ΑΠΟΨΕΙΣ

Ενα Ημερολόγιο για τις τέσσερις εποχές του χρόνου και τις άπειρες εποχές της παιδικής ηλικίας

Ηρθε το πρώτο Ημερολόγιο, δεν γράφει χρόνο, ούτε χρειάζεται, στο θέμα «Παιδιά του κόσμου», επιλογή – επιμέλεια Θανάση Θ. Νιάρχου, από τις εκδόσεις Γκοβόστη (από το 1926). Δεν είναι ένα «Ημερολόγιο» όπως το ‘χουμε συνηθίσει. Και μόνον ότι ο πρόλογος είναι του M. Καραγάτση το τοποθετεί στη βιβλιοθήκη του Τήλεφου στο πάνω ράφι των ξεχωριστών βιβλίων. Η εικαστική φροντίδα είναι του Κώστα I. Σπυριούνη και οι σελίδες του είναι «ο γύρος του κόσμου με το βλέμμα των παιδιών» που ρωτούν δίχως λόγια, απαντούν στη βωβή συνείδησή μας, απορούν, κλαίνε, γελάνε. Μας θυμίζουν τα χρόνια της πείνας, της βίας, της εγκατάλειψης, της εποχής που ξεχάστηκε το παιχνίδι. Και όταν το θυμήθηκαν ήταν όπλο, ή ρόδα ποδηλάτου, ή πατίνι από ξύλα σταυρωτά. Σε μια πρώτη ματιά ψάχνεις αλλά δεν βρίσκεις ελπίδα, εκτός από το εξώφυλλο, με τα δύο αδελφάκια. Το κοριτσάκι χαμογελά, το αγοράκι κουρνιάζει στη μασχάλη της, φοβισμένο. «Είναι ένα ημερολόγιο – ντοκουμέντο» -εξηγεί το πίσω εξώφυλλο- «για τις τέσσερις εποχές του χρόνου και για τις άπειρες εποχές της παιδικής ηλικίας. Κάθε εβδομάδα είναι ανεξίτηλα σημειωμένη με την αλησμόνητη μορφή ενός παιδιού». Προσυπογράφουμε. Γράφουν σ’ αυτό, πολλοί, εδώ βάζουμε μερικούς: Αλκη Ζέη, Αλέκος Φασιανός, Παναγιώτης Τέτσης, Γιώργος Μανιώτης, Μάρω Δούκα, Νίκος Σηφουνάκης, Νικήτας Κακλαμάνης, Κική Δημουλά, Γιώργος Στεφανάκης, Μάνος Ελευθερίου, Αμαλία Μεγαπάνου, Γιάννης Τριάντης, Μένης Κουμανταρέας, Σταμάτης Κραουνάκης, Αλκηστις Πρωτοψάλτη, Γιώργος Νταλάρας και ο Θανάσης Θ. Νιάρχος.

«Η φωτογραφία των παιδιών έχει τραβηχτεί στον Οίκο Τυφλών – μάλλον στην Καλλιθέα το 1973»… Τα πρόσωπά τους μπορεί να φαίνονται σκυθρωπά αλλά δεν είναι γιατί τα βασανίζει η αναπηρία τους (τι αισχρή λέξη). Είναι γιατί δυσκολεύονται να διαβάσουν, όπως πολλά παιδιά στην ηλικία τους. «H ελπιδοφόρα προοπτική» ο τίτλος. «Μπορεί ακόμη και να φανταστεί κανείς να χαμογελάνε – κι από τη στιγμή που το φαντάζεται αυτό έστω κι ένας, δεν μπορεί παρά έτσι να συμβαίνει». Στις σημειώσεις, ανάμεσα στους μήνες, θα συναντιόμαστε, παιδιά και αναγνώστες του βιβλίου – ημερολογίου…