ΑΠΟΨΕΙΣ

Τουρκική συνταγή

Ο​​ι τουρκικές αμφισβητήσεις σε ζητήματα της εθνικής κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας δεν είναι κάτι νέο. Ερχονται από παλιά, με την τουρκική προκλητικότητα να παρουσιάζει διακυμάνσεις και να εκτείνεται από λεκτικούς ισχυρισμούς μέχρι ωμές παραβάσεις και παραβιάσεις, όπως οι καθημερινές είσοδοι τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών στον ελληνικό εναέριο χώρο. Η πιο σοβαρή κλιμάκωση των τουρκικών αμφισβητήσεων και διεκδικήσεων των τελευταίων ετών είναι αναμφίβολα η κρίση των Ιμίων, που έφερε τις δύο χώρες στα πρόθυρα πολεμικής σύρραξης. Γι’ αυτό και η επαναφορά με δημόσια δήλωση από τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, του ισχυρισμού ότι τα Ιμια είναι τουρκικό έδαφος προκάλεσε συναγερμό.

Οι αναλύσεις για τα αίτια κλιμάκωσης, τους τελευταίους μήνες, της τουρκικής προκλητικότητας ποικίλλουν: ανασφάλεια της τουρκικής πολιτικής ηγεσίας μετά το πραξικόπημα, προσπάθεια εκτόνωσης των εσωτερικών εντάσεων, στρατηγική αναπροσανατολισμού της εθνικής ταυτότητας με εγκατάλειψη των κεμαλικών καταβολών κ.λπ. Υπάρχει ένα στοιχείο, πάντως, που προκαλεί ανησυχία στις αναλύσεις που γίνονται κυρίως σε διπλωματικό επίπεδο. Και αυτό είναι ότι παρατεταμένα όλες αυτές οι αμφισβητήσεις και διεκδικήσεις προβάλλονται, πλέον, ενώπιον μεγάλων ακροατηρίων, σε δημόσιες ομιλίες, με τον κίνδυνο, σταδιακά, να περάσουν ευρέως στην κοινή γνώμη της γείτονος, στις καθημερινές συζητήσεις, επιβαρύνοντας το κλίμα σε αυτό το επίπεδο.

Τα τελευταία χρόνια παρατηρήθηκε σημαντική βελτίωση του κλίματος, όσον αφορά τις καθημερινές σχέσεις των δύο λαών. Ηταν και σαφής πολιτική επιλογή των ηγεσιών να καλλιεργηθεί η προσέγγιση σε ζητήματα «χαμηλής πολιτικής», σε θέματα καθημερινότητας, στη συνεργασία στην οικονομία, το εμπόριο, τον πολιτισμό. Σε ένα δεύτερο επίπεδο, οι σημαντικές διαφορές συνέχιζαν να συζητούνται μέσα από οριοθετημένες διά της διπλωματικής οδού διαδικασίες. Με τις πρόσφατες εξελίξεις και τον τρόπο που συνεχίζει να κινείται το τελευταίο διάστημα η τουρκική ηγεσία υπάρχει κίνδυνος να δηλητηριαστεί το όποιο θετικό κλίμα είχε διαμορφωθεί σε επίπεδο καθημερινών σχέσεων. Και αυτό θα είναι σημαντική απώλεια.