ΚΟΣΜΟΣ

«Θηλιά» διεθνών πιέσεων στον Καντάφι

ΓΕΝΕΥΗ. Οι διεθνείς πιέσεις προς το καθεστώς του Μουαμάρ Καντάφι αυξήθηκαν δραματικά χθες, με τις ΗΠΑ να αναδιατάσσουν τις στρατιωτικές δυνάμεις τους γύρω από τη Λιβύη, τον Βρετανό πρωθυπουργό Κάμερον να προκρίνει την εφαρμογή ζώνης απαγόρευσης πτήσεων, την Ε. Ε. να ψηφίζει κατεπειγόντως κυρώσεις και το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να επισπεύδει τις προκαταρκτικές έρευνες με αντικείμενο πιθανά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στην πολυαίμακτη καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.

Η Λιβύη παραμένει μωσαϊκό πόλεων ελεγχόμενων είτε από την κυβέρνηση είτε από τους εξεγερμένους, στις τάξεις των οποίων έχουν προσχωρήσει πολλά στελέχη των ενόπλων δυνάμεων, που αρνήθηκαν να ανοίξουν πυρ εναντίον των διαδηλωτών. Οι αντικαθεστωτικοί προετοιμάζουν επίθεση κατά της Τρίπολης, η οποία παραμένει υπό τον έλεγχο του Καντάφι, ενώ αντιστρόφως οι δυνάμεις του Καντάφι σχεδιάζουν επιχειρήσεις ανακατάληψης των εξεγερμένων πόλεων.

Οπαδοί του Καντάφι διέλυσαν χθες διαδήλωση 400 ατόμων σε εργατική συνοικία της Τρίπολης, η οποία συνέπεσε με την κηδεία θύματος των κυβερνητικών δυνάμεων.

Παράλληλα, αεροπλάνα του Καντάφι επιχείρησαν χθες βομβαρδισμό αποθηκών με πυρομαχικά στο εξεγερμένο ανατολικό τμήμα της χώρας, με συγκεχυμένα αποτελέσματα. Εν τω μεταξύ, οι πρόσφυγες που έχουν εγκαταλείψει τη Λιβύη με προορισμό την Αίγυπτο, την Τυνησία, αλλά και την Αλγερία υπολογίζονται σε 100.000 και η διεθνής επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού κάνει λόγο για ανθρωπιστική κρίση.

Ανθρωπιστική κρίση απειλεί και όσους παραμένουν στη Λιβύη, όχι μόνο λόγω των βάρβαρων μέτρων που μετέρχεται το καθεστώς για να παραμείνει στην εξουσία, αλλά και λόγω της εκτίναξης των τιμών των αγαθών πρώτης ανάγκης.

Στο φόντο αυτό, αυξήθηκαν χθες οι πιέσεις από όλες τις πλευρές. Το Πεντάγωνο ανακοίνωσε ότι προχωρεί σε αναδιάταξη δυνάμεων, προκειμένου να υπάρξει «ευελιξία». «Εξετάζουμε διάφορα σενάρια και ως τμήμα αυτών αναδιατάσσουμε τις δυνάμεις μας, ώστε να είμαστε ευέλικτοι όταν ληφθούν αποφάσεις», ανακοίνωσε ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου συνταγματάρχης Ντέιβιντ Λάπαν. Αυτή τη στιγμή, δύο αμερικανικά αεροπλανοφόρα πλέουν στον Περσικό αλλά κανένα στη Μεσόγειο.

Απευθυνόμενη στη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ στη Γενεύη, η Αμερικανίδα υπουργός Εξωτερικών Χίλαρι Κλίντον δήλωσε ότι «όλες οι επιλογές είναι στο τραπέζι» και κάλεσε τον Καντάφι να εγκαταλείψει την εξουσία.

Από το βήμα της βρετανικής Βουλής, ο πρωθυπουργός Κάμερον δήλωσε ότι έχει δώσει εντολή στις βρετανικές ένοπλες δυνάμεις να ετοιμαστούν για το ενδεχόμενο επιβολής ζώνης απαγόρευσης πτήσεων πάνω από τον λιβυκό εναέριο χώρο. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα εξυπηρετούσε η χρήση της βρετανικής βάσης στο Ακρωτήρι της Κύπρου, όπως δήλωσε Βρετανός αξιωματούχος, σύμφωνα με τους Financial Τimes.

Ωστόσο, το ζήτημα φέρεται να προσκρούει για την ώρα σε αντιρρήσεις από την πλευρά της Ρωσίας. Ερωτηθείς αν συζητήθηκε το θέμα ζώνης απαγόρευσης πτήσεων στη συνεδρίαση υπουργών Εξωτερικών στην έδρα του ΟΗΕ στη Γενεύη, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ απάντησε: «Οχι, σε καμία περίπτωση».

Παραπομπή για εγκλήματα

Το Σάββατο, η Ρωσία έδωσε τη συγκατάθεσή της σε ένα ιστορικό, ομόφωνο ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, το οποίο καλεί το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να εξετάσει το ενδεχόμενο διάπραξης εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας στη Λιβύη. Ηταν η πρώτη φορά που το Συμβούλιο Ασφαλείας ζητεί ομόφωνα (15 – 0) την παραπομπή εν ενεργεία αρχηγού κράτους στη διεθνή ποινική δικαιοσύνη. Το ψήφισμα προτάθηκε από τις ΗΠΑ, παρόλο που δεν αναγνωρίζoυν τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, ενώ απέσπασε τη συγκατάθεση και της Κίνας, η οποία επίσης διαφωνεί με το δικαστήριο.

Ο Καντάφι πραγματοποίησε χθες μία ακόμη δήλωση που προδίδει απώλεια επαφής με την πραγματικότητα. «Ολοι οι συμπατριώτες μου με αγαπούν και θα πεθάνουν για να με υπερασπιστούν», δήλωσε σε συνέντευξή του στην Κριστιάν Αμανπούρ του αμερικανικού τηλεοπτικού δικτύου ABC. Γέλασε όταν ρωτήθηκε αν σκοπεύει να εγκαταλείψει την εξουσία, αρνήθηκε ότι βομβάρδισε διαδηλωτές και κάλεσε τον ΟΗΕ σε επιτόπια έρευνα.

Η κρίση έχει μειώσει κατά 50% τη λιβυκή παραγωγή πετρελαίου, όπως δήλωσε ο επικεφαλής της κρατικής λιβυκής πετρελαϊκής εταιρείας, Σούκρι Γκάνεμ. Ο Γκάνεμ δήλωσε ότι η μείωση οφείλεται στη μαζική έξοδο από τη χώρα των ξένων εργαζομένων στη βιομηχανία πετρελαίου και διέψευσε τις δηλώσεις του επιτρόπου ενέργειας της Ε. Ε., Γκίντερ Ετιγκερ, ότι «το μεγαλύτερο μέρος των λιβυκών πετρελαϊκών υποδομών έχει περάσει στα χέρια της αντιπολίτευσης».