ΑΠΟΨΕΙΣ

Η παραίτηση Κουβέλη, ο Βενιζέλος κι ο Σταύρος

Τα μηνύματα που έστειλαν οι ψηφοφόροι στις ευρωεκλογές ήταν πολλαπλά, αλλά και ξεκάθαρα. Ως απόρροια αυτών οι εξελίξεις είναι καταιγιστικές και οι διεργασίες που θα ακολουθήσουν θα είναι καθοριστικές. Οικοδομείται ένα νέο πολιτικό τοπίο στη χώρα. Από το βράδυ της Κυριακής είχε καταστεί σαφής η αναγκαιότητα παραίτησης του Φώτη Κουβέλη. Προκάλεσε εντύπωση πως ένας τόσο ευπρεπής άνθρωπος δεν έσπευσε να πράξει το αυτονόητο αμέσως μετά την ανακοίνωση του τελικού αποτελέσματος. Η στρατηγική και οι επιλογές του αποδοκιμάστηκαν και συρρίκνωσαν δραματικά τη ΔΗΜΑΡ. Το μήνυμα ήταν ξεκάθαρο.

Ισως μέχρι και την τελευταία στιγμή έτρεφε ελπίδες ότι θα μπορούσε να αποφύγει την επώδυνη απόφαση. Αλλωστε, όταν λίγο πριν από τις εκλογές είχε ερωτηθεί από έμπειρο συνάδελφο, αν θα παραιτούνταν σε περίπτωση που εξασφάλιζε ένα πολύ χαμηλό ποσοστό, αντέδρασε απότομα και δεν έκρυψε τον εκνευρισμό του, παραπέμποντας στην ευρεία πλειοψηφία με την οποία είχε εκλεγεί από το συνέδριο του κόμματος.

Οποιος και αν ήταν ο λόγος της καθυστέρησης, τώρα πλέον λίγη σημασία έχει. Τελικά, παραιτήθηκε, ανοίγοντας τον δρόμο για να κινηθεί η Δημοκρατική Αριστερά σε μια διαφορετική κατεύθυνση. Με σωστούς χειρισμούς η αλλαγή πορείας δύναται να τη διατηρήσει στο προσκήνιο. Μια νέα ηγεσία, που θα στοχεύσει ειλικρινά και θα συμβάλει έμπρακτα στην ανασυγκρότηση της Κεντροαριστεράς, θα βρει ανταπόκριση στην κοινωνία η οποία θα καταγραφεί στις δημοσκοπήσεις και θα βοηθήσει στις διαβουλεύσεις που θα ακολουθήσουν τους επόμενους μήνες.

Αναγκαίες κινήσεις πρέπει να υπάρξουν και στο «Ποτάμι», που μετά την ένταξη στην ομάδα των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών στο Ευρωκοινοβούλιο, αποσαφήνισε και τυπικά το κεντροαριστερό του στίγμα. Το 6,6% έπειτα από μόλις τρεις μήνες ζωής είναι αναμφισβήτητα μια επιτυχία. Ομως, δεν βγήκε τρίτο κόμμα, αλλά πέμπτο, και το ποσοστό που εξασφάλισε δεν ήταν το διψήφιο που ονειρεύονταν κάποιοι. Εδώ ο περιορισμός των εγωκεντρικών τάσεων θα βοηθήσει.

Τέλος, σημαντικές διεργασίες αναμένονται στους κόλπους του κύριου σχηματισμού του χώρου. Το ιδρυτικό συνέδριο που προανήγγειλε ο Ευάγγελος Βενιζέλος θα πρέπει να είναι της «Ελιάς», όχι του ΠΑΣΟΚ. Και εδώ το μήνυμα των ψηφοφόρων δεν θα μπορούσε να είναι πιο ξεκάθαρο. Η πλήρης κατάρρευση αποφεύχθηκε λόγω της δημιουργίας της «Ελιάς». Η επιμονή κάποιων στην αυτονομία του ΠΑΣΟΚ είναι αυτοκαταστροφική. Οι ψηφοφόροι απαιτούν ριζική ανασυγκρότηση του χώρου.

Η «επόμενη μέρα» στην Κεντροαριστερά θα προκύψει από τη συνένωση των δυνάμεων που έχουν απομείνει στο ΠΑΣΟΚ, με το «Ποτάμι», το υπόλοιπο της ΔΗΜΑΡ, τους «58», αλλά και ανένταχτους και άλλους που θα προκύψουν στην πορεία. Ομως, για να πετύχει η νέα αρχή θα πρέπει να είναι απαλλαγμένη από βαρίδια του παρελθόντος. Μόνο τότε θα έχει απήχηση σε μια κοινωνία που διψάει για ανανέωση προσώπων και πολιτικών. Μόνο τότε θα καταφέρει να επιβιώσει. Μόνο τότε θα αγγίξει το 20% και θα καταστεί το απαραίτητο συστατικό κάθε κυβέρνησης συνασπισμού στο μέλλον, και μόνο τέτοιες θα έχουμε για αρκετό διάστημα.

Την επιτυχία του εγχειρήματος θα διευκόλυνε η αποχώρηση του Ευάγγελου Βενιζέλου, η παρουσία του οποίου λειτουργεί αποτρεπτικά σε μεγάλο τμήμα ψηφοφόρων που δεν είναι πρόθυμοι να παγιδευτούν σε νέα εκβιαστικά διλήμματα. Είναι δύσκολο για έναν άνθρωπο με την ευφυΐα και τη ρητορική δεινότητα του προέδρου του ΠΑΣΟΚ να αποδεχθεί τη σκληρή πραγματικότητα, αλλά εάν το τολμούσε τώρα, μετά την καλύτερη του αναμενομένου επίδοση της «Ελιάς», θα αποχωρούσε με το κεφάλι ψηλά. Θα απέφευγε τις μάχες χαρακωμάτων που έρχονται και την πολιτική αιμορραγία που θα προκαλέσουν, ενώ ίσως να εξασφάλιζε δικαίωμα σε κάποιο μελλοντικό αξίωμα που θα αναγνώριζε τον θετικό ρόλο που διαδραμάτισε σε αυτήν την καθοριστική συγκυρία.

Αν στόχος είναι η δημιουργία της ρεαλιστικής Κεντροαριστεράς της κοινής λογικής που θα αποτελεί πυλώνα σταθερότητας και ανάπτυξης με κοινωνική δικαιοσύνη, όλοι πρέπει να κάνουν παραχωρήσεις. Και κάποιοι να βάλουν στην άκρη τα μεγάλα «εγώ» τους. Θα το τολμήσουν;