ΚΟΣΜΟΣ

Αποχή ρεκόρ δείχνουν οι δημοσκοπήσεις σε όλες τις χώρες

Αποχή ρεκόρ δείχνουν οι δημοσκοπήσεις σε όλες τις χώρες

Για πρωτόγνωρα ποσοστά αποχής στις εκλογές για το Ευρωκοινοβούλιο κάνουν λόγο αναλυτές από όλη την Ευρώπη, προειδοποιώντας για ανεπανόρθωτο πλήγμα στο όραμα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Σε σφυγμομέτρηση που πραγματοποίησε την Τετάρτη η εταιρεία YouGov, για λογαριασμό του γαλλογερμανικού τηλεοπτικού δικτύου Arte, μεταξύ χιλίων Γερμανών και ισάριθμων Γάλλων, το ποσοστό όσων δήλωσαν ότι δεν θα προσέλθουν στις κάλπες υπερβαίνει το 47%. Την ανησυχητική αποστασιοποίηση των ψηφοφόρων από την εκλογική διαδικασία διαπιστώνει και ο Γάλλος αρθρογράφος Ολιβιέ Μπιφό, που προβλέπει ποσοστό αποχής μεγαλύτερο του 60% στη Γαλλία.

Τα τελευταία 35 χρόνια, η αδιαφορία των ψηφοφόρων για τις ευρωεκλογές αυξάνεται σταθερά. Ενώ η αποχή το 1979 έφθανε το 38% κατά μέσο όρο στα τότε εννέα κράτη-μέλη, αυτή κορυφώνεται το 2009, με 56,9%.

Ο αρχικός ενθουσιασμός των «νιόφερτων» –Ισπανία, Πορτογαλία το 1986 και Αυστρία, Φινλανδία και Σουηδία το 1995– έσβησε, με τα εκλογικά σώματα των χωρών αυτών να ευθυγραμμίζονται με το γενικό κλίμα απογοήτευσης. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Ελλάδας, που απολάμβανε ρωμαλέα ποσοστά συμμετοχής της τάξης του 75% στις ευρωεκλογές μεταξύ 1984 και 2004. Το 2009, μόλις 52,6% των Ελλήνων επέλεξαν να ψηφίσουν.

Στη Γαλλία, η τάση αυτή συνοδεύθηκε από ευθεία αμφισβήτηση της σημασίας των ευρωπαϊκών θεσμών. «Ο ρόλος του Ευρωκοινοβουλίου είναι ολοένα και πιο ασαφής για τους Γάλλους ψηφοφόρους», λέει ο Ζερόμ Φουκέ, αναλυτής της εταιρείας δημοσκοπήσεων Ifop.

Ενδεικτική της υποβάθμισης της σημασίας των εκλογών από τον ίδιο τον πολιτικό κόσμο της Γαλλίας, είναι η επίμονη συζήτηση γύρω από τη θέση που θα καταλάβει στην «ευρωκάλπη» το Εθνικό Μέτωπο της Μαρίν Λεπέν. Δεν είναι τυχαίο ότι η πρόεδρος του Μετώπου κάλεσε τον Φρανσουά Ολάντ να προετοιμάσει την παραίτησή του, σε περίπτωση που το κόμμα της αναδειχθεί στην πρώτη θέση. Την πιθανότητα αυτή ενισχύουν οι τελευταίες δημοσκοπήσεις, όπως αυτή της Ifop για λογαριασμό του περιοδικού Paris-Match την Τρίτη, που δίνει την πρώτη θέση με 24% στο Εθνικό Μέτωπο, με το κεντροδεξιό UMP να ακολουθεί με 22,5% και τους Σοσιαλιστές στην τρίτη θέση με μόλις 17%.

Ιδεολογικές αντιθέσεις

Την προοπτική της μεγάλης αποχής φοβάται, όμως, και η Μαρίν Λεπέν. Σε εκτενή του ανάλυση στη «Le Monde» της περασμένης Κυριακής, ο Αμπέλ Μεστρ περιγράφει τις ιδεολογικές αντιθέσεις, στις οποίες έχει περιπέσει η πρόεδρος του ακροδεξιού Μετώπου, στην προσπάθειά της να πείσει τους οπαδούς της να συμμετάσχουν στη στελέχωση ενός θεσμού –του Ευρωκοινοβουλίου– τον οποίο δεν σταματά να περιφρονεί και να καταγγέλλει.

Το Μέτωπο δεν πέτυχε άλλωστε ικανοποιητικά ποσοστά σε καμία ευρωπαϊκή εκλογική αναμέτρηση, εκτός εκείνης του 1984, όταν ο πατέρας της Μαρίν, Ζαν-Μαρί, είχε πραγματοποιήσει το πραγματικό «ντεμπούτο» του στο πολιτικό προσκήνιο, με 11%. Την τάση αυτή απειλεί, όμως, να ανατρέψει η «νέα γενιά» της γαλλικής ακροδεξιάς, που παράλληλα με το ευρωσκεπτικιστικό της μήνυμα, επιλέγει να υπογραμμίζει την αντίθεσή της στη λιτότητα, την παρούσα πολιτική απασχόλησης, την Κοινή Αγροτική Πολιτική και το Διατλαντικό Σύμφωνο Ελεύθερου Εμπορίου.

Η Νόνα Μαγιέρ, επικεφαλής ερευνών στη Σχολή Πoλιτικών Επιστημών του Παρισιού (Science Po), εξηγεί: «Ο μόνος τρόπος που διαθέτει η Μαρίν Λεπέν για να συσπειρώσει και να κινητοποιήσει τους ψηφοφόρους του Μετώπου είναι να τους τρομάξει και να αξιοποιήσει την οργή τους για την πολιτική Ολάντ. Τα κύρια επιχειρήματά της θα παραμείνουν τα ίδια: μεταναστευτικός κίνδυνος, απώλεια εθνικής κυριαρχίας και ταυτότητας».