ΑΠΟΨΕΙΣ

49 χρόνια πρίν… 11.III.1962

ΜΙΛΟΒΑΝ ΤΖΙΛΑΣ: Βελιγράδιον, Μάρτιος.- Το τεύχος Ιανουαρίου τού μηνιαίου ιταλικού περιοδικού «Παρόν» εκδιδόμενον υπό τού παλαιού σοσιαλιστού ηγέτου και διαπρεπούς συγγραφέως Ιγνάτσιο Σιλόνε, απηγορεύθη εις τήν Γιουγκοσλαβίαν διά κυβερνητικού διατάγματος δημοσιευθέντος εις τήν επίσημον «Εφημερίδα», τάς ημέρας αυτάς. Βραχεία ανακοίνωσις επεξηγούσεν ότι τό περιοδικόν περιείχε ένα διήγημα τιτλοφορούμενον «O Πόλεμος», εις τό οποίον ο στρατός τών Παρτιζάνων και οι ηγέται του συκοφαντούνται χονδροειδώς. H απαγόρευσις θα επερνούσεν απαρατήρητος εάν συγγραφεύς τού διηγήματος δέν συνέβαινε να είναι ο κ. Τζίλας, ο πρώην κομμουνιστής ηγέτης, ο οποίος εξήλθε τών φυλακών το παρελθόν έτος. Διά τόν λόγον αυτόν η απόφασις περί απαγορεύσεως τής κυκλοφορίας τού ιταλικού περιοδικού εις τήν Γιουγκοσλαβίαν αποκτά ιδιαιτέραν σημασίαν και θέτει επί τάπητος το ζήτημα ποία είναι η παρούσα στάσις τής γιουγκοσλαβικής Κυβερνήσεως έναντι τού Τζίλας και διατί το όνομά του είναι επαρκής λόγος διά τήν λήψιν τοιούτου μέτρου. ΄Οταν ο κ. Τζίλας απελύθη τών φυλακών, το παρελθόν έτος, τού εγνωστοποιήθη αρμοδίως ότι ουδέν εμπόδιον θα παρενεβάλλετο εις τήν δημοσίευσιν τών έργων του εις τό εξωτερικόν, υπό τήν προϋπόθεσιν ότι ταύτα δέν θα έθιγαν πολιτικά θέματα. Τό διήγημα που εδημοσιεύθη εις τό ιταλικόν περιοδικόν, θα ημπορούσε να μη θεωρηθή ως συκοφαντικόν διά τόν πόλεμον τών Παρτιζάνων, διότι δέν αναφέρει ούτε ονόματα ούτε τοποθεσίας και η υπόθεσίς του θα ημπορούσε να έχη διαδραματισθή εις οιανδήποτε χώραν κατά τόν πόλεμον. H ιδέα που διέπει το διήγημα είναι η μωρία και απανθρωπία τού πολέμου και η επίδρασίς του επί τού ανθρωπίνου γένους. H επίσημος εξήγησις ότι το διήγημα είναι συκοφαντικόν φαίνεται, λοιπόν, να είναι απλούν πρόσχημα και ο πραγματικός λόγος τής απαγορεύσεως να είναι τό ότι εδημοσιεύθη υπό τό όνομα τού Τζίλας. H αναγγελία τής αποφάσεως ανέφερε μόνον τό διήγημα το τιτλοφορούμενον «O Πόλεμος», δίχως μνείαν τού ονόματος τού συγγραφέως – άλλο γεγονός μαρτυρούν τήν επίσημον απόφασιν όπως μη δοθή καμμία δημοσιότης εις τό όνομα τού Τζίλας. Από τής αποφυλακίσεώς του, το παρελθόν έτος, ο Τζίλας είχεν επαναλάβει τήν συγγραφικήν του εργασίαν. Παρ’ όλον ότι μετά τήν αποφυλάκισίν του εφάνη ότι η Κυβέρνησις θα τού επέτρεπε να δημοσιεύση τά έργα του εις τήν Γιουγκοσλαβίαν, η θέσις παρέμεινε σχεδόν αναλλοίωτος και ουδέν εκ τών ανεκδότων έργων του, εδημοσιεύθη ακόμη, έστω και άν δεν ησχολείτο με πολιτικά θέματα.