ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Γιγαντώνεται το κύμα του εθελοντισμού

Γιγαντώνεται το κύμα του εθελοντισμού

«Θέλω και εγώ να βοηθήσω, να δουλέψω με ασυνόδευτα ανήλικα σε έναν από τους καταυλισμούς προσφύγων». Την παραπάνω επιθυμία εκφράζουν με όλο και μεγαλύτερη ένταση και συχνότητα άνθρωποι από όλο τον κόσμο, τους οποίους έχουν «στοιχειώσει» οι εικόνες των προσφύγων που πνίγηκαν στην προσπάθειά τους να έρθουν στην Ευρώπη, αλλά και εκείνων που βρίσκονται τώρα εγκλωβισμένοι στην Ειδομένη. Η αύξηση του εθελοντικού κύματος καταγράφεται και σε αριθμούς: 16.832 άτομα –από την Ελλάδα– έκαναν αίτηση για θέσεις εθελοντικής εργασίας το 2015 στην ιστοσελίδα του Volunteers4Greece, ενώ το 2014 ο αριθμός των υποψηφίων εθελοντών στον ίδιο ιστότοπο ήταν 14.587 άτομα. Η καμπάνια ευαισθητοποίησης που ξεκίνησε στις 25 Φεβρουαρίου η ΜΚΟ Praksis έχει μεγάλη ανταπόκριση, με 250 άτομα να έχουν ήδη κάνει αίτηση για να αναλάβουν «δράση».

Την ορθή διαχείριση του συνεχώς αυξανόμενου κύματος εθελοντισμού στη χώρα μας συζήτησαν ειδήμονες από την Ελλάδα και τις ΗΠΑ στη Διεθνή Ημερίδα για τον Εθελοντισμό που διοργάνωσε το Volunteers4Greece στο πλαίσιο του προγράμματος «Είμαστε όλοι πολίτες» του Ιδρύματος Μποδοσάκη, που χρηματοδοτείται από τα EEA Grants. «Οι διασώσεις, που πολλοί εθελοντές φιλοδοξούν να αναλάβουν, δεν μπορούν να γίνονται αυθαίρετα, ούτε από δεινούς κολυμβητές ούτε καν από επαγγελματίες διασώστες», διευκρινίζει η κ. Δανάη Βαλλιανάτου, υπεύθυνη ανθρωπίνων πόρων της Praksis, που διαθέτει πάνω από 600 εθελοντές και 370 εργαζόμενους, «η ομάδα μας έχει περάσει ειδική εκπαίδευση, ενώ προηγείται συνεννόηση με το λιμενικό και τις υπόλοιπες ΜΚΟ».

Μεγάλο ενδιαφέρον εκδηλώνεται από ξένους γιατρούς για εθελοντική εργασία στα κέντρα φιλοξενίας προσφύγων. «Για να μπορούν να το κάνουν νόμιμα, απαιτούνται, σύμφωνα με τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών, περίπου τρεις μήνες για τους πολίτες της Ε.Ε. ή περισσότερο διάστημα για πολίτες εκτός Ε.Ε., ώστε να λάβουν άδεια εξασκήσεως επαγγέλματος».

«Προσέρχονται όλοι με πολύ υψηλές προσδοκίες», συνεχίζει η ίδια, «εμείς καλούμαστε να τους παρουσιάσουμε τις υφιστάμενες συνθήκες, χωρίς, όμως, να τους αποκαρδιώσουμε», λέει η εκπρόσωπος της ΜΚΟ, που έχει 35 προγράμματα εν εξελίξει και παρουσία σε όλα τα κέντρα πρώτης υποδοχής της χώρας. Οι ενδιαφερόμενοι παρακολουθούν εκπαίδευση για εθελοντές, ενώ σε κάθε πρόγραμμα ένα στέλεχος της Praksis είναι υπεύθυνος εθελοντών. Παλιότερα, τα εν λόγω σεμινάρια γίνονταν μια φορά τον μήνα, τώρα γίνονται έως και τρεις φορές μηνιαίως. Η κ. Βαλλιανάτου προτρέπει τους συναδέλφους της να προτείνουν ένα ορισμένο πλαίσιο δράσης, το οποίο θα «γεμίζει» τους ενδιαφερόμενους χωρίς να τους εξοντώνει.

Στις ΗΠΑ, σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο «Points of Light», 62,8 εκατ. άνθρωποι, δηλαδή το 26% του πληθυσμού, είναι εθελοντές. «Ο εθελοντισμός είναι μέρος της κουλτούρας μας, καθώς είμαστε χώρα μεταναστών», σημείωσε μεταξύ άλλων η Meridith Rentz, υπεύθυνη προσωπικού του εν λόγω δικτύου, «ήμασταν, επομένως, αναγκασμένοι να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον». Επειτα από μεγάλες καταστροφές, όπως ο τυφώνας Κατρίνα, το κύμα του εθελοντισμού γιγαντώνεται. Στους Αμερικανούς έχει γίνει πλέον συνείδηση ότι η εθελοντική προσφορά δεν συνεπάγεται οικονομική δωρεά, «αλλά η προσφορά προσωπικού χρόνου, δικτύωσης και τεχνογνωσίας». Το ζητούμενο για εκείνους είναι η ευελιξία: να προσφέρουν όποτε και όπως μπορούν.

Η ευελιξία μοιάζει να είναι και εντός συνόρων το μυστικό για την επιτυχημένη λειτουργία του εθελοντισμού. Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να μπορούν να αναλάβουν ρόλους διαφορετικούς απ’ ό,τι στην «πραγματική» τους ζωή: να ταξινομούν ρούχα, να μαγειρεύουν σε καζάνια, να επιτηρούν το παιχνίδι των παιδιών σε μια αλάνα. Οι ανάγκες, όπως τονίζουν όλοι οι εμπλεκόμενοι, δεν περιορίζονται μόνο στις ακτές, αλλά σε όλη τη χώρα όπως και στα «μετόπισθεν», όπου οργανώνεται η ανθρωπιστική βοήθεια για τους πρόσφυγες.