος πρόεδρος, όχι μόνο τους αγνόησε… αναλαμβάνοντας την ηγεσία από το «παράθυρο», όχι μόνο δήλωνε ότι «δεν δεσμεύεται» από το κόμμα για τη συνέχεια της ηγετικής θητείας του, αλλά τους μπέρδεψε και άσχημα με τη «διεύρυνση» προς τους νεοφιλελεύθερους κ. Στ. Μάνο και Ανδρ. Ανδριανόπουλο.

Η εκλογική ήττα του ΠΑΣΟΚ δεν οφείλεται φυσικά στον κ. Γ. A. Παπανδρέου αποκλειστικώς. Υπήρχαν εκατό λόγοι για να χάσει αυτήν τη μάχη το κόμμα που έμεινε στην κυβερνητική εξουσία, επί μία δεκαετία, χωρίς διακοπή. Αλλά το «Παιδί της Αλλαγής» κατάφερε με τις δικές του επιλογές, με τα δικά του «επικοινωνιακά» τεχνάσματα, να χάσει το ΠΑΣΟΚ σε χρόνο-αστραπή όλα τα πλεονεκτήματα που του έδωσε η αλλαγή ηγεσίας. Κατάφερε επίσης ο διάδοχος του κ. K. Σημίτη να μην αξιοποιήσει επαρκώς ούτε και την πλούσια στήριξη που έλαβε από ένα μπλοκ ισχυρών μέσων μαζικής ενημέρωσης.

Δύο μαθήματα

Ο ηγέτης του «νέου» ΠΑΣΟΚ πρέπει, φαντάζομαι, να πήρε ένα καλό μάθημα, διαπιστώνοντας, πόσο άγονο και παλαιομοδίτικο είναι πλέον στους καιρούς μας το φανατικό «οργίλο» αντι-δεξιό ύφος που μπορεί να χρησιμοποιεί ως πολιτικό εργαλείο ένα μεγάλο κεντροαριστερό (όπως το ίδιο αυτοπροσδιορίζεται τουλάχιστον) αστικό κόμμα εξουσίας. Οπως είναι γνωστό, το «Παιδί της Αλλαγής» χρησιμοποίησε αυτήν τη ρητορεία στο «φίνις» που επιχείρησε και βρέθηκε εντελώς εκτός στόχου. Οχι μόνο δεν έπεισε κανέναν για το ιδιαίτερο πολιτικό νόημα που μπορούσε να έχει αυτή η επίθεσή του στη Ν.Δ., αλλά εμφανίστηκε ο ίδιος ο κ. Παπανδρέου μπερδεμένος σε μια ασυνάρτητη «στρατηγική» του.

Ισως να κατάλαβαν επίσης ο διάδοχος του κ. K. Σημίτη και το επιτελείο του «νέου» ΠΑΣΟΚ, ότι δεν περνούν πλέον στην κοινή γνώμη ούτε και «παιχνίδια», όπως αυτό το θλιβερό που επιχείρησαν σχεδόν «επάνω στο νήμα» μέσω της ιστορίας των κίτρινων φακέλων. H εξέλιξη των πραγμάτων έδειξε ότι οι πολίτες «δεν μασάνε» πλέον τέτοιες ιστορίες και ότι μάλιστα δυσαρεστούνται και «αγριεύονται» ακούγοντάς τα ή διαβάζοντάς τα.

Η «γραμμή» του ηττημένου

Ηδη από χθες το βράδυ, πάντως, ο ηττημένος αρχηγός του ΠΑΣΟΚ προσπάθησε, μέσω στενών συνεργατών του, να δημιουργήσει στον χώρο του κόμματός του ένα «κλίμα» προφανώς ενδεικτικό της γραμμής που θα επιχειρήσει να περάσει από αύριο στα «πράσινα» ακροατήριά του. Σύμφωνα με τα προβαλλόμενα λοιπόν από αυτόν τον κύκλο, ο κ. A. Γ. Παπανδρέου, δεν μπορούσε να κάνει προεκλογικώς ως διάδοχος του κ. K. Σημίτη τίποτε περισσότερο από ό,τι έκανε, δεδομένης της κατάστασης στην οποία βρίσκεται «αυτό» το κόμμα. H καθαρή ήττα που υπέστη το ΠΑΣΟΚ καθιστά μάλιστα ακόμη πιο επιτακτικό το «αίτημα», για «μεγάλες αλλαγές» και «ξεκαθαρίσματα» στο κόμμα, υποστηρίζεται από τις ίδιεις πηγές. O κ. Παπανδρέου, λένε αυτοί οι στενοί συνεργάτες του, θα πρέπει σύντομα να «αξιοποιήσει» την «εκλογή» του από το γνωστό ένα εκατομμύριο μελών και «φίλων» του «Κινήματος».

Δεν τους άρεσε αυτό το κόμμα…

«Βαρίδι» λοιπόν το κόμμα για τον κ. K. Σημίτη από το 1996, «βαρίδι» και για τον κ. Παπανδρέου το 2004. O κ. K. Σημίτης και οι «εκσυγχρονιστές» του το «σνομπάρισαν» εμφανώς και με πολύ κόπο καταδέχονταν να ανοίγουν «συζητήσεις» με τη «βάση» του. O κ. Γ. A. Παπανδρέου φαίνεται, ότι πηγαίνει ακόμη πιο μακριά και στόχο έχει να το κάνει «αγνώριστο». Και οι δυο τους εκτιμούν προφανώς, ότι δεν οφείλουν τίποτε σ’ αυτό το κόμμα μέσα από τις εκλογικές νίκες και μέσα από τις διαδικασίες του οποίου αναδείχθηκαν σε σημαίνοντα στελέχη του και σε ηγέτες του στη συνέχεια. O κ. K. Σημίτης θεωρούσε ως εσωτερικό εχθρό του το «παπανδρεϊκό» ΠΑΣΟΚ, ο κ. Γ. A. Παπανδρέου πιστεύει, όπως όλα δείχνουν από τις συμπεριφορές του, ότι και το «εκσυγχρονιστικό» ΠΑΣΟΚ (του πρώτου όσο και του δεύτερου «κύματος») δεν είναι της προκοπής, δεν επιτρέπει μια πορεία προς την «πρόοδο», και ότι έχει ανάγκη από ένα εκτεταμένο «λίφτινγκ» που θα άλλαζε αποφασιστικά τα χαρακτηριστικά του.

Οι επιδόσεις του επιτελείου…

Τώρα μέσα στο ΠΑΣΟΚ θα πρέπει αναγκαστικώς να ξεκαθαρίσουν κάποια πράγματα σε συλλογικό πολιτικό επίπεδο, καθώς και σε ατομικό επίπεδο, «προβεβλημένων» και μη στελεχών. Είναι νωρίς βεβαίως για προβλέψεις εξελίξεων. Αλλά ουδείς αμφιβάλλει, ότι από αύριο, όσο «ισχυρός» και αν μπορεί να αισθάνεται μέσα στο «νέο» ΠΑΣΟΚ, ο κ. Γ. A. Παπανδρέου θα έχει να περάσει πολλές δύσκολες ώρες. H ήττα που υπέστη είναι βαριά. Και δεν είναι δυνατόν να περάσει εύκολα μέσα στο ΠΑΣΟΚ, η εκτίμηση, ότι η ήττα πρέπει να αποδοθεί στα «κακά» και στα «στραβά» του κόμματος. Τα 4.500 μέλη του ΠΑΣΟΚ που επευφημούσαν τον νέο «υποψήφιο» αρχηγό στο αξέχαστο εκείνο «συνέδριο» του μηνός Φεβρουαρίου δεν είναι εύκολο να σιωπήσουν τώρα και να φορτωθούν τα αίτια της εκλογικής ήττας. Και πόσο εύκολο θα είναι άραγε προσεχώς για τον κ. Γιώργο Παπανδρέου να πείσει τους «προβεβλημένους» που προεκλογικώς παραμέρισε, ότι το δικό του επιτελείο σχεδίασε και εκτέλεσε σωστή «στρατηγική»; Ποια «παράσημα» να διεκδικήσει το επιτελείο της οδού Μαυρομιχάλη; Και τι να υπερασπιστεί ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ από τα όσα σκέφτηκαν και έκαναν οι «επικοινωνιακοί» του σύμβουλοι, που θεωρούσαν «σκουριασμένες» τις απόψεις των βετεράνων της οδού Χαριλάου Τρικούπη;