ΚΟΣΜΟΣ

Εκλογικά κέρδη σε Αριστερά και Ακροδεξιά

ΠΑΡΙΣΙ. «Αντίο Ραφαρέν»! M’ αυτόν τον πρωτοσέλιδο τίτλο υποδέχθηκε χθες τα αποτελέσματα των γαλλικών, περιφερειακών εκλογών η εφημερίδα «Λιμπερασιόν», απηχώντας τις εκτιμήσεις πολλών πολιτικών αναλυτών ότι ο κεντροδεξιός πρωθυπουργός «μετράει ημέρες», προτού συμπληρωθούν δύο χρόνια από την ανάληψη των καθηκόντων του, τον Μάιο του 2002. H «ψήφος τιμωρίας» για τις αποτυχίες τής κεντροδεξιάς κυβέρνησης, ιδίως στο οικονομικό – κοινωνικό πεδίο, έβαλε τη σφραγίδα της στον χθεσινό, πρώτο γύρο των εκλογών για τις 26 περιφέρειες του γαλλικού κράτους. Από την αύξηση της συμμετοχής στις εκλογές (62,2% έναντι 58% το 1998) επωφελήθηκαν κυρίως οι σοσιαλιστές και οι σύμμαχοί τους, οι οποίοι υπέστησαν βαρύτατες ήττες στις προεδρικές και βουλευτικές εκλογές του 2002 και διέρχονται, έκτοτε, βαθιά κρίση πολιτικού προσανατολισμού και ηγεσίας.

Συγκεκριμένα, η Κεντροαριστερά εισέπραξε, σε πανεθνικό επίπεδο, το 40,3% των ψήφων έναντι 34,9% της κυβερνώσας Κεντροδεξιάς, η οποία είχε μείωση των ποσοστών της κατά 8% έναντι των βουλευτικών εκλογών του 2002. Πρέπει να σημειωθεί ότι, σε αντίθεση με τα ισχύοντα σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, οι περιφερειακές εκλογές της Γαλλίας έχουν έντονα πολιτικό χαρακτήρα, καθώς εκτίθενται σε αυτές ως υποψήφιοι υπουργοί και πρώτης γραμμής στελέχη όλων των κομμάτων. O ίδιος ο Ραφαρέν διετέλεσε πρόεδρος περιφερειακού συμβουλίου μέχρις ότου μετακομίσει στο πρωθυπουργικό μέγαρο της οδού Ματινιόν. O δεύτερος, αδιαμφισβήτητος νικητής των εκλογών ήταν το Εθνικό Μέτωπο του Ζαν- Μαρί Λεπέν. Οι συνδυασμοί της γαλλικής ακροδεξιάς εισέπραξαν, σε πανεθνικό επίπεδο, το 16,3% των ψήφων, σημειώνοντας άνοδο κατά 1% σε σύγκριση με τις προηγούμενες περιφερειακές εκλογές, αν και έμειναν ελάχιστα πίσω από το 16,8% των τελευταίων βουλευτικών εκλογών. Στο δεύτερο γύρο, η ακροδεξιά θα συμμετάσχει σε 17 περιφέρειες, διεκδικώντας τις τοπικές διοικήσεις. Ολα αυτά εδραιώνουν το κόμμα του Λεπέν στο ρόλο του «τρίτου πόλου» της γαλλικής πολιτικής ζωής, απομακρύνοντάς το από το περιθώριο μιας απλής ψήφου διαμαρτυρίας. Αντίθετα, από τη λαϊκή δυσαρέσκεια ελάχιστα ωφελήθηκε η γαλλική, νεοτροτσκιστικής απόκλισης ριζοσπαστική Αριστερά, η οποία συγκέντρωσε το 4,6% των ψήφων.

Γιατί έχασε η κεντροδεξιά

Η εκλογική αιμορραγία της γαλλικής κεντροδεξιάς αποδίδεται σε τρεις, κυρίως, παράγοντες: Κατά πρώτον, στην έντονη οικονομική καχεξία της Γαλλίας, το ΑΕΠ της οποίας αυξήθηκε μόλις κατά 0,3% το 2003, ενώ η ανεργία παραμένει στο 9,6%. H πρόσφατη «εξέγερση των διανοουμένων» κατά των περικοπών στα κονδύλια για την έρευνα έπαιξε καταλυτικό ρόλο για την εκλογική αποκρυστάλλωση της ευρύτερης, λαϊκής δυσαρέσκειας. O δεύτερος, αρνητικός για την Κεντροδεξιά, παράγοντας ήταν οι καταγγελίες για σκάνδαλα εναντίον του πρώην πρωθυπουργού και ηγετικής φυσιογνωμίας του προεδρικού μπλοκ, Αλέν Ζιπέ. Τέλος, σημαντικό ρόλο φαίνεται ότι έπαιξε η ελάχιστα δημοφιλής προσωπικότητα του εν ενεργεία πρωθυπουργού, Ζαν Πιερ Ραφαρέν.

Σε ό,τι αφορά το Εθνικό Μέτωπο, πέραν της δημαγωγικά ξενόφοβης ρητορείας του, ρόλο έπαιξε η υπερδιόγκωση του προβλήματος της εγκληματικότητας και η υιοθέτηση μιας σκληρής, κατασταλτικής γραμμής τόσο από την προηγούμενη κυβέρνηση Ζοσπέν όσο και από την παρούσα, κεντροδεξιά πλειοψηφία. Μια τακτική που αντί να ροκανίζει την κοινωνική βάση της ακροδεξιάς, χαρίζει ευρύτερη νομιμοποίηση στον πολιτικό της λόγο. Πολιτικοί παρατηρητές πιθανολογούν ότι ο Σιράκ θα αναγκασθεί να προχωρήσει σε κυβερνητικό ανασχηματισμό. Αν θυσιασθεί στο άμεσο μέλλον ο Ραφαρέν, παραμένει αβέβαιο, εν μέρει δεν θα εξαρτηθεί από τον δεύτερο γύρο των εκλογών, την προσεχή Κυριακή.