ΑΠΟΨΕΙΣ

Η κρίσιμη σύνοδος της Δευτέρας

Οι όποιες ελπίδες για επίλυση ή μάλλον για ανάσχεση των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών στην Ευρώπη έχουν επικεντρωθεί στη Σύνοδο Κορυφής της επόμενης Δευτέρας. Και επειδή αναγνωρίζεται εκ των πραγμάτων ο ρόλος-κλειδί της Τουρκίας, στην πραγματικότητα η συγκεκριμένη είναι Σύνοδος Κορυφής Ευρωπαϊκής Ενωσης – Τουρκίας. Τα δε αποτελέσματά της θα έχουν μεγάλη σημασία για το σύνολο της Ευρώπης, αλλά κυρίως για την Ελλάδα και τη Γερμανία. Για την Ελλάδα, γιατί σε αυτήν καταφθάνει ο κύριος όγκος των προσφύγων και μεταναστών, που αναμένεται να αυξηθεί ενόψει άνοιξης και καλοκαιριού. Για τη Γερμανία, και ειδικά για την καγκελάριο Αγκελα Μέρκελ, γιατί αισθάνεται το έδαφος να τρέμει κάτω από τα πόδια της λόγω της πολιτικής της στο προσφυγικό – μεταναστευτικό, γιατί αντιμετωπίζει εκλογές σε τρία ομοσπονδιακά κρατίδια στις 13 του μήνα και γιατί αισθάνεται να μειώνεται η πολιτική επιρροή της χώρας της στην Ευρώπη. Εξ ου και η προειδοποίηση-απειλή που εκτόξευσε προχθές ότι το ευρώ κινδυνεύει από τις «εθνικές» πολιτικές απέναντι στους πρόσφυγες.

Το ιδανικό σενάριο είναι φυσικά να συμφωνήσουν τη Δευτέρα Ευρωπαϊκή Ενωση και Τουρκία, ώστε η τελευταία να σταματήσει τη ροή των προσφύγων και των μεταναστών στα δικά της παράλια, να δεχθεί την επαναπροώθηση σε αυτήν των οικονομικών μεταναστών που πέρασαν στην Ελλάδα και δεν έχουν δικαίωμα να ζητήσουν άσυλο. Με ανταλλάγματα φυσικά, όπως τα τρία δισ., ίσως και περισσότερα, ευρώ που θα της δοθούν ως βοήθεια για να διαχειρίζεται τα εκατομμύρια των προσφύγων που έχουν βρει καταφύγιο στην επικράτειά της, τη μετεγκατάσταση κάποιων Σύριων απευθείας σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης, την κατάργηση της βίζας για Τούρκους πολίτες που ταξιδεύουν στην Ευρώπη, την αποφυγή κριτικής στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία, τη στήριξη της τουρκικής πολιτικής στη Συρία και άλλα. Αυτά είναι προφανώς που παζαρεύει ο Ερντογάν και δεν είναι τυχαίο ότι όχι μόνο δεν επαναφέρει τη βίζα για τους πολίτες των χωρών του Μαγκρέμπ -από τις οποίες προέρχονται πολλοί οικονομικοί μετανάστες που φτάνουν στην Ελλάδα – αλλά συνεχίζει να τους προσελκύει με φτηνά αεροπορικά εισιτήρια.

Αναμφισβήτητα, η Μέρκελ και οι Βρυξέλλες θα προσπαθήσουν με όλες τους τις δυνάμεις να υπάρξει συμφωνία με την Τουρκία την προσεχή Δευτέρα. Γνωρίζουν όμως πολύ καλά ότι ακόμη και στην περίπτωση θετικού αποτελέσματος, θα παραμείνουν εκκρεμότητες στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με την ελπίδα να διευθετηθούν στην κανονική Σύνοδο Κορυφής, 10 ημέρες αργότερα. Ταυτόχρονα γνωρίζουν επίσης πολύ καλά ότι αποκλείεται η Τουρκία να τηρήσει πλήρως τα συμφωνηθέντα και κυρίως να σφραγίσει απόλυτα τα δυτικά παράλιά της. Αναμένουν δηλαδή ότι θα εξακολουθήσει να υπάρχει κύμα μετανάστευσης, ίσως μικρότερο, αλλά πάντως σημαντικό, καθώς η Αγκυρα θα συνεχίσει να διεκδικεί πράγματα. Αρα πολλοί θα είναι οι πρόσφυγες και οι μετανάστες που θα εγκλωβιστούν στην Ελλάδα ειδικά, και οι εικόνες των απελπισμένων μπροστά σε φράχτες θα συνεχίσουν να κάνουν τον γύρο του κόσμου. Στο πλαίσιο αυτό, οι στόχοι τους είναι:

•να περιοριστεί κατά το δυνατόν το πολιτικό κόστος, κυρίως της επαναφοράς εσωτερικών συνόρων με διάφορους τρόπους στην Ευρώπη,

•να δοθεί σημαντική οικονομική βοήθεια στην Ελλάδα για να τα βγάλει πέρα με το πλήθος των προσφύγων και μεταναστών,

•να συνεχισθεί και να αυξηθεί η πίεση σε χώρες από όπου προέρχονται οι οικονομικοί μετανάστες να τους δέχονται πίσω,

•να μην επηρεαστεί αρνητικά το δημοψήφισμα για το Brexit στη Βρετανία,

•να ξεπεράσει τις πολιτικές δυσκολίες της η Αγκελα Μέρκελ.

Αγνωστο πότε και πώς θα καταλήξουν όλα αυτά. Το σίγουρο είναι ότι η Ελλάδα θα απαλλαγεί τελευταία από το πρόβλημα, αν ποτέ απαλλαγεί. Και η κυβέρνηση το ξέρει πολύ καλά.