ΚΟΣΜΟΣ

Επαινοι Στόλτενμπεργκ για Ζάεφ

04s1north_md

Ενώ η έναρξη διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση καθυστερεί λόγω των αντιφατικών μηνυμάτων που εκπέμπουν Βερολίνο, Παρίσι και Βρυξέλλες, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ επισκέφθηκε χθες τα Σκόπια σε μια εμφανή προσπάθεια να ενισχύσει την κυβέρνηση του Ζόραν Ζάεφ, που αδημονεί να επιδείξει στον λαό της ξακάθαρα κέρδη από τη συμφωνία των Πρεσπών.

«Είμαστε έτοιμοι να σας καλωσορίσουμε στη Συμμαχία», δήλωσε ο Στόλτενμπεργκ μετά τη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό της Βόρειας Μακεδονίας Ζόραν Ζάεφ. Τον περασμένο Φεβρουάριο, οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ κατέληξαν σε συμφωνία για την ένταξη της πρώην γιουγκοσλαβικής δημοκρατίας ως τριακοστού μέλους της Συμμαχίας, διαδικασία η οποία συνήθως ολοκληρώνεται σε χρονικό διάστημα ενός έτους.

Στις ίδιες δηλώσεις, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ επαίνεσε τα Σκόπια «για τις μεταρρυθμίσεις που έχουν υλοποιήσει». Η κυβέρνηση του Ζάεφ έχει στόχο να αυξήσει το ποσοστό των στρατιωτικών δαπανών της στο 2% του ΑΕΠ έναντι 1% που είναι σήμερα.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ πιέζει τις χώρες-μέλη να τηρήσουν τη δέσμευσή τους για αύξηση των στρατιωτικών δαπανών τους τουλάχιστον στο 2% του ΑΕΠ, γεγονός που έχει προκαλέσει προστριβές με ορισμένες συμμαχικές χώρες, όπως η Γερμανία.

Ενώ η ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ έχει ήδη δρομολογηθεί, η ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας παραμένει θολή. Την περασμένη εβδομάδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνέστησε την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τα Σκόπια, αλλά παραμένει αμφίβολο κατά πόσον το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα δώσει το πράσινο φως στο προσεχές μέλλον, καθώς οι θέσεις ισχυρών κρατών-μελών διίστανται. Η Γερμανία υποστηρίζει σθεναρά τη διεύρυνση της Ενωσης στα Δυτικά Βαλκάνια, και ιδιαίτερα την έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Βόρεια Μακεδονία. Δύο εβδομάδες πριν από το κρίσιμο δημοψήφισμα για τη συμφωνία των Πρεσπών η Γερμανίδα καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ είχε επισκεφθεί τα Σκόπια, απ’ όπου κάλεσε τους πολίτες να υποστηρίξουν την επίλυση της διαφοράς με την Ελλάδα για το ονοματολογικό, με την υπόσχεση ότι κάτι τέτοιο θα άνοιγε τον δρόμο προς την Ε.Ε. Ωστόσο, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, παρότι επίσης υποστήριξε τη συμφωνία των Πρεσπών, ήταν περισσότερο συγκρατημένος, θεωρώντας ότι η Βόρεια Μακεδονία, όπως και η Αλβανία, απέχει πολύ από το να ανταποκρίνεται στο κοινοτικό κεκτημένο όταν πρόκειται για την καταπολέμηση της διαφθοράς, την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και άλλους τομείς της δημόσιας ζωής.

Οπως σημειώνει ο Ιβάν Νικολόφσκι στο περιοδικό Balkan Insight, «η μόνιμη καθήλωση των Σκοπίων στην αίθουσα αναμονής μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις. Τα αυταρχικά και εθνικιστικά φαντάσματα του παρελθόντος μπορεί να αφυπνιστούν, ενώ εξωτερικοί παράγοντες όπως η Μόσχα, η Κίνα και η Τουρκία δεν θα διστάσουν να επέμβουν στα εσωτερικά της χώρας». Υπό αυτό το πρίσμα, θεωρεί αναγκαία τη γρήγορη έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, οι οποίες άλλωστε δεν προδικάζουν αυτομάτως την ένταξη.