ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Αποψη: Ο Ερντογάν πρέπει να αλλάξει την απόφασή του για την Αγία Σοφία, όσο ακόμη είναι καιρός

agiasofia--3-thumb-large--4

Η Κωνσταντινούπολη είναι μια πολύ σημαντική πόλη. Είναι η οικονομική ατμομηχανή της Τουρκίας, και μια μητρόπολη στην οποία συναντώνται ανατολή και δύση. Από τις απαρχές της αρχαιότητας η Πόλη διαδραμάτισε κομβικό ρόλο για την Ευρώπη και την Μέση Ανατολή, και είναι λίγα τα κτίσματα που αντιπροσωπεύουν αυτή τη σημασία περισσότερο απ᾽ ό,τι η Αγία Σοφία.

Αυτό το μνημείο, μαρτυρά το βυζαντινό, οθωμανικό και σύγχρονο μεγαλείο, πρώτα ως Εκκλησία, εν συνεχεία ως τζαμί, και σήμερα ως ένα από τα πλέον επισκεπτόμενα μουσεία της Μεσογείου.

Ως μουσείο το ιστορικό αυτό κτίσμα κατορθώνει να σέβεται τόσο το χριστιανικό όσο και το μουσουλμανικό παρελθόν του.

Η απόφαση του Ερντογάν να μετατρέψει εκ νέου το μουσείο σε τζαμί, στερείται πολιτιστικής και ιστορικής ευαισθησίας. Είναι σε ευθεία αντιπαράθεση με την απόφαση του Ατατούρκ το 1934 να καταστήσει το μνημείο ουδέτερο μουσείο. Ως έσχατη συνέπεια, η μετατροπή αυτή μπορεί να οδηγήσει σε κλιμάκωση εντάσεων σε μια γωνιά του κόσμου που σταθερά χαρακτηρίζεται από εχθρότητες και συγκρούσεις.

Η Αγία Σοφία με τον ιστορικό περίγυρό της συμπεριλαμβάνεται σήμερα στον κατάλογο Μνημείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO. Ωστόσο, ο Ερντογάν αποφάσισε να υλοποιήσει την αλλαγή χωρίς να συμβουλευθεί αυτόν τον Οργανισμό. Η ίδια η UNESCO έχει ζητήσει να υπάρξουν άμεσα συζητήσεις για το ζήτημα με τις Τουρκικές αρχές.

Το ζήτημα επείγει. Μετά τις δηλώσεις Ερντογάν, η Αγία Σοφία θα αρχίσει να λειτουργεί ως τζαμί και πάλι, με πρώτη ημέρα προσευχής την Παρασκευή 24 Ιουλίου, δηλαδή σε περίπου μια εβδομάδα. Στο διάστημα αυτό, θα πρέπει η Τουρκία να θέσει την απόφαση σε αναμονή, κάτι το οποίο θα επισημανθεί ως θετικό στοιχείο. Μέχρι στιγμής, έχει υπάρξει σχεδόν ομόφωνη κριτική της απόφασης της Τουρκίας, τόσο από θρησκευτική όσο και πολιτική σκοπιά.

Το να διαχειρίζεσαι την παγκόσμια κληρονομιά είναι μεγάλη ευθύνη που συνεπάγεται τόσο την απρόσκοπτη διάθεση της κληρονομιάς και το σεβασμό στην ιστορία, όσο και τη διαχείριση ενός μνημείου πολιτισμικής σπουδαιότητας. Το ίδιο το όνομά της, που στα ελληνικά σημαίνει ‘Αγία Σοφία’, θα έπρεπε από μόνο του να εμπνέει σύνεση.

Η Τουρκία πρέπει να αλλάξει την απόφαση για την Αγία Σοφία, όσο ακόμη υπάρχει χρόνος!

* Η Ίνγκιερντ Σκάου είναι Βουλευτής του Συντηρητικού κόμματος στην Νορβηγία, επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Αντιπροσωπείας στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, και μέλος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Διεθνών Υποθέσεων.