ΑΠΟΨΕΙΣ

Ενδοσκοπος

Ζητείται «φως» στο υπ. Εξωτερικών

Η στήλη εύχεται κάθε επιτυχία στη νέα πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εξωτερικών, που έχει πολλή και δύσκολη δουλειά μπροστά της. Πολλές οι εκκρεμείς και οι τρέχουσες υποθέσεις που θα έχει να τακτοποιήσει. Τα δύο μεγάλα θέματα, όμως, που έχει να διαχειρισθεί ο υπουργός Εξωτερικών, κ. Π. Μολυβιάτης -τα της «υφαλοκρηπίδας» (ένα ολόκληρο «πακέτο Αιγαίου») και το Κυπριακό, εν όψει τετραμερούς- είναι εξαιρετικά κρίσιμα. Και πολλά θα καθορίσουν για τη θέση και την ασφάλεια της χώρας μας στο άμεσο διεθνές περιβάλλον της.

Για να εργασθεί καλά, όμως, κάθε ηγεσία ενός υπουργείου Εξωτερικών έχει πριν απ’ όλα την ανάγκη ενός λειτουργούντος… υπουργείου Εξωτερικών. Ετσι το πρώτο που θα πρέπει, νομίζουμε, να φροντίσουν ο κ. Μολυβιάτης και οι στενοί συνεργάτες του, εγκαθιστάμενοι στο μέγαρο της λεωφόρου Βασ. Σοφίας, είναι να αναδιοργανώσουν αυτό το ταλαιπωρημένο υπουργείο.

Είναι γνωστό και στον τελευταίο χαμηλόβαθμο διπλωμάτη, ότι ο περίφημος «Ναός της Διπλωματίας» της χώρας μας έχει πολύ ταλαιπωρηθεί τα τελευταία χρόνια. Και επί των ημερών του κ. Γ. A. Παπανδρέου με τους πολλούς προσωπικούς συμβούλους, ένα απογοητευμένο διπλωματικό δυναμικό, σε μεγάλο ποσοστό του υποχρεωμένου σε ουσιαστική απραξία και πνιγμένο στην πιο αντιπαραγωγική γραφειοκρατία ταλαιπωρήθηκε άσχημα. Και τώρα περιμένει «φως». Το ζητούμενο σήμερα δεν είναι παρά μια πολιτική ηγεσία, που θα επαναφέρει τους μηχανισμούς της διπλωματίας στους χώρους της παραγωγής κανονικού υπηρεσιακού έργου.

Μια κακοδιοικούμενη, μαραμένη διπλωματική μηχανή χωρίς σοβαρή πολιτική προσωπικού, με υπαλλήλους που η πολιτική ηγεσία του υπουργείου παραμερίζει και περιφρονεί ως «άχρηστους» -και πάντως ως ανάξιους για συνεργάτες και συνομιλητές υπουργών και υπουργικών συμβούλων- δεν παρέχει στην ηγεσία το υψηλού επιπέδου υπηρεσιακό υλικό που είναι απαραίτητο για την άσκηση σοβαρής εξωτερικής πολιτικής. Και όταν αυτό συμβαίνει, τότε στην κορυφή κάποιοι υπουργοί και οι «δικοί τους» αυτοσχεδιάζουν πολιτικές, ασκούν «μυστική διπλωματία» (της κακιάς ώρας) και ορισμένες φορές προκαλούν άσχημα μπερδέματα και στους πρωθυπουργούς. Επιπλέον, μέσα σε μια τέτοια ατμόσφαιρα, «οργιάζουν» σε χώρους της διπλωματικής υπηρεσίας διάφοροι θλιβεροί «ημέτεροι».

Ο νέος υπουργός, βετεράνος της διπλωματίας, ξέρει πολύ καλά το πώς έχουν τα πράγματα σήμερα στο ταλαιπωρημένο υπουργείο του. Και φυσικά γνωρίζει ακόμη καλύτερα πόση ανάγκη έχει σήμερα η χώρα από μία δυναμική, σύγχρονη διπλωματική μηχανή. Αν ο προκάτοχός του, κ. Γ. A. Παπανδρέου, ήθελε να αισθάνεται εκεί «ασφαλής» περιβαλλόμενος από τους «δικούς» του και κρατώντας σε αδράνεια τους διπλωμάτες, ο κ. Π. Μολυβιάτης δεν έχει κανέναν απολύτως λόγο για να μην πετάξει στον κάλαθο των αχρήστων αυτό το «μοντέλο».

Στην κατάσταση την οποίαν τώρα βρίσκεται, το υπουργείο Εξωτερικών δεν έχει καμιά ανάγκη από «νέες» ιδέες. Ανάγκη από μια γρήγορη επιστροφή στις καλές και χρήσιμες «παλαιές» έχει μόνο.

Προσεχώς αποκαλύψεις

Η Νέα Δημοκρατία δεν αντιπαρατέθηκε με το ΠΑΣΟΚ προεκλογικώς στο πεδίο των θεμάτων εξωτερικής πολιτικής. H εξωτερική πολιτική της χώρας δεν βγήκε στο «πεζοδρόμιο», όμως από την άλλη πλευρά έγινε φανερό και ότι η ηγεσία τού, σήμερα, κυβερνώντος κόμματος δεν είχε καμιά ιδιαίτερη διάθεση να εκθέσει προ των εκλογών με πολλά λόγια, τι σκέπτεται ακριβώς για την υπόθεση του Αιγαίου, καθώς και για την τετραμερή. H ίδια «τσιγκουνιά» επιδείχθηκε προεκλογικώς στα θέματα αυτά και από την πλευρά της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ. Ετσι, με λίγα λόγια μπορεί να υποθέσει κανείς ότι και τα δύο μεγάλα κόμματα βρίσκονται στην ίδια «γραμμή» αντιμέτωπα με τα παραπάνω θέματα.

Τώρα, η χώρα διαθέτει νέα κυβέρνηση, προερχόμενη από τη Νέα Δημοκρατία. Οποια «μυστική διπλωματία» κι αν ασκήθηκε έως σήμερα στην υπόθεση της αποδοχής της διαδικασίας των συνομιλιών για το Κυπριακό, ότι κι αν έχει ήδη καταγραφεί ως εξέλιξη στην υπόθεση των πολύμηνων απόρρητων «διερευνητικών»(!) συνομιλιών Αθήνας – Αγκυρας, η νέα κυβέρνηση σύντομα θα υποχρεωθεί σε τι έως τώρα έχει δώσει τη συναίνεσή της και να κινηθεί στο φως, διαχειριζόμενη τα δύο αυτά τα θέματα. H ηγεσία της θα φανερώσει αναγκαστικώς τις θέσεις της, και θα πρέπει να εκθέσει τους ακριβείς λόγους, που θα την οδηγήσουν σε μεγάλες αποφάσεις. Πριν από το τέλος αυτού του μήνα ο πρωθυπουργός και ο υπουργός Εξωτερικών θα έχουν ορισμένα ενδιαφέροντα πράγματα να πουν δημοσίως γι’ αυτές τις υποθέσεις. H υφαλοκρηπίδα του Αιγαίου και τα προς αυτήν «συναφή» θέματα, καθώς και τι θα συζητηθεί προσεχώς μεταξύ Αθηνών και Αγκυρας δεν είναι ζητήματα που μπορεί βεβαίως να μένουν στα δώματα της μυστικής διπλωματίας.

Μια δοκιμασία για Κυπριακό

Ασχολούμενη με το πολιτικό θέμα της Κύπρου, ο πρωθυπουργός κ. K. Καραμανλής θα δοκιμαστεί και στο παιχνίδι των πιέσεων που ασκούνται από την Ουάσιγκτον στην Αθήνα, προκειμένου η ελληνική πλευρά να «επηρεάσει» προς τη «σωστή» (πιο διαλλακτική) κατεύθυνση τον πρόεδρό της Κυπριακής Δημοκρατίας. O κ. Τάσσος Παπαδόπουλος έχει μεν αποδεχθεί και αυτός, ως γνωστόν, τη διαδικασία που πρότεινε ο γενικός γραμματέας του OHE, κ. Κόφι Ανάν, αλλά εξακολουθεί να εκτιμάται από την Ουάσιγκτον ως «σκληρό καρύδι» (αφού δεν δείχνει την «απαραίτητη» κατανόηση στα όσα προσπαθεί να περάσει στις συνομιλίες η τουρκική πλευρά).

Εως προσφάτως η Αθήνα άκουγε προσεκτικά την άποψη του «διεθνούς παράγοντος». Στα διπλωματικά παρασκήνια ήταν γνωστό ότι οι K. Σημίτης και Γ. A. Παπανδρέου θα ήθελαν σε αυτήν τη φάση του Κυπριακού έναν πιο «μαλακό» Κύπριο πρόεδρο. Τώρα στη Λευκωσία ορισμένοι πολιτικοί κύκλοι εκτιμούν, ότι ο κ. K. Καραμανλής θα συνεργαστεί οπωσδήποτε εποικοδομητικά με τον κ. Τάσσο Παπαδόπουλο. Και η συνέχεια φυσικά θα δείξει πώς τελικώς θα συνδυαστεί αυτή η καλή συνεργασία με τις αμερικανικές πιέσεις για περισσότερη «ευελιξία» από την πλευρά των Ελλήνων και των Ελληνοκυπρίων.