ΑΠΟΨΕΙΣ

Τι «φοβούνται» οι αξιολογητές

Η υποβάθμιση της Standard & Poor’s επιβεβαιώνει τη Moody’s. Ενα χρόνο μετά το πακέτο Μαρτίου 2010, με το οποίο ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου επιχείρησε να συμπληρώσει τον αρχικό προϋπολογισμό της έκτης αυτοδύναμης κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, η Ελλάδα παραμένει χωμένη στην ύφεση, αλλά πολύ μακριά από τον στόχο της επιστροφής της στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου. Πρωθυπουργός και υπουργός Οικονομικών, ομοιάζουν ολοένα και περισσότερο με το ντουέτο του Θερβάντες, δίνοντας μάχη με τους ανεμόμυλους για τα ωραία μάτια κάποιας Δουλτσινέας ενός τριτοκοσμίζοντος «σοσιαλισμού». Ομως, οι υποχρεώσεις του Γιώργου Παπανδρέου στο πλαίσιο της Δευτέρας Διεθνούς, ποσώς ενδιαφέρουν τη χώρα του. Το πατριωτικό του χρέος είναι εδώ και ο ίδιος βρίσκεται ακόμη μακριά από την εκπλήρωσή του.

Είναι σωστό, όπως επαναλαμβάνει ο κ. Παπανδρέου, ότι οι οίκοι αξιολόγησης έκαναν τεράστιο λάθος ενισχύοντας τις τοποθετήσεις σε ομόλογα μειωμένης εξασφάλισης, μέχρις ότου ξέσπασε, οριστικά, η παρούσα μεγάλη κρίση του καπιταλισμού. Γράφει ο Andr Orlan για τους οίκους αξιολόγησης: «Κατά τη διάρκεια τούτης της κρίσης όσο και σε προηγούμενες, βρέθηκαν να ρυμουλκούνται απ’ όσα πίστευε η αγορά. Για τον λόγο αυτόν δεν διαδραμάτισαν κάποιο σταθεροποιητικό ρόλο. Απλώς ικανοποιούσαν ό,τι ήθελαν οι αγορές, στην άνοδο όπως και στην κάθοδο» (Στο «Οικονομική Κρίση: Αίτια και Προοπτικές», Εκδόσεις Πόλις, 2010, σελ. 76 σε μετάφραση του Μπάμπη Παπαδημητρίου). Από την άλλη, ο οίκος Moody’s μας «έσωσε» όταν, στην απαρχή της κρίσης, μας «κράταγε» υψηλότερα από τους άλλους δύο, στάση που επέτρεψε στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, να συνεχίσει με καλύτερους όρους την αναχρηματοδότηση των ελληνικών τραπεζών.

Ο κ. Παπακωνσταντίνου προτίμησε τις ανακοινώσεις με άσκοπες λεπτομέρειες και εμπάθεια. Ακόμη, έστειλε επιστολή στον επίτροπο Ολι Ρεν, με αίτημα την καταγγελία των Οίκων από την Ευρωπαϊκή Ενωση. Αναλογίζεται προφανώς τις δυσκολίες που θα έχει η επίσκεψη, στις επόμενες εκλογές, στους νέους ψηφοφόρους «του». Οταν ο πρωθυπουργός χάνει τον χρόνο του και, το χειρότερο, λέγει ανακρίβειες, απλώς ικανοποιεί το «διεθνές σοσιαλίζον προφίλ» του. Η εμμονή με τη δημοσιότητα, που διακρίνει το οικονομικό επιτελείο και τη «στενή ομάδα του Γιώργου», θυμίζει πόσο βλαβερά μπορεί να γίνουν τα «παλιά, ξινά σταφύλια». Παρόμοια θεατρικά τα έκανε, πολύ πριν, ο πρόεδρος Σαρκοζί. Οι τραπεζίτες της Φρανκφούρτης επίσης είχαν έναν πολύ κακό λόγο για τους αναλυτές των Οίκων. Οι σοβαροί άνθρωποι, αναλυτές και τραπεζίτες, ξέρουν. Δεν χρειάζονται καμία Moody’s και άλλους, για να δουν ότι η Ελλάδα έχει μπροστά της όλα τα προβλήματα του κόσμου…

Ο καθηγητής Hans-Werner Sinn υπήρξε, μέχρι πρόσφατα, πρόεδρος του Ifo, ιδρύματος ερευνών με τη μεγαλύτερη επιρροή στη Γερμανία. Τον ρωτάει ο Τάσος Τέλλογλου (ΣΚΑΪ TV, «Νέοι Φάκελοι», 28/3/2011): «Αν η Ελλάδα δεν μπορεί να αντεπεξέλθει στις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει, θα μπει στη μέση ο νέος μηχανισμός της Ευρώπης;». Και εκείνος απαντά: «Ναι, αλλά μετά από ένα κούρεμα. Αν η Ελλάδα εκδώσει καινούργια ομόλογα, που θα αντικαταστήσουν τα παλιά και δεν είναι να τα πληρώσει στη λήξη τους, θα έρθει πρώτα το κούρεμα, δηλαδή οι επενδυτές θα πρέπει να αποδεχθούν μια απώλεια στις επενδύσεις τους, μάξιμουμ 50%». Αυτό ακριβώς ανησυχεί τους πελάτες των Οίκων! Σε αυτό πρέπει να απαντήσουν οι Παπανδρέου – Παπακωνσταντίνου, αφού εγκαταλείψουν τις σοσιαλ-φλυαρίες.

Δυστυχώς, η απάντηση που δίνουν με τα έργα τους, δεν αποκρούει τις ανησυχίες ολοένα και περισσοτέρων στη διεθνή αγορά κεφαλαίων. Τελικά, λένε, το ελληνικό δημόσιο χρέος θα χρειαστεί να αναδιαρθρωθεί προκειμένου να επιστρέψει η Ελλάδα στις αγορές. Πράγματι, σύμφωνα με το πρόγραμμα του Μνημονίου, οι ακαθάριστες δανειακές ανάγκες της ελληνικής οικονομίας από 59 δισ. ευρώ εφέτος, ανεβαίνουν σε 67 το 2012, 61 το 2013, 78 το 2014 και 86 δισ. το 2015. Με την επιμήκυνση που μας παρασχέθηκε στο συμβούλιο κορυφής της Ευρωζώνης τα παραπάνω ποσά μειώνονται κατά 6,1 δισ. το 2013, 28,6 δισ. το 2014 και 39 δισ. το 2015. Η πίεση μεταφέρεται.

Η Ελλάδα διαθέτει μια δεύτερη ευκαιρία. Η οποία ακούει στο όνομα Μνημόνιο-2. Το οποίο χρειάζεται τρεις κύριες πρωτοβουλίες. Τη μείωση των κρατικών δαπανών στο επίπεδο του 2005, όταν αντιστοιχούσαν στο 44% του ΑΕΠ. Εκσφενδονίστηκαν στο 54% το 2009 και ο κ. Παπακωνσταντίνου τις «συγκρατεί» στο 49%! Δεύτερη προϋπόθεση είναι η απευθείας πώληση περιουσιακών στοιχειών με ανάλογη μείωση του εξωτερικού δημόσιου χρέους, τουλάχιστον κατά 15 δισ. μέχρι το 2015. Τέλος, να επιμηκυνθεί όλο το εσωτερικό κρατικό χρέος (σε τράπεζες και ασφαλιστικά ταμεία) κατά 7 – 8 έτη. Το μήνυμα προς τους διεθνείς πιστωτές μας πρέπει να είναι απλό: «Η επικείμενη αναδιάρθρωση του χρέους μας θα είναι μικρού μεγέθους, φιλική προς τα συμφέροντά σας και θα ενισχύσει τη διατηρήσιμη ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας». Αυτό θέλουν να ακούσουν οι αξιολογητές, σε αυτό αξίζει να δεσμευθεί ο Ελληνας πρωθυπουργός!