ΑΠΟΨΕΙΣ

Στη γραφική Λουκέρνη

Σε ατμόσφαιρα περίπου συντελείας, εάν όχι του πλανήτη, τουλάχιστον της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ή της Εγγύς Ανατολής, άρχισε η διάσκεψη της τετραμερούς με τους Αγγλοαμερικανούς να προειδοποιούν περί των σοβαροτάτων συνεπειών στην περίπτωση κατά την οποία δεν επιτευχθεί συμφωνία ή εάν η πρόταση λύσεως του κ. Κόφι Ανάν καταψηφισθεί από τους Ελληνοκυπρίους. Το γεγονός ότι από τη διοργάνωση απουσιάζει ο κυριότερος πρωταγωνιστής, ο κατοχικός ηγέτης κ. Ραούφ Ντενκτάς, προσδίδει στο όλο εγχείρημα μιαν επί πλέον διάσταση παρωδίας, αλλά αυτό δεν φαίνεται να απασχολεί κανέναν. Εάν όμως επιχειρούσε κάποιος να αποφορτίσει την ατμόσφαιρα, που δημιουργούν οι ξένοι διαμεσολαβητές, θα μπορούσε να επισημάνει μεταξύ άλλων ότι:

– Τέλος των διπλωματικών προσπαθειών δεν υφίσταται, εκτός εάν έχει αποφασισθεί η κήρυξη πολέμου, αλλά ένα τέτοιο ενδεχόμενο είναι εκτός πραγματικότητος, διότι απλούστατα ούτε καν η κατάληψη της Βορείου Κύπρου δεν θεωρήθηκε λόγος ικανός για την πολεμική αναμέτρηση Ελλάδος και Τουρκίας. Πέραν τούτου, ασφυκτικές χρονικές προθεσμίες είχαν τεθεί άλλες δύο φορές από τον κ. Ανάν και δεν ετηρήθησαν δίχως να επέλθει η συντέλεια του κόσμου.

– H τετραμερής δεν μπορεί να απολήξει σε συμφωνία εκτός εάν το θελήσουν τα δύο αμέσως εμπλεκόμενα μέρη. Στην παρούσα φάση, όμως, ο διαπραγματευτής της τουρκοκυπριακής πλευράς, ο κ. Ντενκτάς, απέχει των συνομιλιών και είναι διερευνητέον εάν οι αντικαταστάτες του μπορούν να τον αναπληρώσουν νομικώς. Αυτό είναι κάτι που ασφαλώς πρέπει να θέσει ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας κ. Τάσσος Παπαδόπουλος.

– H Ελλάς δεν δικαιούται ούτε είναι νοητό να ασκήσει πίεση στον κ. Παπαδόπουλο, διότι είναι πρόεδρος κράτους-μέλους του OHE, της Κυπριακής Δημοκρατίας, που διαπραγματεύθηκε επιτυχώς την ένταξή της στην E.E. και όχι κάποιο απόβλητο της διεθνούς πολιτικής ζωής.

– H σπουδή για τη λύση του Κυπριακού οφείλεται στην επικείμενη τυπική ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, την 1η Μαΐου, αλλά το σχέδιο Ανάν στο σύνολό του αποτελεί κατάφωρη παραβίαση του κοινοτικού κεκτημένου και κυρίως των τριών βασικών ελευθεριών, της διακινήσεως, της εγκαταστάσεως και του δικαιώματος προσκτήσεως περιουσίας.

Η Αγκυρα μάχεται τώρα υπέρ της μονίμου αποκλίσεως της λύσεως από το κοινοτικό κεκτημένο. Σε κάποια φάση, όμως, θα υποχωρήσει, με αποτέλεσμα να ασκηθεί πίεση στην ελληνική πλευρά να αποδεχθεί την απαγόρευση των «βασικών ελευθεριών», όπως προτείνει ο κ. Ανάν, και με τον τρόπο αυτό να ακυρωθεί η προσπάθεια των Αθηνών και της Λευκωσίας.

– H συμφωνία της Νέας Υόρκης προβλέπει ότι σε περίπτωση αδιεξόδου και στο επίπεδο της τετραμερούς, ο Ανάν συμπληρώνει το σχέδιο, που θα υποβληθεί σε χωριστά δημοψηφίσματα, στους Ελληνοκυπρίους και Τουρκοκυπρίους. Ασυμφωνία όμως στο επίπεδο της τετραμερούς σημαίνει ότι οι πολιτικές ηγεσίες έκριναν το σχέδιο μη ικανοποιητικό και είναι απολύτως φυσικό ότι οι πολίτες θα το καταψηφίσουν.

Εάν όμως το σχέδιο καταψηφισθεί, τότε παύει να υφίσταται, γι’ αυτό είναι μάλλον πιθανόν ότι ο κ. Ανάν δεν πρόκειται να συμπληρώσει «τα κενά», αλλά θα διακόψει τις διαπραγματεύσεις για άλλη μία φορά και θα επανέλθει με νέες διατυπώσεις. Τότε όμως η Κυπριακή Δημοκρατία θα έχει ενταχθεί πλήρως στην E.E., την 1η Μαΐου, και όλα πλέον θα είναι διαφορετικά. Γι’ αυτόν το λόγο ακριβώς οι περίφημοι τρίτοι εμπλεκόμενοι δημιουργούν κλίμα συντελείας και απειλούν μαινόμενοι, διότι αφρόνως ενέπλεξαν στη διαδικασία της λύσεως και τους πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας, αντί να αρκεσθούν σε συμφωνία των ηγετών, που ούτως ή άλλως είναι επιδεκτικότεροι πιέσεων.