ΚΟΣΜΟΣ

Κίνηση εντυπωσιασμού από την Αγκυρα

Κίνηση εντυπωσιασμού από την Αγκυρα

Ως κίνηση εντυπωσιασμού, χωρίς ουσιαστικό νόημα, χαρακτηρίζουν αναλυτές και στελέχη της τουρκικής αντιπολίτευσης την απόφαση της Εθνοσυνέλευσης στην Αγκυρα να συστήσει ειδική επιτροπή με στόχο τη διερεύνηση των σκανδάλων διαφθοράς με πρωταγωνιστές υπουργούς της κυβέρνησης Ερντογάν.

Την ίδια στιγμή, τις προεδρικές βλέψεις του Ερντογάν έρχονται να ενισχύσουν τα ρωμαλέα ποσοστά που εξασφάλισαν στις δημοτικές εκλογές οι υποστηριζόμενοι από το ΑΚΡ υποψήφιοι σε όλη τη χώρα. Βέβαιο θεωρείται έτσι ότι ο Τούρκος πρωθυπουργός θα καταθέσει υποψηφιότητα για τις προεδρικές εκλογές του Αυγούστου και αυτό παρά την εκπεφρασμένη διαφωνία του σημερινού προέδρου Αμπντουλάχ Γκιουλ.

Η ψήφος της Εθνοσυνέλευσης θα δώσει την ευκαιρία στους Τούρκους νομοθέτες να λάβουν γνώση του περιεχομένου της ογκώδους εκθέσεως (300 σελίδες) των προανακριτικών Αρχών. Σύμφωνα με την έκθεση, οι παραιτηθέντες τον Δεκέμβριο υπουργοί Εσωτερικών, Περιβάλλοντος και Οικονομίας, εισέπρατταν παράνομες προμήθειες, μέσω των υιών τους, για μεγάλα κατασκευαστικά έργα. Ανάλογες «σκιές» γύρω από δραστηριότητες του υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων οδήγησαν στην παραίτησή του.

Το έργο της επιτροπής, που θα συνέλθει για πρώτη φορά μέσα στην εβδομάδα, θα διακοπεί πάντως τον Ιούλιο, ενόψει των προεδρικών εκλογών του Αυγούστου. Η ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία του ΑΚΡ εγγυάται, όμως, τη φιλική στάση της επιτροπής απέναντι στην κυβέρνηση.

Σε άρθρο του στην εφημερίδα Hurriyet αυτή την εβδομάδα, ο Τούρκος αναλυτής Μουράτ Γερκίν εκτιμά πως ο Ταγίπ Ερντογάν επιδιώκει με μία πέτρα (τη νίκη του στις δημοτικές εκλογές της 30ής Μαρτίου) να χτυπήσει όχι δύο, αλλά τρία τρυγόνια.

Πρώτος στόχος του πρωθυπουργού, εξηγεί ο Γερκίν, είναι η αποσιώπηση της υπόθεσης χρηματισμού των υπουργών του. Η απόφαση για σύσταση κοινοβουλευτικής επιτροπής μπορεί να εξυπηρετήσει άριστα τα σχέδια του πρωθυπουργού, χάρη στους βασανιστικά αργούς ρυθμούς της Εθνοσυνέλευσης, αλλά κυρίως χάρη στην ισχυρή κοινοβουλευτική πλειοψηφία του ΑΚΡ.

Δεύτερος –και σημαντικότερος– στόχος του Ερντογάν είναι η διασφάλιση της προεδρίας. Την περασμένη εβδομάδα, κάθε ελπίδα του σημερινού προέδρου Γκιουλ να παραμείνει στη θέση του εξανεμίστηκε, ύστερα από μαραθώνια συνεδρίαση της εκτελεστικής επιτροπής του κυβερνώντος κόμματος.

Στη συνεδρίαση αυτή, η εκτελεστική επιτροπή αποφάσισε να διατηρήσει εν ισχύι το όριο των τριών θητειών στην εκτελεστική εξουσία. Αυτό σημαίνει ότι ο Ταγίπ Ερντογάν δεν θα μπορεί να παραμείνει στην πρωθυπουργία μετά τις βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου 2015.

Η απόφαση της εκτελεστικής επιτροπής δεν αφήνει πια καμία αμφιβολία για τις προθέσεις του Ερντογάν και τις βλέψεις του για την προεδρική κατοικία στην κορυφή του λόφου Τσανκαγιά της Αγκυρας. Τα σχέδια του Ερντογάν δεν πρόκειται να τροποποιήσει η διαφωνία του Αμπντουλάχ Γκιουλ, που δήλωσε πριν από δύο εβδομάδες ότι δεν προτίθεται να γίνει ο «Μεντβέντεφ» του Ερντογάν, ένας πρωθυπουργός χαμηλού προφίλ, διαρκώς στην υπηρεσία του πολιτικού του μέντορα.

Στο μεταξύ, στη διένεξη μεταξύ Ταγίπ Ερντογάν και Φετουλάχ Γκιουλέν στέκεται σε πρόσφατο κύριο άρθρο της η εφημερίδα New York Times, συστήνοντας στην αμερικανική κυβέρνηση να μείνει μακριά από την υπόθεση και να μην εγκρίνει αίτημα έκδοσης του αυτοεξόριστου ισλαμιστή κληρικού Γκιουλέν στην Τουρκία. Υπενθυμίζοντας πως Ερντογάν και Γκιουλέν υπήρξαν στο πρόσφατο παρελθόν στενοί σύμμαχοι, η εφημερίδα καλεί την κυβέρνηση Ομπάμα να αγνοήσει τις σημερινές εκκλήσεις της Αγκυρας, λόγω της μικροπολιτικής σκοπιμότητας που υποκρύπτουν. «Ο κ. Ερντογάν οφείλει να διεξαγάγει μόνος τις δικές του πολιτικές μάχες», καταλήγουν οι Times. Στην προσπάθεια προσεταιρισμού της Ουάσιγκτον στη «γραμμή» Ερντογάν εντάσσουν εξάλλου ορισμένοι αναλυτές την παραγγελία δύο μαχητικών αεροσκαφών F-35, έναντι 16 δισ. δολαρίων, που κατέθεσε την Πέμπτη η Τουρκία στην αμερικανική Lockheed Martin.