ΚΟΣΜΟΣ

Τολμηρός δήμαρχος και γάμοι ομοφυλοφίλων

O απεσταλμένος της βρετανικής «Ιντιπέντεντ», Αντριου Γκάμπελ, περιέγραφε ως εξής, την περασμένη Δευτέρα, την αιφνίδια αλλαγή στο προεκλογικό σκηνικό των ΗΠΑ: «Μέσα σε λιγότερο από τρεις εβδομάδες, το Δημαρχείο του Σαν Φρανσίσκο εκτόπισε το Ιράκ, την οικονομία, ακόμη και τις προκριματικές εκλογές για το χρίσμα των Δημοκρατικών από την πρώτη γραμμή του μετώπου, στην αμερικανική πολιτική σκηνή. Ζευγάρια ομοφυλοφίλων συνωστίζονται γύρω από το οικοδομικό τετράγωνο του Δημαρχείου, ακολουθούμενα σε κάθε τους βήμα από τηλεοπτικά συνεργεία. Μέχρι στιγμής, περισσότεροι από 3.400 ομοφυλόφιλοι έχουν καταθέσει αίτηση γάμου, προσπαθώντας να αδράξουν την ευκαιρία, όσο ακόμη διαρκεί. Οι συντηρητικοί εκπρόσωποι των «οικογενειακών αξιών» βυσσοδομούν, νομικές αγωγές εκτοξεύονται προς πάσαν κατεύθυνση και οι πολιτικοί αναγκάζονται να διαλέξουν στρατόπεδο και να πάρουν θέση για ένα θέμα που οι περισσότεροι θα επιθυμούσαν διακαώς να αποφύγουν».

Ο άνθρωπος που άνοιξε το κουτί της Πανδώρας είναι ο Γκάβιν Νιούσομ, νεοεκλεγείς δήμαρχος του Σαν Φρανσίσκο. Παγκοσμίως… άγνωστος μέχρι πρόσφατα, ο 36χρονος πολιτικός των Δημοκρατικών εκτοξεύθηκε στην πρώτη γραμμή της διεθνούς επικαιρότητας στις 12 Φεβρουαρίου όταν, αψηφώντας τη νομοθεσία της Καλιφόρνια, επέτρεψε τους γάμους μεταξύ ομοφυλοφίλων στην πόλη του. Σε χρόνο μηδέν, εκατοντάδες συμπολίτες του έσπευσαν να νομιμοποιήσουν το δικαίωμά τους στη διαφορετικότητα με την -όχι και τόσο αντικομφορμιστική, είναι αλήθεια- επιλογή τους να παντρευτούν στο ίδιο κτίριο όπου ένωναν τις τύχες τους, πριν πενήντα χρόνια, η Μέριλιν Μονρόε με τον σούπερ σταρ του αμερικανικού μπέιζμπολ, Τζο Ντι Μάτζιο. H ατμόσφαιρα «λύτρωσης» μεταξύ των ομοφυλοφίλων στην παραδοσιακά φιλελεύθερη πόλη της Δυτικής Ακτής αντικατοπτρίζεται στις δηλώσεις ορισμένων εκπροσώπων τους στην ισπανική «Ελ Παΐς», όπου η ευεργετική εξέλιξη παρομοιαζόταν με «τη συνέχεια των μεγάλων δημοκρατικών κινημάτων της δεκαετίας του ’60 για τη χειραφέτηση των μαύρων» ή ακόμη και με την… «πτώση του άλλου Τείχους του Βερολίνου»!

Πονοκέφαλος για Δημοκρατικούς

Οπως ασφαλώς ανέμενε ο Γκάβιν Νιούσομ -ένας ιδιοκτήτης εστιατορίου και επιχειρηματίας στον τομέα του κρασιού, που μεταμορφώθηκε εν μια νυκτί από «γκρίζο άνθρωπο του κατεστημένου» σε τολμηρό ριζοσπάστη- η πρωτοβουλία του δεν έμεινε χωρίς απάντηση. O επίσης νεοεκλεγείς κυβερνήτης της Καλιφόρνια και τυπικός εκπρόσωπος των πιο συντηρητικών, ανδροκρατικών προτύπων, Αρνολντ Σβαρτσενέγκερ, τον παρέπεμψε στο πολιτειακό Ανώτατο Δικαστήριο, εγκαλώντας τον για παραβίαση της υφιστάμενης νομοθεσίας. O ίδιος ο πρόεδρος Μπους, φανατικός υποστηρικτής των «οικογενειακών αξιών» και των χριστιανικών λόμπι, πήρε μια άκρως αμφιλεγόμενη πρωτοβουλία: Ζήτησε την προώθηση μιας συνταγματικής μεταρρύθμισης ώστε να απαγορευθούν οι γάμοι μεταξύ ομοφυλοφίλων, δεδομένου ότι οι Πατέρες του Εθνους δεν είχαν φροντίσει να επιλύσουν, στην εποχή τους, ένα ζήτημα που μετά από δύο αιώνες θα αποδεικνυόταν τόσο ακανθώδες. Αλλά ο Γκάβιν Νιούσομ έχει αναδειχθεί σε μεγάλο πονοκέφαλο ακόμη και για το κατεστημένο του δικού του κόμματος, των Δημοκρατικών. O Τζον Κέρι, θριαμβευτής στις προκριματικές εκλογές του κόμματος και αντίπαλος του Μπους στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου, βλέπει να εισβάλει στο κέντρο της προεκλογικής αντιπαράθεσης ένα θέμα που θα ήθελε με κάθε τρόπο να αποφύγει. Μπορεί στο φιλελεύθερο Σαν Φρανσίσκο η πρωτοβουλία του Νιούσομ να είναι εξαιρετικά δημοφιλής, αλλά η «βαθιά Αμερική» περί άλλων τυρβάζει. Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση του περιοδικού «Νιούσγουικ», μόνο το 23% των Αμερικανών συμφωνεί με τους γάμους μεταξύ ομοφυλοφίλων, ενώ το 53% τάσσεται υπέρ της συνταγματικής αναθεώρησης που προτείνει ο Μπους.

Η άποψη του Νιούσομ είναι ξεκάθαρη: «Και το 1967, όταν γεννήθηκα, οι γάμοι μεταξύ λευκών και μαύρων ήταν παράνομοι σε πολλές πολιτείες και η πλειοψηφία των Αμερικανών τασσόταν εναντίον τους. O πολιτικός οφείλει να κάνει αυτό που θεωρεί σωστό, αδιαφορώντας για το κόστος. H πρόταση συνταγματικής αναθεώρησης είναι μια αναίσχυντη πράξη από την πλευρά του Μπους. Αν θέλει να προσγειώνεται σε αεροπλανοφόρα για να στέλνει πολιτικά μηνύματα, αυτό είναι δικαίωμά του. Αλλά να παίζει με ένα ιερό θέμα, όπως είναι το Σύνταγμα των ΗΠΑ, για να κερδίσει τις εκλογές, αυτό είναι απαράδεκτο. Ξέρω ότι η πολιτική μου σταδιοδρομία μπορεί να τελειώσει εδώ. Αλλά υπάρχουν ορισμένα πράγματα που υπερβαίνουν τους πολιτικούς και τις πολιτικές. Κι αυτά τα πράγματα λέγονται αξίες».

Χρυσή ευκαιρία προβολής

Υπάρχουν κι αυτοί, πάντως, που δεν πείθονται από αυτή την ιδεαλιστική ρητορεία. Ορισμένοι ισχυρίζονται ότι ο Νιούσομ παίζει εκ του ασφαλούς, γνωρίζοντας ότι η πρωτοβουλία του είναι δημοφιλής στο εκλογικό του σώμα και ότι βρήκε μια χρυσή ευκαιρία για να αναδειχθεί σε εθνικού διαμετρήματος πολιτικό. Οι γάμοι μεταξύ ομοφυλοφίλων ήδη επεκτείνονται σε Μασαχουσέτη, το Σικάγο και το Νέο Μεξικό. Πρόσφατη απόφαση του ανωτάτου δικαστηρίου της Μασαχουσέτης απαγόρευσε στις αρχές να κηρύξουν άκυρους τους σχετικούς γάμους. Αν το φαινόμενο συνεχίσει να αναπτύσσεται με ρυθμούς χιονοστιβάδας, τους αμέσως επόμενους μήνες, είναι πιθανό να δημιουργηθεί μια ντε φάκτο κατάσταση που θα είναι δύσκολο να ανατραπεί από οποιαδήποτε συντηρητική πλειοψηφία του Κογκρέσου.