ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Αποψη: Δεν θίγεται η περιβαλλοντική προστασία

Αποψη: Δεν θίγεται η περιβαλλοντική προστασία

Το προτεινόμενο σχέδιο νόμου για τον αιγιαλό αντιμετωπίζει τις νέες ανάγκες για νομοθετική ρύθμιση της οριοθέτησης και του δικαιώματος χρήσης του αγαθού αυτού, λαμβάνοντας υπόψη, αφενός την περιβαλλοντική προστασία του ευαίσθητου χώρου των παραθαλάσσιων, παραλιμνίων και παραποτάμιων περιοχών και αφετέρου τη σημασία του για την ανάπτυξη της χώρας. Καινοτομία αποτελούν η πρόβλεψη νέου τρόπου χάραξης του αιγιαλού και ο καθορισμός του συνόλου της ακτογραμμής σε όλη τη χώρα, σε αντίθεση με το 8%-10% που έχει χαραχθεί έως σήμερα με όλους τους προηγούμενους νόμους. Εξίσου σημαντικό στοιχείο που αφορά το σύνολο των άρθρων του νομοσχεδίου είναι ότι οι περιβαλλοντικές μελέτες αποτελούν το πρωταρχικό και κυριότερο στοιχείο που διέπει κάθε μορφή παραχώρησης, έργου ή χρήσης, του χώρου του αιγιαλού, του παλαιού αιγιαλού και της παραλίας. Αλλωστε, το σύνολο του νομοσχεδίου εκπονήθηκε σε στενή συνεργασία με το υπ. Περιβάλλοντος. Επιπλέον, θεσμοθετείται αντικειμενικός και ενιαίος τρόπος υπολογισμού του τμήματος που θα καταβάλλει κάθε χρήστης χώρου αιγιαλού και θαλάσσιου χώρου, με την εφαρμογή αλγόριθμου με συγκεκριμένα και αναλογικά κριτήρια, μεταξύ των οποίων την περιβαλλοντική επιβάρυνση που μπορεί να επιφέρει η κάθε χρήση. Ειδικότερα:

Το νομοσχέδιο δεν θίγει υφιστάμενες ρυθμίσεις για την περιβαλλοντική προστασία του αιγιαλού και της παραλίας, οι οποίες είναι αρμοδιότητος του ΥΠΕΚΑ. Αντιθέτως, διατηρείται ο πρωταρχικός ρόλος της προστασίας του περιβάλλοντος, καθώς η ύπαρξη περιβαλλοντικής μελέτης είναι απαραίτητη προϋπόθεση για οποιαδήποτε εκτέλεση έργου εντός του αιγιαλού και της παραλίας με το νομοσχέδιο αυτό. Με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις, η περιβαλλοντική αδειοδότηση προηγείται της παραχώρησης του αιγιαλού/παραλίας αντί να έπεται, όπως συνέβαινε με τον Ν. 2971/2001, με αποτέλεσμα να επισπεύδεται σημαντικά η διαδικασία (π.χ. με τον ισχύοντα νόμο, αίτημα παραχώρησης θαλάσσιου χώρου, πυθμένα και αιγιαλού για διέλευση υποδομών δικτύων ολοκληρωνόταν έπειτα από 4 χρόνια).

Σε κανένα σημείο του νομοσχεδίου δεν ορίζεται ότι είναι επιτρεπτή η αποκλειστική χρήση του αιγιαλού και της παραλίας. Σε κανένα σημείο δεν περιορίζεται με κανένα τρόπο η ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών. Αντιθέτως, η διασφάλιση της πρόσβασης του κοινού καθιερώνεται ρητώς, ενώ προβλέπεται ότι με την πράξη παραχώρησης τίθενται οι αναγκαίοι όροι για τη διασφάλιση της απόλαυσης των κοινόχρηστων πραγμάτων εκ μέρους του κοινού. Το νομοσχέδιο διατηρεί την ισχύουσα εξαίρεση του Νόμου 2971/2001 από την κοινοχρησία σε πολύ συγκεκριμένες περιπτώσεις που συντρέχουν λόγοι δημόσιας ασφάλειας, δημόσιας υγείας ή αν αυτό επιβάλλεται για την προστασία πρωτίστως των ίδιων των πολιτών (π.χ. μη διέλευση από αιγιαλό όπου εκτελείται βιομηχανική δραστηριότητα {φορτοεκφορτώσεις κ.λπ.}). Δεν επιχειρείται άρση των περιορισμών στα όρια έκτασης για τις παραχωρήσεις αιγιαλού. Αυτό προκύπτει ρητώς από τη διάταξη που εξουσιοδοτεί τον υπουργό Οικονομικών να θεσπίζει τα σχετικά όρια. Δέσμευση του υπ. Οικονομικών είναι η διατήρηση του ανώτατου εμβαδού ανά παραχώρηση των 500 τ.μ., η μείωση της ελεύθερης ζώνης των 100 μέτρων σε 70 και η διατήρηση μεγάλου μέρους κάθε αιγιαλού – παραλίας ελεύθερου από παραχωρήσεις.

Οχι μόνο δεν διευκολύνεται η δημιουργία μόνιμων κατασκευών στον αιγιαλό, αλλά αυστηροποιείται το σχετικό πλαίσιο. Με την αναφορά του νόμου σε παραχώρηση της χρήσης όταν είναι απολύτως απαραίτητη και έπειτα από περιβαλλοντική μελέτη διασφαλίζεται η αυστηρή και αιτιολογημένη παραχώρηση και προστασία της κοινοχρησίας του αιγιαλού, όταν μπορεί ο σκοπός που επιδιώκεται με την παραχώρηση να επιτευχθεί με άλλα ηπιότερα μέσα.

Συμπερασματικά, βασικοί στόχοι του νομοσχεδίου είναι: Η απλοποίηση των γραφειοκρατικών διαδικασιών. Η αντικειμενοποίηση του τιμήματος παραχώρησης. Η υποχρεωτική υποβολή μελέτης περιβαλλοντικών όρων για κάθε μορφή χρήσης του αιγιαλού, ακόμα και σε περιπτώσεις που η κείμενη νομοθεσία δεν το απαιτεί. Η άμεση χάραξη του συνόλου του αιγιαλού της χώρας, με αποτέλεσμα και τη μεγαλύτερη δυνατότητα προστασίας τους, αλλά και τη μείωση των γραφειοκρατικών διαδικασιών που απαιτούνται για κάθε επιμέρους χάραξη. Η διασφάλιση παντού της καλύτερης δυνατής πρόσβασης του κοινού στη ζώνη αιγιαλού διά της θέσπισης υποχρεωτικής ζώνης παραλίας.

*Ο κ. Γούναρης είναι γ.γ. Δημόσιας Περιουσίας.