ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Αναγκαία η ανάδειξη των διαφορών (I)

Απαντήσεις στην κριτική ότι ενώ επαγγέλλεται τη συναίνεση έχει καταφύγει τις τελευταίες ημέρες σε σφοδρότατες επιθέσεις κατά της Ν.Δ. δίνει με συνέντευξη προς την «K» ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κ. Γ. Παπανδρέου. O κ. Παπανδρέου δεσμεύεται ότι θα επιδιώξει «τις μέγιστες μετεκλογικές συναινέσεις», αλλά σημειώνει πως στην παρούσα φάση είναι απαραίτητο να αναδειχθούν «οι διαφορές μεταξύ των παρατάξεων και οι επιπτώσεις μιας εναλλαγής εξουσίας χωρίς εγγυήσεις σταθερότητας και κατανοήσεις των αναγκών της νέας εποχής». Αναφερόμενος στο φαινόμενο της διαπλοκής, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υπογραμμίζει πως «το θέμα δεν είναι να παγώσουμε την αγορά, αλλά να την υποχρεώσουμε να λειτουργήσει με διαφάνεια», ενώ αξιολογώντας τα καθεστωτικά χαρακτηριστικά του κυβερνώντος κόμματος σημειώνει πως την τετραετία 2004-2008 «δεν έχουν θέση κατεστημένες νοοτροπίες». Τέλος, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αρνείται ότι τυγχάνει υπέρμετρης προβολής και στήριξης από τα ισχυρά ραδιοτηλεοπτικά μέσα, αναπτύσσει τις θέσεις του για την οικονομία και χαρακτηρίζει τη μεταστροφή του αναφορικά με τους όρους του «ντιμπέιτ» ως «εκ μέρους του προσπάθεια να αρθούν αδιέξοδα που «ανακαλύπτονται» μέσα από τις κινήσεις του και δεν είναι καθόλου αδιέξοδα».

Δεν έστησα μηχανισμούς για να εκλεγώ αρχηγός…

– Συχνά αναφέρετε ότι η εκλογή σας από τη βάση αποτελεί το πρώτο μόνο βήμα για την εκ βάθρων αλλαγή του ΠΑΣΟΚ. Ποιος είναι ο τελικός στόχος; Για να το θέσω σχηματικά -επειδή υποστηρίζεται πως δεν έχετε εκπέμψει σαφές πολιτικό στίγμα- ένας κομματικός σχηματισμός πιο κοντά στα ευρωπαϊκά σοσιαλδημοκρατικά κόμματα ή στο Δημοκρατικό Κόμμα των ΗΠΑ;

– Βρισκόμαστε στην Ευρώπη, στην πρώτη γραμμή των χωρών που υλοποιούν την πραγματική ενοποίηση αυτής της ιστορικής ηπείρου, με νέους πολιτικούς και κοινωνικούς όρους. Κάθε χώρα αντιμετωπίζει τις ίδιες προκλήσεις του μέλλοντος με διαφορετικό τρόπο. Δεν είναι στις προθέσεις μου να στήσω κάποιον κομματικό μηχανισμό, αλλά να ενεργοποιήσω τη σχέση του πολίτη με την πολιτική. Να διαμορφώσω όρους αύξησης της πολιτικής και κοινωνικής συνοχής. Χωρίς αυτήν δεν υπάρχει ούτε ταχύρρυθμη οικονομική ανάπτυξη ούτε αποτελεσματική λειτουργία της δημοκρατίας. Το στοίχημα με το μέλλον θα το κερδίσουμε στην Ελλάδα. Σπανίως οι μεταφυτεύσεις πολιτικής εμπειρίας είναι αποδοτικές.

Η συγκυρία

– H Ν.Δ. επικρίνει τη διαδικασία διαδοχής που ακολούθησε το ΠΑΣΟΚ. Λέγεται ότι ο κ. Σημίτης σάς έδωσε το «δαχτυλίδι της ηγεσίας». Πόσο είχαν τα άλλα κορυφαία στελέχη τη δυνατότητα συμμετοχής στην κούρσα της διαδοχής, όταν αυτή πραγματοποιείται δύο μόλις μήνες πριν από τις εκλογές και έπειτα από κατ’ ιδίαν συνάντηση που είχατε με τον πρωθυπουργό;

– Δεν υπήρξε κανένα δαχτυλίδι, αλλά η απόφαση του πρωθυπουργού να ενεργοποιήσει διαδικασίες διαδοχής του, πρώτα στο ΠΑΣΟΚ και έπειτα στην κυβέρνηση, εφόσον η 7η Μαρτίου θα είναι νικηφόρα, καθώς προβλέπω, για τη δημοκρατική παράταξη. Νομίζω ότι έως την αναγγελία των προθέσεων του πρωθυπουργού, δεν επιχείρησα καμία «εσωτερική προεκλογική εκστρατεία» μήτε ήταν στις προθέσεις μου να στήσω κάποιον μηχανισμό υποστήριξης. Ολα τα στελέχη είχαν ακριβώς τις ίδιες δυνατότητες με τις δικές μου και εκτιμώ πολύ βαθιά το ότι αξιόλογοι άνθρωποι που ενδεχομένως είχαν αρχηγικές φιλοδοξίες, με πλαισίωσαν από την αρχή, εκτιμώντας ότι η συγκυρία και το πολιτικό περιβάλλον, όπως διαμορφώθηκε, θα καλυτέρευε τις πιθανότητες του ΠΑΣΟΚ να κυβερνήσει και πάλι, υπό τη δική μου προεδρία. Εκεί όπου η Ν.Δ. ανακαλύπτει δακτύλους και δαχτυλίδια, υπάρχει ο πραγματισμός μιας δυναμικής παράταξης που συνεκτίμησε τα γεγονότα και αποφάσισε να προχωρήσει μπροστά.

Το ΠΑΣΟΚ είναι όχημα ανανέωσης

– Αναφέρεσθε πολύ συχνά σε μεγάλες τομές και μεταρρυθμίσεις στο πολιτικό σύστημα και στην οικονομία εάν κερδίσετε τις εκλογές και σαφώς λιγότερο στα πεπραγμένα της οκταετίας Σημίτη. Γιατί το «όχημα» του ΠΑΣΟΚ είναι σε θέση να πραγματοποιήσει τώρα, όσα δεν έγιναν όλα τα προηγούμενα χρόνια;

– Οι εκλογές δεν κερδίζονται μόνο με αναφορές πεπραγμένων. Αυτά βρίσκονται πια στα χέρια του ελληνικού λαού και του δίνουν τη δύναμη που χρειάζεται για να αντιμετωπίσει με αυτοπεποίθηση τις προκλήσεις του μέλλοντος. Ως ενεργό μέλος της κυβέρνησης Σημίτη, είχα και έχω μια ακριβή εικόνα των επιτευγμάτων μας σε πολλούς και ουσιαστικούς τομείς. Βρίσκομαι στη θέση του υποψηφίου πρωθυπουργού, ακριβώς επειδή πιστεύω στην έκφραση «όχημα του ΠΑΣΟΚ». Οχι μια στάνη μήτε ένα στρατόπεδο: το ΠΑΣΟΚ είναι ενεργό, είναι ανανεώσιμο, είναι όχημα ανανέωσης και αναγνώρισης του μέλλοντος. Γι’ αυτό είναι σε θέση να συνεχίσει το κυβερνητικό έργο του Κώστα Σημίτη σε όλα τα σημεία όπου υπήρξε αποτέλεσμα και προοπτική, γι’ αυτό είναι σε θέση και προτείνει νέες πολιτικές, πολιτικές ρήξης εκεί όπου κρίνουμε πως πρέπει να επιταχύνουμε την προσπάθεια.

– Μία από τις συνήθεις αιτιάσεις για το ΠΑΣΟΚ είναι πως ένα τμήμα του έχει αναπτύξει πλέον καθεστωτική αντίληψη και είναι κρατικοδίαιτο. Αισθάνεστε πως υπάρχουν τμήματα του ΠΑΣΟΚ που δεν έχουν θέση στη «νέα εποχή», την οποία επαγγέλλεσθε;

– Από την πρώτη στιγμή που ανέλαβα τις πολιτικές μου ευθύνες, έκανα γνωστό, σε πολλούς τόνους και προς πολλούς αποδέκτες, ότι «νέα εποχή» σημαίνει προχωρημένη πολιτική σκέψη και στρατηγικές υλοποίησης. Οταν αποφασίζουμε να μη συνεχίσουμε μια πολιτική, δεν σημαίνει ότι ωθούμε στελέχη και παράγοντες της δημόσιας ζωής σε αποστρατεία. Δεν θέλουμε την αίσθηση του καθεστώτος. Δεν θέλουμε ένα ΠΑΣΟΚ κρατικοδίαιτο. Πολλές φορές οι άνθρωποι στρέφονται σε μηχανικές τακτικές απόδοσης, επειδή εκτιμούν ότι έτσι επιβάλλεται από το κλίμα που υπάρχει. Είμαι σαφής. Στον νέο πολιτικό ορίζοντα, όλοι μας οφείλουμε να δουλέψουμε με ενθουσιασμό, ώστε να διαμορφώσουμε συνθήκες διαλόγου, χαρακτήρα ευρείας παράταξης. Στην τετραετία 2004-2008 σαφώς δεν έχουν θέση κατεστημένες νοοτροπίες. Το ΠΑΣΟΚ έχει εκατομμύρια φίλων και οπαδών που δεν έχουν καμία σχέση με τον δημόσιο τομέα και το κράτος.

– Πώς θα ανταποκριθείτε στο αίτημα των πολιτών για ανανέωση, όταν συχνά τονίζετε ότι «κανείς από το ΠΑΣΟΚ δεν μας περισσεύει»; Λέγεται πως διολισθαίνετε σε παλαιοκομματικές πρακτικές και ότι δεν επιθυμείτε, λόγω της προεκλογικής περιόδου, να δυσαρεστήσετε κανέναν…

– Επιμένω: δεν είναι ένδειξη παλαιοκομματισμού να παίρνονται πολιτικές αποφάσεις, όπως η καθολική ψηφοφορία για εκλογή προέδρου, η σαφής διατύπωση απόψεων για την ανεργία, το νέο κράτος, η νέα σχέση πολίτη και πολιτικής, η υπογράμμιση της πολιτικής ευθύνης για τα λάθη μας.

Επιμένω: δεν θεωρώ την έκφραση αντίθετης γνώμης, προς κάποια ή κάποιες από τις πολιτικές επιλογές μου, ως έκφραση δυσαρέσκειας. Συζητώ τις αντίθετες γνώμες, και όπου αυτό συνάδει με τα γεγονότα και την αναγκαιότητα να παίρνονται αποφάσεις με μια αποτελεσματική μέθοδο, την αποτίμηση και εκτίμηση κάθε τεκμηριωμένης γνώμης.

Τα Μέσα μού ασκούν και ευμενή και δυσμενή κριτική

– Τα μεγάλα και ισχυρά ραδιοτηλεοπτικά μέσα σάς προσφέρουν τη στήριξή τους. Πώς αντιλαμβάνεστε τη στήριξη αυτήν και αν αισθάνεστε ότι αποτελεί μια προσπάθεια «πλαισίωσης» εκ μέρους τους;

– Σε κάθε πολιτική κίνηση υπάρχουν υποστηρικτές και αντίπαλοί της. H δημοκρατική παράταξη δεν αποτελεί εξαίρεση. Αυτός ο γενικός κανόνας ερμηνεύεται συχνά κατ’ αντιστροφήν, δηλαδή ότι τα Μέσα παράγουν το πολιτικό μήνυμα και επιδιώκουν να το επιβάλουν στους πολιτικούς. Υποστηρίζω ότι αυτή η μοιρολατρική άποψη για την παντοδυναμία των Μέσων αδικεί και τα Μέσα και τους πολιτικούς. Οι πολιτικές μου πρωτοβουλίες προέρχονται από την πολιτική μου εμπειρία και από την επιθυμία μου να συμβάλω στην αλλαγή του πολιτικού σκηνικού. Στις πρωτοβουλίες μου ασκείται ευμενής ή δυσμενής κριτική, συχνά από το ίδιο μέσο επικοινωνίας. Μόνον πολιτικοί άβουλοι, που δεν παράγουν νέα πολιτική, φοβούνται κάποια πλαισίωση, όπως εύστοχα την αναφέρετε, των θέσεών τους.

– Εχετε δώσει την εντύπωση σε μία σειρά από θέματα, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αυτό της τηλεοπτικής αναμέτρησης, ότι υπαναχωρείτε από προηγούμενες θέσεις σας, με αποτέλεσμα πολλοί να σας καταλογίζουν παλινωδίες. Δεν ανησυχείτε ότι η εικόνα αυτή μπορεί να δημιουργεί αβεβαιότητα εν όψει των εκλογών;

– H δημοκρατική παράταξη, και το λέω χωρίς ίχνος έπαρσης, αλλάζει το πολιτικό κλίμα. Αυτό που μία «φυλακισμένη» σε παρωχημένες δοξασίες πολιτική κοινωνία θεωρεί παλινωδία, εγώ το ασκώ ως μία υπεράνω προσωρινών πολιτικών κερδών χειρονομία, ως μία προσπάθεια να αρθούν αδιέξοδα που «ανακαλύπτονται» μέσα από τις κινήσεις μου και δεν είναι καθόλου αδιέξοδα. Είχα την άποψη ότι μία τηλεοπτική αναμέτρηση μεταξύ των κατά τεκμήριο υποψηφίων πρωθυπουργών της χώρας, θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον για το τηλεοπτικό κοινό. Υποστήριξα και πρότεινα επίσης να υπάρξει και τηλεοπτική συνάντηση όλων των κομμάτων. Οταν αντιλήφθηκα ότι τα άλλα κόμματα μου απέδιδαν βυσσοδομίες που ουδέποτε είχα στον νου, πρότεινα τη λύση της κοινής εμφάνισης. Αυτά δεν προκαλούν αβεβαιότητα, αλλά αυξάνουν τη βεβαιότητα ότι η δημοκρατική παράταξη παράγει πολιτική και κυριαρχεί στην καθημερινή πολιτική ατζέντα.