ΚΟΣΜΟΣ

Το πέρασμα τρομοκρατών από την Τουρκία

Το πέρασμα τρομοκρατών από την Τουρκία

Η έκκληση ήρθε από τη Σουηδία: δύο νεαροί μουσουλμάνοι είχαν εγκαταλείψει τη Στοκχόλμη και σύντομα θα ήταν τρομοκράτες υπό εκπαίδευση, εκτός εάν οι τουρκικές αρχές τους συλλάμβαναν στον δρόμο.

Η τουρκική ασφάλεια εμπόδισε τους άνδρες που κατέφθασαν μεταμφιεσμένοι σε αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης με εισιτήρια χωρίς επιστροφή, όπως αποκαλύπτουν οι Greg Miller και Souad Mekhennet σε άρθρο τους στην εφημερίδα The Washington Post. Στάλθηκαν πίσω στη Σουηδία αλλά οκτώ ημέρες αργότερα, οι δύο νεαροί έφτασαν σε τουρκικό λιμάνι με πλοίο από την Κω.

Οι απελάσεις των επίδοξων ισλαμιστών μαχητών τον περασμένο χρόνο αποτελούν κατά κάποιο τρόπο δείγμα της ουσιώδους προόδου που έχει σημειωθεί στη συνεργασία μεταξύ των δυτικών κυβερνήσεων και της Τουρκίας σε επίπεδο πληροφοριών και ελέγχου της ροής των στρατολογημένων ξένων προς τη Συρία.

Συνέπεια, ωστόσο, των εκατοντάδων παρόμοιων υποθέσεων είναι η αυξανόμενη δυσαρέσκεια στην Τουρκία, η οποία έχει κατηγορηθεί ότι επιτρέπει το πέρασμα των μαχητών στην εμπόλεμη ζώνη, αν και καλείται να εμποδίσει άτομα για λογαριασμό άλλων κυβερνήσεων που δεν επιθυμούν ή δεν μπορούν να το πράξουν οι ίδιες. Οι Τούρκοι αξιωματούχοι περιγράφουν πως σηκώνουν το βάρος του κοινού συνόρου με τη Συρία, καθώς τα άλλα κράτη εξάγουν ριζοσπάστες ισλαμιστές και είναι απρόθυμα να δεχθούν πρόσφυγες.

«Η Συρία φλέγεται», σχολίασε σε συνέντευξή του ο Τούρκος υπουργός Εσωτερικών Εφκάν Αλα. «Ενώ δεκάδες χώρες έχουν συμβάλει στο να δημιουργηθεί η πυρκαγιά, δεν θέλουν ούτε τον καπνό της», πρόσθεσε ο ίδιος.

Τον τελευταίο χρόνο, η Τουρκία έχει ξεκινήσει μία ευρεία επιχείρηση κατά των μαχητών που περνούν από την περιοχή της με τη συνεργασία ομάδων παρακολούθησης σε μεγάλα αεροδρόμια και σημεία τράνζιτ. Εχει χτίσει αναχώματα στα ευάλωτα σημεία των συνόρων της χώρας με τη Συρία και έχει προεκτείνει τις αρμοδιότητες των μυστικών υπηρεσιών, ώστε να παρακολουθούνται οι επικοινωνίες μεταξύ των νέων αφίξεων στην Τουρκία και των υπόπτων για συνεργασία με το Ισλαμικό Κράτος μεσαζόντων.

Παράλληλα, έχει εμβαθύνει στη συνεργασία της με τη CIA και άλλες αμερικανικές υπηρεσίες. Ο διευθυντής της CIA, Τζον Μπρέναν, έχει επανειλημμένως πραγματοποιήσει ταξίδια στην Αγκυρα, ενώ η τουρκική υπηρεσία πληροφοριών (MIT) συνεργάζεται με την αμερικανική υπηρεσία σε μυστικό συντονιστικό κέντρο κοντά στα σύνορα με τη Συρία.

Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, τα μέτρα που έχει λάβει η Τουρκία έχουν βοηθήσει στη μείωση της ροής μαχητών προς το Ισλαμικό Κράτος τουλάχιστον κατά το ένα τρίτο. Πριν από κάποιο διάστημα, οι προσπάθειες που καταβάλλονταν ήταν περιορισμένες, αλλά αυτό άλλαξε μετά τις πρώτες βομβιστικές επιθέσεις, όπως σχολιάζει αξιωματούχος υπό καθεστώς ανωνυμίας.

Απόδειξη της διευρυμένης συνεργασίας είναι η ραγδαία αύξηση των ατόμων που βρίσκονται υπό καθεστώς παρακολούθησης για τρομοκρατία στην τουρκική λίστα. Η βάση δεδομένων δημιουργήθηκε το 2011 με μόλις 280 καταχωρίσεις και έως το 2014 είχε αγγίξει τις 5.000. Το περασμένο έτος έφτασε τις 37.000 καταχωρίσεις με πληροφορίες από 126 κράτη. Στη λίστα συμπεριλαμβάνονται μαχητές που σχεδιάζουν να ταξιδέψουν στη Συρία, καθώς και χιλιάδες άλλοι που έχουν ήδη εισέλθει στην Τουρκία ή έχουν σκοτωθεί.

Οι Τούρκοι αξιωματούχοι περιγράφουν τεράστιες διαφορές ανάμεσα στον αριθμό των ξένων μαχητών στη Συρία που αναγνωρίζουν δημοσίως οι κυβερνήσεις και στον αριθμό που στάλθηκε στην Αγκυρα. «Οταν η Βρετανία έκανε λόγο για 300 ξένους μαχητές, στη λίστα μας είχαμε μόλις 25 ονόματα», είπε χαρακτηριστικά ένας αξιωματούχος ασφαλείας.

Η Τουρκία έχει απελάσει σχεδόν 3.200 ύποπτα άτομα από την έναρξη της εμφύλιας σύγκρουσης στη Συρία. Ακόμη 3.000 άτομα αναμένουν την απόφαση για την απέλασή τους. Ο αριθμός αυτός αντιπροσωπεύει, όμως, μόλις ένα μικρό μέρος από τους 35.000 μαχητές που ταξίδεψαν στη Συρία αυτό το διάστημα, ανάμεσα στους οποίους και 6.600 πολίτες δυτικών κρατών.