ΚΟΣΜΟΣ

Νέα εικόνα του Τζον Κένεντι

nea-eikona-toy-tzon-kenenti0

Με ριζικά διαφορετικό τρόπο παρουσιάζεται ο πρόεδρος Κένεντι στα
σύγχρονα σχολικά εγχειρίδια των ΗΠΑ, σε σχέση με εκείνα
προηγούμενων δεκαετιών.

Σε βιβλίο Ιστορίας του 1968, ο Κένεντι εμφανίζεται σαν ήρωας
τραγωδίας, που πέφτει πρόωρα, στο απόγειο της μεταρρυθμιστικής του
πορείας.

Στις 1.000 ημέρες της προεδρίας του -διατείνεται το βιβλίο- ο
Κένεντι αναβίωσε την εικόνα της Αμερικής ως νεανικής,
εξερευνητικής, προοδευτικής κοινωνίας, που ατενίζει το μέλλον με
αυτοπεποίθηση και ελπίδα».

Ηδη από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, ο ενθουσιασμός αυτός
αποτελούσε μακρινή ανάμνηση.

Εγχειρίδιο του 1987 κάνει λόγο για «μυθολογία» που αναπτύχθηκε γύρω
από τα επιτεύγματα του Κένεντι, υπογραμμίζοντας ότι «οι προσδοκίες
που δημιούργησε οδήγησαν σε ελάχιστα νομοθετικά οφέλη».

Σε γενικές γραμμές, η εικόνα του 35ου προέδρου των ΗΠΑ εξελίχθηκε
από εκείνη ενός νεαρού, χαρισματικού προέδρου, ικανού να συγκινεί
τη νεολαία όλου του πλανήτη, σε έναν ρήτορα, του οποίου οι
φιλοδοξίες ξεπέρασαν κατά πολύ τα επιτεύγματα. Η αποτροπή της
πυρηνικής σύρραξης στην κρίση των πυραύλων της Κούβας το 1962 δεν
εξασφαλίζει, ούτε αυτή, τις δάφνες του παρελθόντος, ενώ ιδιαίτερη
έμφαση δίνεται στην εμμονή του JFK για εμπλοκή στο Βιετνάμ και στις
πολλές του ήττες από τη νομοθετική εξουσία.

Σε βιβλίο Ιστορίας του 1975, οι συγγραφείς αναφέρουν: «Οι
προεδρικές ικανότητες του Κένεντι φανερώθηκαν το 1962 στην κρίση
των πυραύλων. Η συνθήκη απαγόρευσης των πυρηνικών δοκιμών του 1963
υπήρξε η σημαντικότερη ειρηνευτική πρωτοβουλία μετά την έναρξη του
Ψυχρού Πολέμου».

Κείμενο απευθυνόμενο σε μαθητές αμερικανικών λυκείων το 1982, που
διδάσκεται ακόμη, επιλέγει εντελώς διαφορετική αφήγηση: «Προώθησε
τη νομοθεσία για την ισότητα των μαύρων με χαρακτηριστική έλλειψη
ενθουσιασμού… Πραγματική του κληρονομιά υπήρξε η τεράστια
ενίσχυση του αμυντικού προϋπολογισμού, που ώθησε την ΕΣΣΔ σε
επιτάχυνση της εξοπλιστικής κούρσας». Βιβλίο Ιστορίας του 2009
λέει: «Παρά τη φαινομενική νίκη των ΗΠΑ, η κρίση των πυραύλων άφησε
στη θέση της μία κομμουνιστική κυβέρνηση, λίγα μίλια από τις
αμερικανικές ακτές, ενώ η ταπείνωση του Κρεμλίνου έκανε τους
Σοβιετικούς ηγέτες να εγκαινιάσουν τη μεγαλύτερη εξοπλιστική κούρσα
εν καιρώ ειρήνης στην ιστορία».

Η σχολική ιστοριογραφία τη δεκαετία του 1980 χαρακτηρίστηκε από
τάση «αναθεωρητισμού», που όχι μόνο έδωσε έμφαση σε αδικίες, όπως
την κακομεταχείριση των Ινδιάνων, αλλά υπογράμμισε τα ελαττώματα
ιστορικών ινδαλμάτων, όπως το γεγονός ότι οι Πατέρες του
Αμερικανικού Εθνους ήταν ιδιοκτήτες σκλάβων.

Η μεταβολή αυτή, που ενισχύεται από την κριτική θεώρηση που
επιλέγει η τηλεόραση, η σύγχρονη ιστοριογραφία και οι
δημοσιογράφοι, έχει αλλάξει ριζικά την αντίληψη του κοινού για τον
Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι. Ενώ οι δημοσκοπήσεις προ δεκαετίας τον
εμφάνιζαν ως έναν από τους δημοφιλέστερους προέδρους, ξεπερνώντας
σε δημοτικότητα ακόμη και τον Αβραάμ Λίνκολν, πρόσφατες
σφυγμομετρήσεις φέρνουν τον Κένεντι στην 4η θέση, πίσω από τους
Ρόναλντ Ρέιγκαν, Λίνκολν και Μπιλ Κλίντον.

Ορισμένες πρωτοβουλίες της προεδρίας Κένεντι, όμως, παραμένουν
δημοφιλείς, όπως η ίδρυση της υπηρεσίας διεθνούς εθελοντικής
αρωγής, των Peace Corps και το διαστημικό πρόγραμμα.