ΑΠΟΨΕΙΣ

Καθησυχαστικά συμπεράσματα

Τίποτα δεν μοιάζει να κόβει τον αέρα από τα πανιά των ευρωπαϊκών αγορών. Το ορόσημο των ευρωπαϊκών εκλογών ήρθε, πέρασε κι άφησε μηνύματα και συμπεράσματα που θα σκιάσουν –ακόμα και καθορίσουν– εξελίξεις για καιρό. Αλλά οι αγορές, στην πρώτη τους αντίδραση, άντλησαν αισιόδοξες αναγνώσεις ακόμα κι από τις αρνητικές αφορμές: Η «απειλή πολιτικής αποσταθεροποίησης» από την άνοδο των ευρωσκεπτικιστών μπορεί να προκάλεσε ρίγη στο πολιτικό ευρω-προσωπικό, αλλά πίεσε σύμφωνα με αρκετές αναλύσεις το ευρώ χαμηλότερα: κάτι που ωφελεί πολλές εξαγωγικές οικονομίες του πυρήνα (με πρώτη τη Γαλλία) αλλά και κάθε χώρα που υποφέρει από ύφεση.

Οι επενδυτές «διάβασαν» έναν «πολιτικό σεισμό» που όμως δεν προκάλεσε άμεσες ζημιές – κι ας αφήνει βαθιές ρωγμές, η συνέπεια των οποίων θα φανεί αργότερα. Οι εκλογές όμως έδωσαν και μερικά καθησυχαστικά συμπεράσματα σχετικά με την ευστάθεια των κυβερνήσεων σε δύο από τις πλέον πιεσμένες κυβερνήσεις του Νότου, την ελληνική και –κυρίως– την ιταλική (που έκλεψε τις εντυπώσεις από την πρωτιά της ελληνικής αριστεράς): Η εκλογική διάσωση της κυβέρνησης συνεργασίας στην Ελλάδα και ο θρίαμβος της νέας κυβέρνησης του Ματέο Ρέντζι (με επικράτηση πρωθυπουργού που έχει να συμβεί από το ’50), ενίσχυσε την αυτοπεποίθησή του (εξήγγειλε ήδη εντονότερο μεταρρυθμιστικό βηματισμό) και διαμόρφωσε τα αντανακλαστικά των επενδυτών τη Δευτέρα. Εντυπωσιακή ανάρρωση καταγράφηκε στα σπρεντς της περιφέρειας, δηλαδή το καπέλο στο κόστος δανεισμού που πληρώνουν οι χώρες του Νότου σε σχέση με τη Γερμανία. Μετά μια εβδομάδα ρευστότητας, την οποία προκάλεσε η αβεβαιότητα για τις ευρωπαϊκές εκλογές, οι αγοραστές επανέκαμψαν.

Οι χρηματιστηριακοί δείκτες κινήθηκαν έντονα ανοδικά. Η νίκη του Ρέντζι εκτόξευσε τις μετοχές των ιταλικών τραπεζών. Οι συνδυαστικοί δείκτες για όλη την Ευρώπη δείχνουν ότι τα χρηματιστήρια έχουν σκαρφαλώσει στα υψηλότερα επίπεδα από το 2008. Οι αγορές εστίασαν στο ότι τα φιλοευρωπαϊκά κόμματα συνεχίζουν να ελέγχουν κατά πλειοψηφία το ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η επόμενη μέρα της ψηφοφορίας βρίσκει τις ευρωπαϊκές χώρες να πωλούν φθηνότερα τις εξαγωγές τους και να παίρνουν ευκολότερα και φθηνότερα τα δανεικά τους. Ομως ήταν όντως η ψήφος των Ευρωπαίων πολιτών που έφερε ανακούφιση στις ευρωπαϊκές αγορές τη Δευτέρα; Μόνο ενισχυτικά. Κυρίως είναι η εκπεφρασμένη πρόθεση της ευρωπαϊκής κεντρικής τράπεζας να προχωρήσει σε αύξηση της ρευστότητας στη Ζώνη του Ευρώ οσονούπω – μια πρόθεση που ενισχύθηκε χθες.

Οι κεντρικοί τραπεζίτες της Ευρώπης έχουν συγκεντρωθεί σε θέρετρο στη Σίντρα της Πορτογαλίας για να αποφασίσουν τα μέτρα που θα ανακοινώσουν την επόμενη εβδομάδα. Ο Μάριο Ντράγκι τοποθετήθηκε χθες και είπε όσα οι επενδυτές περίμεναν να ακούσουν: Οτι τον ανησυχεί ο επίμονος αποπληθωρισμός, ότι θεωρεί απαράδεκτα επίμονο πρόβλημα τη διαφορά στο κόστος του χρήματος για συγκρίσιμες επιχειρήσεις στην περιφέρεια και στον πυρήνα, ότι η ΕΚΤ δεν θα παραμείνει παθητική αν οι αποπληθωριστικές πιέσεις συνεχιστούν. Ωστόσο επισήμανε ότι υπάρχουν μερικοί ιδιαίτεροι και παροδικοί λόγοι που ενισχύουν το ρίσκο για αποπληθωρισμό και πως τα μέλη του συμβουλίου της τράπεζας εξετάζουν το κατά πόσο επιβάλλεται να παρέμβει η ΕΚΤ τώρα και με ποιο τρόπο.

Ο Ευρωπαίος κεντρικός τραπεζίτης από το πορτογαλικό θέρετρο αντιλαμβάνεται ρίσκο ύφεσης και υπόσχεται μέτρα: όλη την γκάμα. Nα είναι μια ακόμη παράσταση του τύπου – εκφράζω πληθωρικά τους φόβους μου για να πείσω, και προχωρώ με διστακτικά βήματα κρατώντας τις αγορές σε ένα νέο «περίμενε»; Η πραγματική αντίδραση των αγορών στις ευρωεκλογές θα διαμορφωθεί μετά και από αυτή την κρίσιμη παρέμβαση. Ή λίγο αργότερα.