ΚΟΣΜΟΣ

Αρης: το έδαφος όμοιο με της Γης

PINO, ΝΕΒΑΔΑ. Οι έρευνες στην επιφάνεια του Αρη επιτρέπουν στους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα την ανάπτυξη και εξάπλωση των ερήμων στη Γη και τις δυνατότητες αξιοποίησης υδάτινων πόρων που βρίσκονται σε μεγάλα βάθη του υπεδάφους.

«Ολες οι εικόνες από την επιφάνεια του Αρη είναι παραπλήσιες, σχεδόν όμοιες, με ό,τι βλέπουμε στις ερήμους της Γης. Και στα δύο αυτά μέρη διαπιστώνουμε την ύπαρξη καναλιών, που δημιουργήθηκαν από βροχές σε μακρινό γεωλογικό παρελθόν», λέει ο δρ Φαρούκ αλ Μπαζ, επιστημονικός συνεργάτης της NASA. O δρ Αλ Μπαζ, γεννημένος στην Αίγυπτο, υπήρξε επιστημονικός σύμβουλος του προέδρου Σαντάτ, ενώ σήμερα αναλύει δορυφορικές εικόνες, αναζητώντας ίχνη υπόγειου ύδατος στις ερήμους της ανατολικής Αραβικής Χερσονήσου. O πρόεδρος του αμερικανικού Ινστιτούτου Μελετών της Ερήμου (DRI) Στίβεν Ουάλας εκτιμά ότι ο δρ Αλ Μπαζ είναι πρωτοπόρος στη χρήση δορυφορικών εικόνων για την εξερεύνηση των πλέον αφιλόξενων σημείων του πλανήτη μας.

«Οι έρευνες του Αλ Μπαζ αποκάλυψαν τον ρόλο που παίζουν οι εναλλασσόμενοι ξηροί και υγροί κλιματολογικοί κύκλοι σε ερημικές περιοχές. Αναγνώρισε επίσης τις δυνάμεις οι οποίες ρυθμίζουν τη συγκέντρωση υπόγειων υδάτων στις περιοχές αυτές», εξηγεί ο Ουάλας. Οι πρόσφατες έρευνες του Αλ Μπαζ εστιάζονται στην εναλλαγή υγρών και ξηρών κύκλων στη Γη, αποδεικνύοντας ότι είναι κοινοί σε όλες τις ερήμους του πλανήτη. «Οι σύγχρονες έρημοι δεν είναι τόσο υγρές όσο υπήρξαν στο παρελθόν. Βρισκόμαστε σήμερα στη μέση υγρού κλιματολογικού κύκλου. Οι μεγάλες έρημοι του κόσμου έχουν υποστεί τουλάχιστον πέντε σημαντικές κλιματολογικές αλλαγές, πέντε φάσεις, κατά τη διάρκεια των τελευταίων 500.000 ετών», εξηγεί ο δρ Αλ Μπαζ. O πιο πρόσφατος υγρός κύκλος είχε διάρκεια περίπου έξι χιλιάδων ετών, από την 9η χιλιετία προ Χριστού έως και την 3η χιλιετία π.Χ. Του κύκλου αυτού προηγήθηκε ξηρή περίοδος.

Αποτέλεσμα της ηλιακής δραστηριότητας

Ο δρ Αλ Μπαζ πιστεύει ότι οι κλιματολογικοί κύκλοι είναι αποτέλεσμα της ηλιακής δραστηριότητας. «Οταν η Γη δέχεται μεγάλη ποσότητα ακτινοβολίας από τον ήλιο, η θερμότητα προκαλεί εξάτμιση υδάτων από τους ωκεανούς στον Ισημερινό, επεκτείνοντας τα νέφη και οδηγώντας σε σημαντικές βροχοπτώσεις, που με τη σειρά τους περιορίζουν την έκταση των ερήμων. H έρημος, όμως, επεκτείνεται κατά τα έτη περιορισμένης ηλιακής δραστηριότητας», εξηγεί ο δρ Αλ Μπαζ.

Οι σημαντικές βροχοπτώσεις κατά τη διάρκεια των «υγρών κύκλων» πρέπει να οδηγούν στην εναπόθεση μεγάλων ποσοτήτων ύδατος στο υπέδαφος των ερήμων. «Το μεγαλύτερο μέρος των υδάτων αυτών παραμένει εγκλωβισμένο σε γεωλογικούς σχηματισμούς, βαθιά κάτω από τις άμμους. Οι έρευνές μας στην έρημο της Αιγύπτου επιβεβαίωσαν τη θεωρία μας αυτή», καταλήγει ο δρ Αλ Μπαζ.