ΚΟΙΝΩΝΙΑ

H απολύμανση σκοτώνει τον ιό

gkat_07_0804_page_1_image_0003

Ο λόγος για τη διακοπή σχεδόν όλων των οικονομικών δραστηριοτήτων και τον αυστηρό κατ’ οίκον περιορισμό των πολιτών για εβδομάδες / μήνες είναι η πρωτόγνωρη μεταδοτικότητα του κορωνοϊού SARS-CoV-2, που προκαλεί τη νόσο COVID-19. O ιός, ο οποίος επιτίθεται στο αναπνευστικό σύστημα, μεταδίδεται μέσω σταγονιδίων έπειτα από βήξιμο / φτάρνισμα του φορέα και μπορεί όχι μόνο να παραμείνει στον αέρα για μεγάλο χρονικό διάστημα, αλλά και να επιβιώσει σε επιφάνειες (μέταλλο, ξύλο, γυαλί, χαρτί) για μέρες.

Η μόλυνση των συνηθισμένων επιφανειών με τις οποίες ερχόμαστε σε επαφή αποτελεί μια πιθανή πηγή μετάδοσης του ιού. Δεν υπάρχουν μελέτες που να υπολογίζουν την ταχύτητα μετάδοσης του κορωνοϊού SARS-CoV-2, όμως π.χ. για τον ιό της γρίπης Α γνωρίζουμε ότι αν τα χέρια μας έρθουν σε επαφή με μια μολυσμένη επιφάνεια για 5 δευτερόλεπτα, τότε το 32% του ιικού φορτίου μεταφέρεται στα χέρια μας. Επίσης, σε μια μελέτη παρατηρήθηκε ότι οι μαθητές αγγίζουν το πρόσωπό τους με τα χέρια τους κατά μέσον όρο 23 φορές την ώρα και το ίδιο περίπου συμβαίνει για τον υπόλοιπο πληθυσμό. Συνεπώς, η μεγάλη συχνότητα που αγγίζουμε το πρόσωπό μας έχει ως αποτέλεσμα την ταχύτατη μετάδοση του ιού.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προτείνει ως αποτελεσματική και επαρκή διαδικασία τον σχολαστικό καθαρισμό των επιφανειών με νερό και απορρυπαντικό και να χρησιμοποιούνται συχνά «νοσοκομειακά» απολυμαντικά, όπως το υποχλωριώδες νάτριο.

Οι δημόσιες αρχές της χώρας έχουν διατάξει την απολύμανση πολλών κτιρίων, κυρίως δημόσιων, όπως αστυνομικών μεγάρων, δικαστηρίων, σχολείων, αλλά και δημόσιων χώρων, όπως κεντρικές πλατείες, λιμάνια και άλλοι χώροι συνάθροισης.

Ομως, δικαίως γεννώνται ερωτήματα.

Από τι αποτελούνται τα «μαγικά φίλτρα», τα λεγόμενα βιοκτόνα που χρησιμοποιούν οι εταιρείες απολύμανσης;

Με τι μπορούμε εμείς να απολυμάνουμε το σπίτι μας είτε από φόβο για πιθανή μόλυνση είτε γιατί ένα μέλος της οικογένειάς μας έχει ήδη μολυνθεί;

Τα χρησιμοποιούμενα βιοκτόνα σκοτώνουν τον ιό SARS-CoV-2;

Πόσο χρόνο θέλουν για να δράσουν τα βιοκτόνα;

Ο Εθνικός Οργανισμός Υγείας προτείνει αντιμικροβιακούς παράγοντες με αποτελεσματικότητα κατά διαφόρων κορωνοϊών, βέβαια σε καμία περίπτωση δεν συμπεριλαμβάνεται το στέλεχος του SARS-CoV-2 στη λίστα των ελεγμένων. Σαφώς προτείνει τη χρήση αιθανόλης, του γνωστού σε όλους οινοπνεύματος σε συγκέντρωση 70%, ή τη χρήση υποχλωριώδους νατρίου, της γνωστής χλωρίνης σε τελική συγκέντρωση από 0,05% μέχρι 0,1%, και άλλα βιοκτόνα, όπως φορμαλδεΰδη, ισοπροπανόλη κ.λπ.

Η πρόσφατη βιβλιογραφική μελέτη των Kampf κ.ά. στο περιοδικό Journal of Hospital Infection έδειξε ότι οι ανθρώπινοι κορωνοϊοί (SARS, MERS, HCoV) μπορούν να παραμείνουν σε άψυχες επιφάνειες, όπως μέταλλο, γυαλί ή πλαστικό, για μέχρι και 9 ημέρες, αλλά μπορεί να αδρανοποιηθούν αποτελεσματικά με την απολύμανση των επιφανειών με τη χρήση 62%-71% αιθανόλης ή με 0,5% υπεροξείδιο του υδρογόνου ή 0,1% υποχλωριώδες νάτριο εντός 1 λεπτού.

Η μελέτη των Kampf προτείνει συνοψίζοντας τα δεδομένα με τους κορωνοϊούς τη διπλάσια συγκέντρωση υποχλωριώδους νατρίου από την προτεινόμενη του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας, δηλαδή 0,1% που είναι αποτελεσματική σε 1 λεπτό. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο φαίνεται σκόπιμο να κάνουμε αραίωση της παχύρρευστης χλωρίνης (5%) σε ποσοστό 1:50. Για την απολύμανση των μικρών επιφανειών προτείνεται αιθανόλη 62%-71%, ουσιαστικά η συγκέντρωση 70% που δίνεται και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Συνοψίζοντας, κυρίως για ιδιωτική χρήση προτείνεται για μεγάλες επιφάνειες χρήση χλωρίνης με τελική συγκέντρωση 0,1% ή για μικρότερες επιφάνειες αιθανόλη συγκέντρωσης 70%, ώστε να αδρανοποιηθεί το ιικό φορτίο σε διάστημα 1 λεπτού.

* Η κ. Ουρανία Τζωράκη είναι επίκουρος καθηγήτρια, Τμήμα Ωκεανογραφίας και Θαλασσίων Βιοεπιστημών, Πανεπιστήμιο Αιγαίου.